Summary
Summarised Study Notes
English
1. Social Science I: Introduction
• The Class 10 Social Science I textbook is presented in two parts, covering history, political science, and sociology.
• It is developed by the State Council of Educational Research and Training (SCERT) Kerala.
• The textbook aims to help students comprehend today's world, shape the future, and engage meaningfully with societal issues.
• It includes the National Anthem and the Pledge of India.
2. Renaissance
• Definition: "Renaissance" means "rebirth," denoting the revival of ancient Greco-Roman culture from the 14th century. It signifies a transition from medieval feudalism to the modern age.
• Causes/Why in Italy: Italy's cities were independent, wealthy, and dynamic due to trade, banking, and insurance expertise. The Crusades facilitated cultural exchange and wealth flow into Italian cities from the East.
• Black Death: The Bubonic Plague in the mid-14th century (1347-1351) led to labour shortages, the decline of feudalism, and a focus on human well-being, paving the way for humanism.
• Characteristics: Humanistic perspective, growth of urban life, progress of trade, rise of nation-states, individual liberty, rationalism, spread of secular values, monetary economy, importance of regional languages, and changes in art and science.
• Humanism: A departure from Christian theology (scholasticism) that emphasised human experience, worldly life, rational inquiry, uniqueness, emotions, capabilities, literary expression, and communication skills.
• Art: Shifted from spiritual themes to the beauty of the human form, originality, and naturalistic colours. Notable artists include Leonardo da Vinci (Mona Lisa, Last Supper), Michelangelo (Sistine Chapel, David, Pietà), Donatello (David, Gattamelata), Titian, and Raphael.
• Architecture: Moved away from Gothic style to Greco-Roman (classical) style, replacing lofty towers with domes, as seen in Brunelleschi's Cathedral in Florence and St. Peter's Basilica.
• Literature: Emphasised individual liberty and secular values, breaking from scholasticism. Writers often used regional languages. Key figures include Dante (The Divine Comedy), Petrarch, Boccaccio (The Decameron), and Niccolò Machiavelli (The Prince). Cassandra Fedele championed higher education for women.
• Printing Press: Johannes Gutenberg's invention of the movable type printing press in the 15th century significantly popularised literature and disseminated knowledge.
• Historiography: Shifted from divine explanations to human-centered narratives, focusing on archaeological evidence and critical thinking.
• Science: Challenged geocentric beliefs (Ptolemy) with the heliocentric model (Copernicus). Galileo Galilei and Johannes Kepler expanded on this, leading to Newton's theory of gravitation. Advancements also occurred in medicine, with figures like Paracelsus and Andreas Vesalius.
• Reformation: A protest against Catholic Church practices (e.g., sale of indulgences), initiated by Martin Luther's 'Ninety-Five Theses' in 1517. Spread by figures like Huldrych Zwingli, John Calvin, and King Henry VIII.
• Counter-Reformation: Catholic Church's self-reform movement, including the Council of Trent, banning indulgences, publishing 'The Index,' reinstituting the Inquisition, and the establishment of 'The Society of Jesus' by Ignatius Loyola.
3. French Revolution
• Causes: Despotic Bourbon monarchy (Louis XIV, XV, XVI) with belief in divine right, unequal social system (First Estate: Clergy, Second Estate: Nobles, exempted from taxes; Third Estate: Commons, bearing all taxes and burdens), rise of discontented middle class, and severe economic crisis (agricultural crisis, high prices, unemployment, national debt).
• Influence of Thinkers: Voltaire criticised clergy and state, Rousseau advocated for popular sovereignty and freedom (The Social Contract, "Man is born free, but everywhere he is in chains"), Montesquieu proposed limited monarchy and separation of powers (The Spirit of Laws), and John Locke rejected divine right.
• Key Events:
◦ Estates General: Convened in 1789 after 175 years, leading to disputes over voting.
◦ Tennis Court Oath: Third Estate representatives declared themselves the National Assembly and vowed to draft a constitution on 20 June 1789.
◦ Fall of Bastille: On 14 July 1789, the Bastille fortress was stormed, marking the revolution's beginning.
◦ National Assembly Reforms: Abolition of slavery, special powers of nobility and church taxes, cancellation of additional taxes.
◦ Women's March to Versailles: Thousands of women marched to force the royal family to Paris due to food shortages.
◦ Declaration of the Rights of Man and of the Citizen (1789): Stated men are born free and equal in rights, affirmed liberty, property, security, and resistance to oppression, and asserted national sovereignty.
◦ New Constitution (1791): Unified constitution, new paper currency (Assignat), confiscation of church property, religious tolerance, clergy as salaried employees.
◦ Reign of Terror (1792-1795): National Convention declared France a republic, executed Louis XVI. Jacobins (led by Robespierre) seized control, leading to mass executions by guillotine.
◦ The Directory (1795): A five-member committee that replaced the National Convention, but collapsed due to corruption.
• Consequences: Collapse of feudalism, modern nationalism (nation defined by people, not monarchy), democratic governance based on popular sovereignty, influence on independence struggles in Asia and Africa, and the metric system.
• Napoleon Bonaparte: Seized power, established administrative reforms (Napoleonic Code, Concordat, educational, economic, military reforms). His 'Continental System' aimed to economically destroy Britain, but led to his defeat at the Battle of Waterloo in 1815.
• Congress of Vienna (1815): Restored monarchies, Bourbon dynasty in France, and recognised naval supremacy of Britain and dominance of Russia and Austria in Eastern and Central Europe respectively.
4. Social Analysis: Through Sociological Imagination
• Commonsense Knowledge: Direct understanding of the world through personal experiences, social interactions, and cultural knowledge; often partial, relies on speculation, and not based on scientific observation or studies. Can lead to stereotypes.
• Social Problem: A condition affecting a large number of people, considered undesirable or detrimental to society (e.g., poverty, inequality, pollution).
• Sociological Imagination (Charles Wright Mills): The skill to identify and analyse how individual problems are related to broader social structures. It helps to move beyond commonsense knowledge to understand social factors influencing individual lives.
• Characteristics of Sociological Imagination:
1. Broadens individual perspective: Identifies social factors beyond individual carelessness (e.g., road accidents linked to traffic rules, infrastructure). Emile Durkheim's study of suicide as a social issue is an example.
2. Understanding social issues in depth: Helps identify complex social factors behind issues like gender status gaps in labour force participation.
3. Enables self-reflection: Critically evaluating one's own thoughts and actions to realise social influences on personal choices.
4. Develops empathy and tolerance: Understanding social context behind others' experiences fosters diverse perspectives and support.
5. Develops critical thinking: Recognising common problems among groups (e.g., migrants) and identifying social factors to improve circumstances.
6. Questioning negative social norms: Awareness about issues like mental health inspires questioning societal stereotypes and promoting social awareness.
• Sociology: Scientific study of society, observing, analysing, and interpreting relationships, social institutions, and structures.
5. Wealth and the World
• Geographical Expeditions (15th-16th Century): Triggered by the Ottoman Turks' conquest of Constantinople (1453), blocking traditional trade routes, and the Portuguese arrival at the Guinea Coast. Enabled by advanced ships, navigational tools (compass), ruler patronage, strong military, and seafaring experience.
• Key Explorers & Discoveries:
◦ Portugal: Bartolomeu Dias (Cape of Good Hope, 1488), Vasco da Gama (Kappad, India, 1498).
◦ Spain: Christopher Columbus (Bahamas, "New World", 1492), Amerigo Vespucci ("America" named after him).
◦ Others: Pedro Álvares Cabral (Brazil), Ferdinand Magellan (first circumnavigation), John Cabot (Newfoundland).
• Consequences of Expeditions: Atlantic coast became main trade route, European colonisation of Americas, Africa, and Asia, monopolisation of spice trade, influx of gold and silver to Europe, triangular trade (Europe-Africa-Americas).
• Mercantilism: Economic policy where a nation's wealth was measured by gold and silver accumulation. Aimed to reduce imports and increase exports to amass wealth.
• Colonial Policies: Portuguese focused on monopolising spice trade. Spain extracted gold/silver directly from colonies. Dutch and English used joint-stock companies, reinvesting profits to fuel industrial growth.
• Impact on Natives: Slavery and slave trade (e.g., Africa), extraction of wealth, loss of economic/political rights, destruction of indigenous cultures, spread of Western lifestyles and Christianity.
• Merchant Capitalism: Early economic system where merchants supplied raw materials to artisans, sold finished products, and acted as intermediaries.
• Industrial Revolution (1780-1850): Began in England, characterised by mechanised production, advancements in metallurgy, steam power, improved transport, and shift to factory production. Preceded by the Agrarian Revolution (enclosure movement, crop rotation, new implements).
◦ Merits: Rise of factories, increased production, employment, urbanisation.
◦ Demerits: Exploitation of labourers, poverty, epidemics, long working hours, low wages, slums, busy/polluted cities, miserable life for labourers.
• Socialism: Ideology advocating equitable distribution of goods/resources and common ownership of means of production, developed by Karl Marx and Friedrich Engels.
• Imperialism: Practice of a country establishing political, economic, and social control over regions beyond its borders. Driven by industrial capitalists' need for raw materials and markets.
• First World War (1914-1918):
◦ Causes: Imperialist rivalry (old vs. new powers, e.g., Germany's Berlin-Baghdad railway challenging Britain, France, Russia), extreme nationalism (Pan-Slavism, Pan-Germanism), and formation of military alliances (Triple Alliance: Germany, Austria-Hungary, Italy; Triple Entente: England, Russia, France). Triggered by the assassination of Archduke Franz Ferdinand in Sarajevo (1914).
◦ Aftermath: Millions dead, devastated economies, decline of European domination, momentum for freedom movements, formation of League of Nations, rise of totalitarian regimes.
• Totalitarianism: System where the state exerts complete control over all aspects of life, rejecting democracy, supporting dictatorship, extreme nationalism, eliminating opponents, and glorifying war.
◦ Fascism (Italy): Benito Mussolini, Blackshirts, banned opposition.
◦ Nazism (Germany): Adolf Hitler, Brownshirts, Gestapo (secret police), led to WWII.
• Second World War (1939-1945):
◦ Causes: Treaty of Versailles (harsh terms on Germany), failure of League of Nations, formation of military alliances (Axis Powers: Germany, Italy, Japan; Allied Powers: England, France, later Soviet Union, USA, China), and policy of appeasement towards fascist aggression (e.g., Munich Agreement allowing Hitler to take Sudetenland). Began with Germany's invasion of Poland (1939).
◦ Aftermath: Millions dead, famines, epidemics, collapse of European economy, setback for colonisation/imperialism, end of European hegemony, formation of United Nations Organization, independence for Asia/Africa, rise of USA and Soviet Union as global powers.
• Post-War World:
◦ Cold War (ended 1991): Ideological confrontation between capitalist USA and socialist Soviet Union.
◦ Neo-Colonialism: New form of exploitation where USA funded newly independent countries, using finance capitalism to gain wealth.
◦ Finance Capitalism: Economy where financial institutions (banking, insurance) play a major role, allowing wealth accumulation without direct production.
6. Public Opinion in Democracy
• Public Opinion: The general opinion of people about issues affecting them. It empowers democracy, acts as social control over government, and encourages debate.
• Characteristics: Reflects diverse opinions, not necessarily majority view but consensus, changes with circumstances/knowledge, covers political/socio-economic/cultural matters, can be expressed anywhere, ensures democratic communication.
• Agencies that Shape Public Opinion: Family, educational institutions, peer groups, media (newspapers, radio, television, social media), political parties, social institutions/organisations, opinion polls, art, and literature.
• Digital/Media Literacy: Essential to navigate fake news and critically interpret media messages.
• Factors that Hinder Public Opinion: Illiteracy, digital divide, poverty, unhealthy political activity/lack of democracy in parties, unhealthy election practices, corruption, regionalism, parochial group interests, hero worship.
7. Children's Rights and Fundamental Duties
• Children's Rights: Include freedom of speech/expression, life/liberty, survival/development, respect, protection from abuse/child labour/child marriage, cultural identity, education, rest/leisure, and parental/societal care.
• Fundamental Duties (Article 51 A of Constitution of India): Abide by the Constitution, cherish noble ideals of freedom struggle, uphold sovereignty/unity/integrity of India, defend the country, promote harmony/brotherhood, renounce derogatory practices against women, preserve rich heritage, protect environment, develop scientific temper/humanism/inquiry/reform, safeguard public property, abjure violence, strive for excellence, and provide education to children aged 6-14.
--------------------------------------------------------------------------------
മലയാളം (Malayalam)
സംഗ്രഹിച്ച പഠനക്കുറിപ്പുകൾ
1. സോഷ്യൽ സയൻസ് I: ആമുഖം
• ചരിത്രം, രാഷ്ട്രതന്ത്രം, സാമൂഹ്യശാസ്ത്രം എന്നിവ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന പത്താം ക്ലാസ് സോഷ്യൽ സയൻസ് I പാഠപുസ്തകം രണ്ട് ഭാഗങ്ങളായി അവതരിപ്പിക്കുന്നു.
• ഇത് കേരള സർക്കാർ പൊതുവിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പിന്റെ സംസ്ഥാന വിദ്യാഭ്യാസ ഗവേഷണ പരിശീലന സമിതി (SCERT) കേരള തയ്യാറാക്കിയതാണ്.
• പാഠപുസ്തകം വിദ്യാർത്ഥികളെ ഇന്നത്തെ ലോകത്തെ മനസ്സിലാക്കാനും ഭാവി രൂപപ്പെടുത്താനും സാമൂഹിക പ്രശ്നങ്ങളിൽ അർത്ഥപൂർവ്വം ഇടപെടാനും സഹായിക്കുന്നു.
• ഇതിൽ ദേശീയ ഗാനവും പ്രതിജ്ഞയും ഉൾപ്പെടുന്നു.
2. നവോത്ഥാനം (Renaissance)
• നിർവചനം: "നവോത്ഥാനം" എന്ന വാക്കിന്റെ അർത്ഥം "പുനർജന്മം" എന്നാണ്, 14-ാം നൂറ്റാണ്ടോടെ ആരംഭിച്ച പുരാതന ഗ്രീക്കോ-റോമൻ സംസ്കാരത്തിന്റെ പുനരുജ്ജീവനത്തെ ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഇത് മധ്യകാല ഫ്യൂഡലിസത്തിൽ നിന്ന് ആധുനിക യുഗത്തിലേക്കുള്ള മാറ്റത്തെ അടയാളപ്പെടുത്തുന്നു.
• കാരണങ്ങൾ/ഇറ്റലിയിൽ എന്തുകൊണ്ട്: വ്യാപാരം, ബാങ്കിംഗ്, ഇൻഷുറൻസ് എന്നിവയിലെ വൈദഗ്ദ്ധ്യം കാരണം ഇറ്റലിയിലെ നഗരങ്ങൾ സ്വതന്ത്രവും സമ്പന്നവും ചലനാത്മകവുമായിരുന്നു. കുരിശുയുദ്ധങ്ങൾ കിഴക്കുമായി സാംസ്കാരിക കൈമാറ്റത്തിനും ഇറ്റാലിയൻ നഗരങ്ങളിലേക്ക് സമ്പത്ത് ഒഴുകുന്നതിനും കാരണമായി.
• കറുത്ത മരണം (Black Death): 14-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മധ്യത്തിൽ (1347-1351) ഉണ്ടായ ബ്യൂബോണിക് പ്ലേഗ് തൊഴിലാളി ക്ഷാമത്തിനും ഫ്യൂഡലിസത്തിന്റെ തകർച്ചയ്ക്കും മാനുഷിക ക്ഷേമത്തിന് ഊന്നൽ നൽകാനും കാരണമായി, ഇത് മാനവികതയുടെ ഉദയത്തിന് വഴിയൊരുക്കി.
• സവിശേഷതകൾ: മാനുഷിക കാഴ്ചപ്പാട്, നഗരജീവിതത്തിന്റെ വളർച്ച, വ്യാപാരത്തിന്റെ പുരോഗതി, ദേശീയ രാഷ്ട്രങ്ങളുടെ ഉയർച്ച, വ്യക്തിസ്വാതന്ത്ര്യം, യുക്തിവാദം, മതേതര മൂല്യങ്ങളുടെ വ്യാപനം, ധനസമ്പദ്വ്യവസ്ഥ, പ്രാദേശിക ഭാഷകൾക്ക് പ്രാധാന്യം, കലയിലും ശാസ്ത്രത്തിലും മാറ്റങ്ങൾ.
• മാനവികത (Humanism): ക്രിസ്ത്യൻ ദൈവശാസ്ത്രത്തിൽ നിന്ന് (സ്കോളാസ്റ്റിസിസം) വ്യതിചലിച്ചുകൊണ്ട്, മാനുഷിക അനുഭവങ്ങൾ, ഭൗതിക ജീവിതം, യുക്തിപരമായ അന്വേഷണം, അതുല്യത, വികാരങ്ങൾ, കഴിവുകൾ, സാഹിത്യപരമായ ആവിഷ്കാരം, ആശയവിനിമയ കഴിവുകൾ എന്നിവയ്ക്ക് ഊന്നൽ നൽകി.
• കല: ആത്മീയ വിഷയങ്ങളിൽ നിന്ന് മാനുഷിക രൂപത്തിന്റെ സൗന്ദര്യം, മൗലികത, സ്വാഭാവിക നിറങ്ങൾ എന്നിവയിലേക്ക് മാറി. ലിയോനാർഡോ ഡാവിഞ്ചി (മോണാലിസ, അന്ത്യ അത്താഴം), മൈക്കലാഞ്ചലോ (സിസ്റ്റൈൻ ചാപ്പൽ, ഡേവിഡ്, പിയെറ്റ), ഡൊണാറ്റെല്ലോ (ഡേവിഡ്, ഗട്ടമേലാറ്റ), ടിഷ്യൻ, റാഫേൽ എന്നിവരായിരുന്നു പ്രമുഖ കലാകാരന്മാർ.
• വാസ്തുവിദ്യ: ഗോഥിക് വാസ്തുവിദ്യയിൽ നിന്ന് ഗ്രീക്കോ-റോമൻ (ക്ലാസിക്കൽ) ശൈലിയിലേക്ക് മാറി. ഉയരം കൂടിയ ഗോപുരങ്ങൾക്ക് പകരം താഴികക്കുടങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചു, ഫ്ലോറൻസിലെ ബ്രൂണെല്ലെസ്കിയുടെ കത്തീഡ്രലിലും സെന്റ് പീറ്റേഴ്സ് ബസിലിക്കയിലും ഇത് പ്രകടമാണ്.
• സാഹിത്യം: വ്യക്തിസ്വാതന്ത്ര്യത്തിനും മതേതര മൂല്യങ്ങൾക്കും പ്രാധാന്യം നൽകി, സ്കോളാസ്റ്റിസിസത്തിൽ നിന്ന് വേറിട്ടു നിന്നു. എഴുത്തുകാർ പലപ്പോഴും പ്രാദേശിക ഭാഷകൾ ഉപയോഗിച്ചു. ഡാന്റെ (ഡിവിൻ കോമഡി), പെട്രാർക്ക്, ബൊക്കാച്ചിയോ (ദി ഡെക്കാമെറോൺ), നിക്കോളോ മാക്കിയവെല്ലി (ദി പ്രിൻസ്) എന്നിവരായിരുന്നു പ്രമുഖർ. കാസന്ദ്ര ഫെഡലെ സ്ത്രീകൾക്ക് ഉന്നത വിദ്യാഭ്യാസം നൽകുന്നതിനെ പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചു.
• അച്ചടി യന്ത്രം: 15-ാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ജോഹാൻസ് ഗുട്ടൻബർഗ് കണ്ടുപിടിച്ച ചലിക്കുന്ന അക്ഷരങ്ങളുള്ള അച്ചടി യന്ത്രം സാഹിത്യത്തെ ജനകീയമാക്കുകയും അറിവ് പ്രചരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.
• ചരിത്രരചന: ദൈവിക വിശദീകരണങ്ങളിൽ നിന്ന് മാനുഷികാധിഷ്ഠിത വിവരണങ്ങളിലേക്ക് മാറി, പുരാവസ്തു തെളിവുകൾക്കും വിമർശനാത്മക ചിന്തയ്ക്കും ഊന്നൽ നൽകി.
• ശാസ്ത്രം: ഭൗമകേന്ദ്രീകൃത വിശ്വാസങ്ങളെ (ടോളമി) വെല്ലുവിളിച്ച് സൂര്യകേന്ദ്രീകൃത മാതൃക (കോപ്പർനിക്കസ്) അവതരിപ്പിച്ചു. ഗലീലിയോ ഗലീലി, ജോഹാനസ് കെപ്ലർ എന്നിവർ ഇത് കൂടുതൽ വികസിപ്പിച്ചു, ഇത് ന്യൂട്ടന്റെ ഗുരുത്വാകർഷണ സിദ്ധാന്തത്തിന് വഴിതെളിച്ചു. പാരാസെൽസസ്, ആൻഡ്രിയാസ് വെസാലിയസ് എന്നിവർ വൈദ്യശാസ്ത്രത്തിൽ മുന്നേറ്റങ്ങൾ നടത്തി.
• മതനവീകരണം (Reformation): കത്തോലിക്കാ സഭയിലെ ചില ആചാരങ്ങൾക്കെതിരായ (ഉദാഹരണത്തിന്, പാപമോചനം വിൽക്കുന്നത്) പ്രതിഷേധം, 1517-ൽ മാർട്ടിൻ ലൂഥറിന്റെ 'തൊണ്ണൂറ്റിയഞ്ച് പ്രബന്ധങ്ങൾ' പ്രകാരം ആരംഭിച്ചു. ഹൾഡ്രിച്ച് സ്വിംഗ്ലി, ജോൺ കാൽവിൻ, ഹെൻറി എട്ടാമൻ രാജാവ് തുടങ്ങിയവർ ഇത് പ്രചരിപ്പിച്ചു.
• പ്രതിമതനവീകരണം (Counter-Reformation): കത്തോലിക്കാ സഭയുടെ ആത്മപരിഷ്കരണ പ്രസ്ഥാനം, ട്രെന്റ് കൗൺസിൽ, പാപമോചന പത്രങ്ങളുടെ വിൽപ്പന നിരോധിക്കൽ, 'ദി ഇൻഡക്സ്' പ്രസിദ്ധീകരിക്കൽ, ഇൻക്വിസിഷൻ പുനഃസ്ഥാപിക്കൽ, ഇഗ്നേഷ്യസ് ലൊയോളയുടെ 'സൊസൈറ്റി ഓഫ് ജീസസ്' സ്ഥാപിക്കൽ എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
3. ഫ്രഞ്ച് വിപ്ലവം
• കാരണങ്ങൾ: ദൈവിക അവകാശത്തിൽ വിശ്വസിച്ചിരുന്ന സ്വേച്ഛാധിപത്യ ബോർബൺ രാജവാഴ്ച (ലൂയിസ് XIV, XV, XVI), അസമമായ സാമൂഹിക വ്യവസ്ഥിതി (ഒന്നാം എസ്റ്റേറ്റ്: പുരോഹിതർ, രണ്ടാം എസ്റ്റേറ്റ്: പ്രഭുക്കന്മാർ, നികുതി ഒഴിവാക്കപ്പെട്ടവർ; മൂന്നാം എസ്റ്റേറ്റ്: സാധാരണക്കാർ, എല്ലാ നികുതികളും ഭാരങ്ങളും വഹിക്കുന്നവർ), അസംതൃപ്തരായ മധ്യവർഗ്ഗത്തിന്റെ ഉയർച്ച, രൂക്ഷമായ സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധി (കാർഷിക പ്രതിസന്ധി, വിലക്കയറ്റം, തൊഴിലില്ലായ്മ, ദേശീയ കടം).
• ചിന്തകരുടെ സ്വാധീനം: വോൾട്ടയർ പുരോഹിതരെയും ഭരണകൂടത്തെയും വിമർശിച്ചു, റൂസ്സോ ജനകീയ പരമാധികാരത്തിനും സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനും വേണ്ടി വാദിച്ചു (ദി സോഷ്യൽ കോൺട്രാക്ട്, "മനുഷ്യൻ സ്വതന്ത്രനായി ജനിക്കുന്നു, പക്ഷേ എല്ലായിടത്തും അവൻ ചങ്ങലകളിലാണ്"), മൊണ്ടെസ്ക്യൂ പരിമിതമായ രാജവാഴ്ചയും അധികാര വിഭജനവും നിർദ്ദേശിച്ചു (ദി സ്പിരിറ്റ് ഓഫ് ലോസ്), ജോൺ ലോക്ക് ദൈവിക അവകാശത്തെ തള്ളിപ്പറഞ്ഞു.
• പ്രധാന സംഭവങ്ങൾ:
◦ എസ്റ്റേറ്റ്സ് ജനറൽ: 175 വർഷത്തിനുശേഷം 1789-ൽ വിളിച്ചുകൂട്ടി, വോട്ടെടുപ്പുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് തർക്കങ്ങൾ ഉണ്ടായി.
◦ ടെന്നീസ് കോർട്ട് പ്രതിജ്ഞ: മൂന്നാം എസ്റ്റേറ്റ് പ്രതിനിധികൾ സ്വയം ദേശീയ അസംബ്ലിയായി പ്രഖ്യാപിക്കുകയും 1789 ജൂൺ 20-ന് ഒരു ഭരണഘടന തയ്യാറാക്കാൻ പ്രതിജ്ഞയെടുക്കുകയും ചെയ്തു.
◦ ബാസ്റ്റിൽ കോട്ടയുടെ പതനം: 1789 ജൂലൈ 14-ന് ബാസ്റ്റിൽ കോട്ട തകർക്കപ്പെട്ടു, ഇത് വിപ്ലവത്തിന്റെ തുടക്കം കുറിച്ചു.
◦ ദേശീയ അസംബ്ലിയുടെ പരിഷ്കാരങ്ങൾ: അടിമത്തം നിർത്തലാക്കൽ, പ്രഭുക്കന്മാരുടെയും പള്ളിയുടെയും പ്രത്യേക അധികാരങ്ങളും നികുതികളും എടുത്തുകളയൽ, അധിക നികുതികൾ റദ്ദാക്കൽ.
◦ സ്ത്രീകളുടെ വെർസൈൽസ് യാത്ര: ഭക്ഷ്യക്ഷാമം കാരണം ആയിരക്കണക്കിന് സ്ത്രീകൾ രാജകുടുംബത്തെ പാരീസിലേക്ക് കൊണ്ടുവരാൻ മാർച്ച് നടത്തി.
◦ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനം (1789): മനുഷ്യർ സ്വതന്ത്രരും അവകാശങ്ങളിൽ തുല്യരുമാണെന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ചു, സ്വാതന്ത്ര്യം, സ്വത്ത്, സുരക്ഷ, അടിച്ചമർത്തലിനെ ചെറുക്കാനുള്ള അവകാശം എന്നിവ ഉറപ്പിച്ചു, ദേശീയ പരമാധികാരം സ്ഥാപിച്ചു.
◦ പുതിയ ഭരണഘടന (1791): രാജ്യത്തുടനീളം ഏകീകൃത ഭരണഘടന, പുതിയ കടലാസ് കറൻസി (അസൈനാറ്റ്), പള്ളി സ്വത്തുക്കൾ കണ്ടുകെട്ടൽ, പൂർണ്ണ മതസഹിഷ്ണുത, പുരോഹിതർ ശമ്പളമുള്ള സർക്കാർ ജീവനക്കാരായി.
◦ ഭീകരവാഴ്ച (1792-1795): ദേശീയ കൺവെൻഷൻ ഫ്രാൻസിനെ ഒരു റിപ്പബ്ലിക്കായി പ്രഖ്യാപിച്ചു, ലൂയിസ് XVI-നെ വധിച്ചു. ജാക്കോബിൻസ് (റോബസ്പിയറിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ) ഭരണം പിടിച്ചെടുത്തു, ഗില്ലറ്റിൻ ഉപയോഗിച്ച് കൂട്ടക്കൊലകൾ നടന്നു.
◦ ഡയറക്ടറി (1795): ദേശീയ കൺവെൻഷനു പകരം വന്ന അഞ്ചംഗ സമിതി, എന്നാൽ അഴിമതി കാരണം തകർന്നു.
• ഫലങ്ങൾ: ഫ്യൂഡലിസത്തിന്റെ തകർച്ച, ആധുനിക ദേശീയത (ജനങ്ങളാൽ നിർവചിക്കപ്പെട്ട രാജ്യം), ജനകീയ പരമാധികാരത്തെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ജനാധിപത്യ ഭരണം, ഏഷ്യയിലെയും ആഫ്രിക്കയിലെയും സ്വാതന്ത്ര്യ സമരങ്ങളെ സ്വാധീനിക്കൽ, മെട്രിക് സമ്പ്രദായം.
• നെപ്പോളിയൻ ബോണപാർട്ട്: അധികാരം പിടിച്ചെടുത്തു, ഭരണപരിഷ്കാരങ്ങൾ നടപ്പാക്കി (നെപ്പോളിയൻ കോഡ്, കോൺകോർഡാറ്റ്, വിദ്യാഭ്യാസ, സാമ്പത്തിക, സൈനിക പരിഷ്കാരങ്ങൾ). ബ്രിട്ടനെ സാമ്പത്തികമായി നശിപ്പിക്കാൻ ലക്ഷ്യമിട്ട 'കോണ്ടിനെന്റൽ സിസ്റ്റം' 1815-ലെ വാട്ടർലൂ യുദ്ധത്തിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പരാജയത്തിന് കാരണമായി.
• വിയന്ന കോൺഗ്രസ് (1815): രാജവാഴ്ചകൾ പുനഃസ്ഥാപിച്ചു, ഫ്രാൻസിൽ ബോർബൺ രാജവാഴ്ച പുനഃസ്ഥാപിച്ചു, ബ്രിട്ടന്റെ നാവിക മേധാവിത്വവും കിഴക്കൻ യൂറോപ്പിൽ റഷ്യയുടെയും മധ്യ യൂറോപ്പിൽ ഓസ്ട്രിയയുടെയും ആധിപത്യം അംഗീകരിച്ചു.
4. സാമൂഹിക വിശകലനം: സാമൂഹിക ഭാവനയിലൂടെ
• സാധാരണ ബോധം (Commonsense Knowledge): വ്യക്തിപരമായ അനുഭവങ്ങൾ, സാമൂഹിക ഇടപെടലുകൾ, സാംസ്കാരിക അറിവ് എന്നിവയിലൂടെ ലോകത്തെക്കുറിച്ചുള്ള നേരിട്ടുള്ള ധാരണ; പലപ്പോഴും അപൂർണ്ണം, ഊഹങ്ങളെ ആശ്രയിക്കുന്നു, ശാസ്ത്രീയ നിരീക്ഷണങ്ങളിലോ പഠനങ്ങളിലോ അധിഷ്ഠിതമല്ല. സ്റ്റീരിയോടൈപ്പുകൾക്ക് കാരണമാകാം.
• സാമൂഹിക പ്രശ്നം: സമൂഹത്തിലെ ധാരാളം ആളുകളെ ബാധിക്കുന്നതും സമൂഹത്തിന് അഭികാമ്യമല്ലാത്തതോ ദോഷകരമായതോ ആയ ഒരു അവസ്ഥ (ഉദാഹരണത്തിന്, ദാരിദ്ര്യം, അസമത്വം, മലിനീകരണം).
• സാമൂഹിക ഭാവന (Sociological Imagination) (ചാൾസ് റൈറ്റ് മിൽസ്): വ്യക്തിപരമായ പ്രശ്നങ്ങൾ എങ്ങനെ വിശാലമായ സാമൂഹിക ഘടനകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു എന്ന് തിരിച്ചറിയാനും വിശകലനം ചെയ്യാനുമുള്ള കഴിവ്. സാധാരണ ബോധത്തിനപ്പുറം പോയി വ്യക്തിഗത ജീവിതത്തെ സ്വാധീനിക്കുന്ന സാമൂഹിക ഘടകങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കാൻ ഇത് സഹായിക്കുന്നു.
• സാമൂഹിക ഭാവനയുടെ സവിശേഷതകൾ:
1. വ്യക്തിഗത കാഴ്ചപ്പാടുകൾ വികസിപ്പിക്കുന്നു: വ്യക്തിഗത അശ്രദ്ധക്കപ്പുറം സാമൂഹിക ഘടകങ്ങൾ (ഉദാഹരണത്തിന്, ട്രാഫിക് നിയമങ്ങൾ, അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട റോഡ് അപകടങ്ങൾ) തിരിച്ചറിയുന്നു. ആത്മഹത്യയെ ഒരു സാമൂഹിക പ്രശ്നമായി കണ്ട എമിൽ ഡർഖൈമിന്റെ പഠനം ഒരു ഉദാഹരണമാണ്.
2. സാമൂഹിക പ്രശ്നങ്ങളെ ആഴത്തിൽ മനസ്സിലാക്കൽ: തൊഴിൽ ശക്തിയിൽ ലിംഗപരമായ അസമത്വം പോലുള്ള പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് പിന്നിലുള്ള സങ്കീർണ്ണമായ സാമൂഹിക ഘടകങ്ങൾ തിരിച്ചറിയാൻ സഹായിക്കുന്നു.
3. ആത്മപരിശോധന സാധ്യമാക്കുന്നു: വ്യക്തിപരമായ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ സാമൂഹിക സ്വാധീനം തിരിച്ചറിയുന്നതിനായി സ്വന്തം ചിന്തകളെയും പ്രവർത്തനങ്ങളെയും വിമർശനാത്മകമായി വിലയിരുത്തൽ.
4. സഹാനുഭൂതിയും സഹിഷ്ണുതയും വികസിപ്പിക്കുന്നു: മറ്റുള്ളവരുടെ അനുഭവങ്ങൾക്ക് പിന്നിലെ സാമൂഹിക പശ്ചാത്തലം മനസ്സിലാക്കുന്നത് വ്യത്യസ്ത കാഴ്ചപ്പാടുകളും പിന്തുണയും വളർത്തുന്നു.
5. വിമർശനാത്മക ചിന്ത വളർത്തുന്നു: ഒരു വിഭാഗം ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ (ഉദാഹരണത്തിന്, കുടിയേറ്റക്കാർ) പൊതുവായ പ്രശ്നങ്ങൾ തിരിച്ചറിയുന്നതിനും സാഹചര്യങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനായി സാമൂഹിക ഘടകങ്ങൾ തിരിച്ചറിയുന്നതിനും.
6. നെഗറ്റീവ് സാമൂഹിക മാനദണ്ഡങ്ങളെ ചോദ്യം ചെയ്യുക: മാനസികാരോഗ്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അവബോധം സാമൂഹിക സ്റ്റീരിയോടൈപ്പുകളെ ചോദ്യം ചെയ്യാനും സാമൂഹിക അവബോധം വളർത്താനും പ്രേരിപ്പിക്കുന്നു.
• സോഷ്യോളജി: സമൂഹത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ശാസ്ത്രീയ പഠനം, സാമൂഹിക ബന്ധങ്ങൾ, സാമൂഹിക സ്ഥാപനങ്ങൾ, സമൂഹത്തിലെ ഘടനകൾ എന്നിവ നിരീക്ഷിക്കുകയും വിശകലനം ചെയ്യുകയും വ്യാഖ്യാനിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
5. സമ്പത്തും ലോകവും (Wealth and the World)
• ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ പര്യവേഷണങ്ങൾ (15-16 നൂറ്റാണ്ട്): ഓട്ടോമൻ തുർക്കികൾ കോൺസ്റ്റാന്റിനോപ്പിൾ കീഴടക്കിയത് (1453) പരമ്പരാഗത വ്യാപാര വഴികൾ തടസ്സപ്പെടുത്തുകയും പോർച്ചുഗീസുകാർ ഗിനിയ തീരത്ത് എത്തുകയും ചെയ്തതാണ് ഇതിന് കാരണമായത്. നൂതന കപ്പലുകൾ, നാവിഗേഷൻ ഉപകരണങ്ങൾ (കോമ്പസ്), ഭരണാധികാരികളുടെ പിന്തുണ, ശക്തമായ സൈനിക ശക്തി, കടൽയാത്രയിലെ പരിചയം എന്നിവ ഇത് സാധ്യമാക്കി.
• പ്രധാന പര്യവേക്ഷകരും കണ്ടുപിടിത്തങ്ങളും:
◦ പോർച്ചുഗൽ: ബർത്തലോമിയോ ഡയസ് (കേപ് ഓഫ് ഗുഡ് ഹോപ്പ്, 1488), വാസ്കോ ഡ ഗാമ (ഇന്ത്യയിലെ കാപ്പാട്, 1498).
◦ സ്പെയിൻ: ക്രിസ്റ്റഫർ കൊളംബസ് (ബഹാമാസ്, "പുതിയ ലോകം", 1492), അമേരിഗോ വെസ്പുച്ചി (അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരിൽ "അമേരിക്ക" എന്ന് നാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ടു).
◦ മറ്റുള്ളവർ: പെഡ്രോ അൽവാറെസ് കബ്രാൽ (ബ്രസീൽ), ഫെർഡിനാന്റ് മഗല്ലൻ (ആദ്യത്തെ ലോകം ചുറ്റിയുള്ള യാത്ര), ജോൺ കാബട്ട് (ന്യൂഫൗണ്ട്ലാൻഡ്).
• പര്യവേഷണങ്ങളുടെ ഫലങ്ങൾ: അറ്റ്ലാന്റിക് തീരം പ്രധാന വ്യാപാരപാതയായി, അമേരിക്ക, ആഫ്രിക്ക, ഏഷ്യ എന്നിവിടങ്ങളിൽ യൂറോപ്യൻ കോളനിവൽക്കരണം, സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വ്യാപാരത്തിന്റെ കുത്തകാവകാശം, യൂറോപ്പിലേക്ക് സ്വർണ്ണത്തിന്റെയും വെള്ളിയുടെയും പ്രവാഹം, ത്രികോണ വ്യാപാരം (യൂറോപ്പ്-ആഫ്രിക്ക-അമേരിക്ക).
• മെർക്കന്റിലിസം: ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ സമ്പത്ത് സ്വർണ്ണം, വെള്ളി എന്നിവയുടെ ശേഖരത്താൽ അളക്കുന്ന സാമ്പത്തിക നയം. ഇറക്കുമതി കുറയ്ക്കാനും കയറ്റുമതി വർദ്ധിപ്പിക്കാനും ലക്ഷ്യമിട്ടു.
• കോളോണിയൽ നയങ്ങൾ: പോർച്ചുഗീസ് സുഗന്ധവ്യഞ്ജന വ്യാപാരത്തിൽ കുത്തക സ്ഥാപിക്കുന്നതിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചു. സ്പെയിൻ കോളനികളിൽ നിന്ന് നേരിട്ട് സ്വർണ്ണവും വെള്ളിയും ശേഖരിച്ചു. ഡച്ചുകാരും ഇംഗ്ലീഷുകാരും ജോയിന്റ്-സ്റ്റോക്ക് കമ്പനികൾ ഉപയോഗിച്ചു, ലാഭം വ്യവസായ വളർച്ചയ്ക്ക് വീണ്ടും നിക്ഷേപിച്ചു.
• നാട്ടുകാരിലുള്ള സ്വാധീനം: അടിമത്തം, അടിമക്കച്ചവടം (ഉദാഹരണത്തിന്, ആഫ്രിക്ക), സമ്പത്ത് കൊള്ളയടിക്കൽ, സാമ്പത്തിക/രാഷ്ട്രീയ അവകാശങ്ങളുടെ നഷ്ടം, തദ്ദേശീയ സംസ്കാരങ്ങളുടെ നാശം, പാശ്ചാത്യ ജീവിതശൈലിയുടെയും ക്രിസ്തുമതത്തിന്റെയും വ്യാപനം.
• വ്യാപാരി മുതലാളിത്തം (Merchant Capitalism): വ്യാപാരികൾ കരകൗശലത്തൊഴിലാളികൾക്ക് അസംസ്കൃത വസ്തുക്കൾ നൽകുകയും ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ വിൽക്കുകയും ഇടനിലക്കാരായി പ്രവർത്തിക്കുകയും ചെയ്ത ആദ്യകാല സാമ്പത്തിക വ്യവസ്ഥ.
• വ്യവസായ വിപ്ലവം (1780-1850): ഇംഗ്ലണ്ടിൽ ആരംഭിച്ചു, യന്ത്രവൽകൃത ഉൽപ്പാദനം, ലോഹശാസ്ത്രത്തിലെ മുന്നേറ്റങ്ങൾ, ആവിശക്തി, ഗതാഗത സൗകര്യങ്ങൾ മെച്ചപ്പെടുത്തൽ, ഫാക്ടറി ഉൽപ്പാദനത്തിലേക്കുള്ള മാറ്റം എന്നിവ ഇതിന്റെ സവിശേഷതകളായിരുന്നു. കാർഷിക വിപ്ലവം (വളപ്പൊക്കൽ പ്രസ്ഥാനം, വിളപരിക്രമം, പുതിയ ഉപകരണങ്ങൾ) ഇതിന് മുന്നോടിയായി നടന്നു.
◦ ഗുണങ്ങൾ: ഫാക്ടറികളുടെ ഉയർച്ച, ഉൽപ്പാദനം വർദ്ധിക്കൽ, തൊഴിൽ അവസരങ്ങൾ, നഗരവൽക്കരണം.
◦ ദോഷങ്ങൾ: തൊഴിലാളികളുടെ ചൂഷണം, ദാരിദ്ര്യം, പകർച്ചവ്യാധികൾ, ദീർഘനേരത്തെ ജോലി, സ്ത്രീകൾക്കും കുട്ടികൾക്കും കുറഞ്ഞ വേതനം, ചേരികളുടെ വർദ്ധനവ്, തിരക്കേറിയ/മലിനമായ നഗരങ്ങൾ, തൊഴിലാളികളുടെ ദുരിതപൂർണ്ണമായ ജീവിതം.
• സോഷ്യലിസം: സാധനങ്ങളുടെയും വിഭവങ്ങളുടെയും തുല്യമായ വിതരണത്തിനും ഉൽപ്പാദന ഉപാധികളുടെ പൊതു ഉടമസ്ഥാവകാശത്തിനും വേണ്ടി വാദിക്കുന്ന പ്രത്യയശാസ്ത്രം, കാൾ മാർക്സും ഫ്രീഡ്രിക്ക് ഏംഗൽസും വികസിപ്പിച്ചു.
• സാമ്രാജ്യത്വം (Imperialism): ഒരു രാജ്യം അതിന്റെ അതിരുകൾക്കപ്പുറമുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ രാഷ്ട്രീയ, സാമ്പത്തിക, സാമൂഹിക നിയന്ത്രണം സ്ഥാപിക്കുകയും നിലനിർത്തുകയും ചെയ്യുന്ന സമ്പ്രദായം. അസംസ്കൃത വസ്തുക്കളുടെയും വിപണിയുടെയും ആവശ്യകതയാണ് വ്യാവസായിക മുതലാളിത്തത്തെ നയിച്ചത്.
• ഒന്നാം ലോകമഹായുദ്ധം (1914-1918):
◦ കാരണങ്ങൾ: സാമ്രാജ്യത്വപരമായ മത്സരം (പഴയതും പുതിയതുമായ ശക്തികൾ തമ്മിൽ, ഉദാഹരണത്തിന്, ജർമ്മനിയുടെ ബെർലിൻ-ബാഗ്ദാദ് റെയിൽവേ ബ്രിട്ടൻ, ഫ്രാൻസ്, റഷ്യ എന്നിവയ്ക്ക് ഭീഷണിയായി), അമിത ദേശീയത (പാൻ-സ്ലാവ്, പാൻ-ജർമ്മൻ പ്രസ്ഥാനങ്ങൾ), സൈനിക സഖ്യങ്ങളുടെ രൂപീകരണം (ട്രിപ്പിൾ അലയൻസ്: ജർമ്മനി, ഓസ്ട്രിയ-ഹംഗറി, ഇറ്റലി; ട്രിപ്പിൾ എൻടെൻറ്: ഇംഗ്ലണ്ട്, റഷ്യ, ഫ്രാൻസ്). സരയേവോയിൽ ആർച്ച്ഡ്യൂക്ക് ഫ്രാൻസ് ഫെർഡിനാന്റിന്റെ കൊലപാതകത്തോടെ ആരംഭിച്ചു (1914).
◦ ശേഷം: ദശലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകൾ മരിച്ചു, സമ്പദ്വ്യവസ്ഥകൾ തകർന്നു, യൂറോപ്യൻ ആധിപത്യം കുറഞ്ഞു, സ്വാതന്ത്ര്യ സമരങ്ങൾക്ക് ആക്കം കൂടി, ലീഗ് ഓഫ് നേഷൻസ് രൂപീകരിച്ചു, സ്വേച്ഛാധിപത്യ ഭരണകൂടങ്ങൾ ഉയർന്നു.
• സ്വേച്ഛാധിപത്യം (Totalitarianism): ഭരണകൂടം ജീവിതത്തിന്റെ എല്ലാ മേഖലകളിലും പൂർണ്ണ നിയന്ത്രണം ചെലുത്തുന്ന ഒരു വ്യവസ്ഥ, ജനാധിപത്യത്തെ നിരാകരിക്കുന്നു, സ്വേച്ഛാധിപത്യത്തെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നു, അമിത ദേശീയത, എതിരാളികളെ ഇല്ലാതാക്കുന്നു, യുദ്ധത്തെ മഹത്വവൽക്കരിക്കുന്നു.
◦ ഫാസിസം (ഇറ്റലി): ബെനിറ്റോ മുസ്സോളിനി, ബ്ലാക്ക്ഷർട്ടുകൾ, പ്രതിപക്ഷത്തെ നിരോധിച്ചു.
◦ നാസിസം (ജർമ്മനി): അഡോൾഫ് ഹിറ്റ്ലർ, ബ്രൗൺഷർട്ടുകൾ, ഗെസ്റ്റപ്പോ (രഹസ്യ പോലീസ്), രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിന് കാരണമായി.
• രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധം (1939-1945):
◦ കാരണങ്ങൾ: വെർസൈൽസ് ഉടമ്പടി (ജർമ്മനിക്ക് കടുത്ത വ്യവസ്ഥകൾ), ലീഗ് ഓഫ് നേഷൻസിന്റെ പരാജയം, സൈനിക സഖ്യങ്ങളുടെ രൂപീകരണം (അച്ചുതണ്ട് ശക്തികൾ: ജർമ്മനി, ഇറ്റലി, ജപ്പാൻ; സഖ്യകക്ഷികൾ: ഇംഗ്ലണ്ട്, ഫ്രാൻസ്, പിന്നീട് സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ, യുഎസ്എ, ചൈന), ഫാസിസ്റ്റ് അക്രമങ്ങളോടുള്ള പ്രീണന നയം (ഉദാഹരണത്തിന്, ഹിറ്റ്ലറിന് സുഡെറ്റൻലാന്റ് എടുക്കാൻ അനുമതി നൽകിയ മ്യൂണിക്ക് കരാർ). ജർമ്മനിയുടെ പോളണ്ട് അധിനിവേശത്തോടെ (1939) ആരംഭിച്ചു.
◦ ശേഷം: ദശലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകൾ മരിച്ചു, ക്ഷാമം, പകർച്ചവ്യാധികൾ, യൂറോപ്യൻ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയുടെ തകർച്ച, കോളനിവൽക്കരണത്തിനും സാമ്രാജ്യത്വത്തിനും തിരിച്ചടി, യൂറോപ്യൻ ആധിപത്യത്തിന്റെ അവസാനം, ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ രൂപീകരണം, ഏഷ്യ/ആഫ്രിക്കയ്ക്ക് സ്വാതന്ത്ര്യം, യുഎസ്എയും സോവിയറ്റ് യൂണിയനും ആഗോള ശക്തികളായി ഉയർന്നു.
• യുദ്ധാനന്തര ലോകം:
◦ ശീതയുദ്ധം (1991-ൽ അവസാനിച്ചു): മുതലാളിത്ത യുഎസ്എയും സോഷ്യലിസ്റ്റ് സോവിയറ്റ് യൂണിയനും തമ്മിലുള്ള പ്രത്യയശാസ്ത്രപരമായ ഏറ്റുമുട്ടൽ.
◦ നവ-കോളനിവൽക്കരണം: പുതിയ സ്വാതന്ത്ര്യം നേടിയ രാജ്യങ്ങൾക്ക് യുഎസ്എ ധനസഹായം നൽകി, ധനകാര്യ മുതലാളിത്തം ഉപയോഗിച്ച് സമ്പത്ത് നേടുന്ന ചൂഷണത്തിന്റെ പുതിയ രൂപം.
◦ ധനകാര്യ മുതലാളിത്തം: ബാങ്കിംഗ്, ഇൻഷുറൻസ് പോലുള്ള ധനകാര്യ സ്ഥാപനങ്ങൾക്ക് പ്രധാന പങ്ക് വഹിക്കുന്ന സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ, നേരിട്ടുള്ള ഉൽപ്പാദനം കൂടാതെ സമ്പത്ത് സമ്പാദിക്കാൻ ഇത് അനുവദിക്കുന്നു.
6. ജനാധിപത്യത്തിലെ പൊതുജനാഭിപ്രായം
• പൊതുജനാഭിപ്രായം: ആളുകളെ ബാധിക്കുന്ന വിഷയങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള പൊതുവായ അഭിപ്രായം. ഇത് ജനാധിപത്യത്തെ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നു, സർക്കാരിന്മേൽ സാമൂഹിക നിയന്ത്രണമായി വർത്തിക്കുന്നു, സംവാദങ്ങളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു.
• സവിശേഷതകൾ: വൈവിധ്യമാർന്ന അഭിപ്രായങ്ങളെ പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നു, ഭൂരിപക്ഷ അഭിപ്രായം ആകണമെന്നില്ല എന്നാൽ ഒരു വിഷയത്തിൽ പൊതുവായ സമവായം, സാഹചര്യങ്ങൾക്കും അറിവിനും അനുസരിച്ച് മാറുന്നു, രാഷ്ട്രീയ/സാമൂഹിക-സാമ്പത്തിക/സാംസ്കാരിക വിഷയങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു, എവിടെ നിന്നും അഭിപ്രായം പ്രകടിപ്പിക്കാം, ജനാധിപത്യപരമായ ആശയവിനിമയം ഉറപ്പാക്കുന്നു.
• പൊതുജനാഭിപ്രായം രൂപപ്പെടുത്തുന്ന ഏജൻസികൾ: കുടുംബം, വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ, സമപ്രായക്കാരുടെ കൂട്ടായ്മകൾ, മാധ്യമങ്ങൾ (പത്രങ്ങൾ, റേഡിയോ, ടെലിവിഷൻ, സോഷ്യൽ മീഡിയ), രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികൾ, സാമൂഹിക സ്ഥാപനങ്ങൾ/സംഘടനകൾ, അഭിപ്രായ സർവ്വേകൾ, കല, സാഹിത്യം.
• ഡിജിറ്റൽ/മീഡിയാ സാക്ഷരത: വ്യാജ വാർത്തകളെ നേരിടാനും മാധ്യമ സന്ദേശങ്ങളെ വിമർശനാത്മകമായി വ്യാഖ്യാനിക്കാനും അത്യാവശ്യം.
• പൊതുജനാഭിപ്രായം രൂപപ്പെടുത്തുന്നതിന് തടസ്സമാകുന്ന ഘടകങ്ങൾ: നിരക്ഷരത, ഡിജിറ്റൽ വിഭജനം, ദാരിദ്ര്യം, അനാരോഗ്യകരമായ രാഷ്ട്രീയ പ്രവർത്തനങ്ങൾ/പാർട്ടികളിൽ ജനാധിപത്യമില്ലായ്മ, അനാരോഗ്യകരമായ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണങ്ങൾ, അഴിമതി, പ്രാദേശികവാദം, സങ്കുചിത ഗ്രൂപ്പ് താൽപ്പര്യങ്ങൾ, വീരപൂജ.
7. കുട്ടികളുടെ അവകാശങ്ങളും മൗലിക കടമകളും
• കുട്ടികളുടെ അവകാശങ്ങൾ: സംസാര സ്വാതന്ത്ര്യം/ആവിഷ്കാര സ്വാതന്ത്ര്യം, ജീവിക്കാനുള്ള അവകാശം/സ്വാതന്ത്ര്യം, അതിജീവനത്തിനും വികാസത്തിനുമുള്ള പരമാവധി അവകാശം, ബഹുമാനം, ദുരുപയോഗം/ബാലവേല/ബാലവിവാഹം എന്നിവയിൽ നിന്നുള്ള സംരക്ഷണം, സാംസ്കാരിക സ്വത്വം, വിദ്യാഭ്യാസം, വിശ്രമം/വിനോദം, മാതാപിതാക്കളുടെയും സമൂഹത്തിന്റെയും സംരക്ഷണം എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
• മൗലിക കടമകൾ (ഇന്ത്യൻ ഭരണഘടനയുടെ ആർട്ടിക്കിൾ 51 എ): ഭരണഘടന അനുസരിക്കുക, സ്വാതന്ത്ര്യസമരത്തിന് പ്രചോദനമായ ഉന്നതമായ ആദർശങ്ങൾ പിന്തുടരുക, ഇന്ത്യയുടെ പരമാധികാരവും ഐക്യവും അഖണ്ഡതയും ഉയർത്തിപ്പിടിക്കുക, രാജ്യത്തെ സംരക്ഷിക്കുക, സഹവർത്തിത്വവും പൊതുവായ സാഹോദര്യ മനോഭാവവും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുക, സ്ത്രീകളുടെ അന്തസ്സിന് കളങ്കമുണ്ടാക്കുന്ന ആചാരങ്ങൾ ഉപേക്ഷിക്കുക, സമ്പന്നമായ സമ്മിശ്ര സംസ്കാരം കാത്തുസൂക്ഷിക്കുക, പ്രകൃതി പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷിക്കുകയും മെച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുക, ശാസ്ത്രബോധം, മാനവികത, അന്വേഷണത്തിന്റെയും പരിഷ്കരണത്തിന്റെയും മനോഭാവം വളർത്തുക, പൊതുമുതൽ സംരക്ഷിക്കുകയും അക്രമം ഉപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യുക, വ്യക്തിഗതവും കൂട്ടായതുമായ എല്ലാ മേഖലകളിലും മികവിനായി പരിശ്രമിക്കുക, ആറിനും പതിനാലിനും ഇടയിൽ പ്രായമുള്ള കുട്ടികൾക്ക് വിദ്യാഭ്യാസം നൽകാനുള്ള അവസരങ്ങൾ നൽകുക.
Summarised Study Notes
English
1. Weather and Climate
• Weather refers to the atmospheric conditions (temperature, pressure, wind, humidity, precipitation) over a shorter period.
• Climate is the average weather condition experienced for a longer period (35-40 years) over a larger area.
• Insolation is the amount of the sun's rays reaching the Earth's surface.
• Heat is transferred to the atmosphere via conduction, convection, advection, and radiation.
• Terrestrial radiation is the re-radiation of energy as long waves from the Earth's surface. The Greenhouse Effect is the absorption of this radiation by atmospheric gases (e.g., carbon dioxide), which heats the atmosphere. The Heat Budget describes the balance between incoming and outgoing energy, maintaining Earth's temperature.
• Temperature is measured using a thermometer, often a Maximum-Minimum thermometer.
• Factors influencing temperature distribution include latitude, altitude (with a Normal Lapse Rate of 6.4°C decrease per kilometre), differential heating of land and sea, distance from the sea, ocean currents, and relief.
• Atmospheric Pressure is the weight exerted by atmospheric air over the Earth's surface, measured by a barometer. It is influenced by temperature (inversely proportional), altitude (decreases with height), and humidity (humid air is lighter). Isobars are imaginary lines connecting places of equal atmospheric pressure.
• Global Pressure Belts (Equatorial Low Pressure Belt – also known as Doldrum, Sub Tropical High Pressure Belts, Sub Polar Low Pressure Belts, Polar High Pressure Belts) are formed along specific latitudinal zones and shift seasonally.
• Winds are horizontal movements of air from high-pressure to low-pressure areas. The Coriolis Force deflects winds (right in the Northern Hemisphere, left in the Southern Hemisphere). Wind speed and intensity are influenced by pressure gradient force and frictional force.
• Types of winds include Permanent Winds (Trade winds, Westerlies, Polar winds), Periodic Winds (Land/Sea Breezes, Mountain/Valley Breezes, Monsoon winds – Southwest and Northeast), Local Winds (e.g., Loo, Chinook, Foehn, Harmattan), and Variable Winds (Cyclones and Anticyclones).
• Humidity is the invisible water content in the atmosphere. Absolute humidity is the actual amount of water vapour per unit volume, while Relative Humidity is the ratio of actual water vapour to the atmosphere's total water-holding capacity, expressed as a percentage. It is measured by a Hygrometer or Wet and Dry Bulb Thermometer.
• When the atmosphere is fully saturated with water vapour (saturation level), condensation begins, forming dew, frost, mist, fog, and clouds. Cloud types include Cirrus, Stratus, Cumulus, and Nimbus.
• Precipitation is the release of water droplets or ice from clouds. Forms include Rainfall, Snowfall, and Hailstones. Types of rainfall are Orographic/Relief Rainfall (causing rain shadow regions), Convectional Rainfall (often afternoon rains), and Cyclonic/Frontal Rainfall.
2. Climatic Regions and Climate Change
• A climatic region is an extensive geographical area sharing similar climate characteristics.
• Major Climatic Regions of the World:
◦ Equatorial Climatic Region (0-10° N/S): High temperatures and rainfall throughout the year, leading to evergreen forests (tropical rainforests, "Lungs of the World"). It is generally sparsely populated.
◦ Monsoon Climatic Region: Characterised by seasonal reversal of wind patterns, long humid summers, and short dry winters. Features dense evergreen and deciduous forests, and is a significant agricultural region.
◦ Savanna Climatic Region (Tropical Grasslands, 10-30° latitudes): Hot, humid summers and cool, dry winters with tall grasses and deciduous trees. Supports diverse wildlife; population density is low, with dry farming and animal husbandry being common livelihoods.
◦ Hot Deserts: Hottest regions with high diurnal temperature range and very low rainfall (<25 cm annually), often found on western margins of continents. Vegetation includes cactus, shrubs, and palms, with human life concentrated around oases. Mining and agriculture are important.
◦ Mediterranean Climatic Region (30-45° latitudes): Dry summers and humid winters with winter rainfall. Known for evergreen trees and extensive cultivation of fruits, vegetables, and wine production.
◦ Temperate Grasslands (40-50° latitudes): Short summers and long winters, moderate rainfall (25-60 cm), dominated by various grasses. Historically grazing lands, now extensively used for commercial mechanised grain farming and animal husbandry (e.g., Prairies - "Granary of the World").
◦ Taiga Region (55-70° N): Cold region with short summers and long, very cold winters, precipitation primarily as snowfall. Dominated by sub-Arctic coniferous evergreen trees (pine, fir, spruce). Lumbering is a main economic activity.
◦ Tundra Region (North of Arctic Circle): Extreme cold, very low mean annual temperature, long winters, and very short summers. Vegetation is scanty (mosses, lichens, dwarf willows). Wildlife includes polar bears, arctic foxes. Inhabited by nomadic tribes (e.g., Eskimos, Lapps), who rely on hunting and fishing.
• Climate Change is a long-term shift in weather patterns and temperatures, caused by human activity or natural variability.
• Natural causes include volcanic eruptions and ocean currents. Anthropogenic (human) causes include deforestation, oil mining, industrialisation, and excess production of greenhouse gases.
• Impacts of Climate Change include rising sea levels, melting glaciers, desertification, and changes in rainfall patterns.
• Greenhouse Gases (e.g., carbon dioxide, nitrous oxide) trap solar energy in the atmosphere, leading to the Greenhouse Effect. Excessive greenhouse gases cause Global Warming, an increase in atmospheric temperature, which accelerates climate change.
• International initiatives to address climate change include the Stockholm Conference (1972), Earth Summit (1992), Kyoto Protocol (1997), Montreal Protocol (1987), Paris Agreement (2015), and the G20 Summit (2023).
• Climate Refugees are people forcibly displaced by climate change-induced disasters.
3. From The Rainy Forests to The Land of Permafrost (Detailed Comparison)
• Equatorial Climatic Region (Detailed Features):
◦ Location: Extends up to 10° North and South of the equator, covering areas like the Amazon Basin, Central Africa, and Southeast Asia.
◦ Climate: Characterised by consistently high temperatures (around 27°C mean annual) and abundant convectional rainfall (175-250 cm annually) throughout the year, with no distinct dry season. Experiences daily afternoon rains. The Doldrums (Equatorial Low Pressure Belt) is a windless zone where trade winds converge.
◦ Natural Vegetation: Features luxuriant tropical rainforests (equatorial evergreen forests), such as the Selvas in the Amazon Basin. These forests are dense, with a wide variety of evergreen trees (e.g., ebony, mahogany) and climbing plants, forming distinct canopy layers. They are known as the "Lungs of the World" due to high oxygen production.
◦ Fauna: Rich in wildlife, with most animals being arboreal (e.g., lemurs, chimpanzees, orangutans, tree-dwelling reptiles, birds) due to dense canopy cover.
◦ Human Life: Generally sparsely populated. Indigenous tribes (e.g., Pygmies of Africa, Indian tribes of Amazon, Orang Asli of Malaysia) practice hunting, gathering, fishing, and shifting cultivation (slash-and-burn agriculture) for crops like manioc. Plantation agriculture (rubber, cocoa, oil palm) is also significant. Modern cities like Singapore and Manaus exist.
◦ Challenges: High incidence of diseases (e.g., sleeping sickness, yellow fever) and pests, lack of basic amenities, dense forests hindering infrastructure development, difficulties in commercial lumbering, and threats from deforestation and forest fires.
• Tundra Region (Detailed Features):
◦ Location: An extreme cold zone extending north of the Arctic Circle, including Alaska, Canada, Greenland, and Arctic coasts of Europe and Asia. Can be Arctic Tundra or Alpine Tundra.
◦ Climate: Characterised by very low mean annual temperatures (winter -25°C to -40°C, summer up to 10°C) and short summers. Experiences long polar nights and days. Precipitation is mainly snowfall, often accompanied by strong blizzards.
◦ Natural Vegetation: Scanty, with trees generally absent. Dominated by mosses, lichens, sedges, bushes, dwarf willows, and hardy grasses in coastal lowlands.
◦ Fauna: Includes animals adapted to cold, such as reindeer, arctic foxes, wolves, polar bears, and musk-oxen. Migratory birds appear in summer.
◦ Human Life: Sparsely populated, mainly confined to coastal areas. Inhabited by nomadic tribes like the Eskimos/Inuit (Greenland, N. Canada, Alaska), Lapps (N. Finland, Scandinavia), and Samoyeds (Siberia), who subsist on hunting and fishing. They use temporary shelters like igloos in winter and portable tents in summer. Modernisation is bringing changes, with some commercial rearing of fur animals and limited agriculture in suitable southern areas.
◦ Challenges: Climate change causes permafrost melting, adversely affecting the ecosystem and environmental equilibrium.
4. Consumer: Rights and Protection
• A consumer is someone who buys and uses goods/services for a price. Consumer satisfaction is the main objective of economic activities.
• Utility is the want-satisfying power of a commodity. Total Utility (TU) is the total satisfaction from consuming several units, while Marginal Utility (MU) is the change in TU from consuming one additional unit.
• The Law of Diminishing Marginal Utility states that MU from consuming each additional unit declines as consumption increases, assuming other factors are constant.
• Goods are categorised as Free, Economic, Consumer, Capital, Durable, and Non-Durable goods.
• Consumer exploitation occurs when consumers lack understanding of product details (price, quality, warranty, safety). It is the consumer's right to receive a bill with the GST (Goods and Services Tax) number.
• The Consumer Protection Movement in India began in 1966 to protect consumer rights, prevent fraud, and empower consumers. National Consumer Day is observed on 24 December.
• The Consumer Protection Act 1986 established consumer rights and a judicial system. It was replaced by the Consumer Protection Act 2019 (effective 20 July 2020), which addresses e-commerce, established the Central Consumer Protection Authority (CCPA), prohibits misleading advertisements, and guarantees the Right to Consumer Education.
• Key Consumer Rights include: Right to Safety, Right to Choose, Right to Know, Right to be Heard, Right to Seek Redressal, and Right to Consumer Education.
• Consumer Courts operate at three levels: District (up to Rs. 1 crore compensation), State (Rs. 1 crore to Rs. 10 crore), and National (exceeding Rs. 10 crore). Advisory bodies include District, State, and National Consumer Protection Councils.
• Specific mechanisms exist to address frauds related to educational institutions, healthcare, job offers abroad, online transactions, and banking.
• Quality symbols like ISI mark (industrial products), AGMARK (agricultural products), and FSSAI (food safety) help consumers identify quality.
• Consumer Education aims to inform consumers about their rights, responsibilities, market ethics, and protection laws, thereby fostering a self-protective consumer society.
5. Money and Economy
• Money is anything generally accepted in the exchange of goods and services.
• General Functions of Money:
◦ Medium of Exchange: Facilitates transactions by allowing goods/services to be sold for money and money to buy other goods/services.
◦ Measure of Value: Expresses the value of all goods in monetary terms, making comparison easy. The value of money is its purchasing power.
◦ Store of Value: Enables the storage of wealth for future use.
◦ Means of Deferred Payments: Allows for settling financial transactions at a later date, aiding borrowing and lending.
• Key Characteristics of Money include being generally accepted and durable.
• The Velocity of Circulation of Money is the number of times a unit of money is exchanged in a given period; an increase indicates economic growth acceleration.
• The Reserve Bank of India (RBI) is the central bank, established in 1935 (nationalised 1949), headquartered in Mumbai.
• Functions of RBI:
◦ Printing and Issuing Currency: Sole authority for printing and issuing all currencies except coins and one-rupee notes (issued by Ministry of Finance). Can implement demonetization.
◦ Bankers' Bank: Provides emergency loans, maintains bank reserves, settles inter-bank transactions.
◦ Controls Money and Credit Supply: Manages inflation (increase in general price level). Uses Quantitative measures (e.g., Repo Rate, Reverse Repo Rate, Cash Reserve Ratio - CRR, Open Market Operations) and Qualitative measures (e.g., Margin requirement, Moral suasion) to control credit.
◦ Acts as the Government's Bank: Maintains government accounts, provides banking services, advises on Fiscal Policy (taxation/spending) and Monetary Policy (money supply/interest rates).
◦ Custodian of Foreign Exchange Reserves: Manages the country's foreign currencies and gold reserves.
◦ Publication of Reports: Publishes various economic and banking reports.
• Commercial Banks are licensed by RBI to accept deposits and provide loans. Types of deposit accounts include Savings Deposit, Current Deposit (with overdraft facility), Term Deposit/Fixed Deposit, and Recurring Deposits. They earn income through the spread (difference between lending and deposit interest rates).
• Modern banking technology includes NEFT (National Electronic Fund Transfer), RTGS (Real Time Gross Settlement), Core Banking, and UPI (Universal Payment Interface).
• Non-Banking Financial Institutions (NBFIs) perform some banking functions but cannot accept savings/deposits from the public or allow cheque withdrawals (e.g., KSFE, insurance companies, mutual funds). They are regulated by various authorities.
• Sources of Credit in India are classified as Formal (Banks, NBFIs, Self-Help Groups, Microfinance Institutions) and Informal (Local Money Lenders, Friends, Relatives).
• The Credit Deposit Ratio measures the proportion of a bank's deposits used for loans.
• Financial Inclusion initiatives aim to bring banking services to all, including nationalisation of banks (1969, 1980), Co-operative Banking Systems (e.g., Kerala Bank), Microfinance (e.g., Kudumbashree in Kerala, Grameen Bank), and the Jan Dhan Account scheme. Digital currency promotion is also a key step.
6. Children's Rights
• Children's rights are championed by bodies like the Kerala State Commission for Protection of Child Rights.
• Key rights include: Right to freedom of speech and expression, Right to life and liberty, Right to maximum survival and development, Right to be respected and accepted, Right to protection and care against abuse, Right to participation, Protection from child labour and hazardous work, Protection against child marriage, Right to know one’s culture, Protection against neglect, Right to free and compulsory education, Right to learn, rest and leisure, and Right to parental and societal care.
• Major responsibilities include protecting school/public facilities, punctuality, and respecting authorities/peers.
7. Fundamental Duties of Citizens (Article 51 A)
• Every citizen has duties to:
◦ Abide by the Constitution and respect its ideals, institutions, National Flag, and National Anthem.
◦ Cherish and follow noble ideals of the freedom struggle.
◦ Uphold and protect the sovereignty, unity, and integrity of India.
◦ Defend the country and render national service when called upon.
◦ Promote harmony and common brotherhood transcending diversities, and renounce practices derogatory to women's dignity.
◦ Value and preserve the rich heritage of composite culture.
◦ Protect and improve the natural environment (forests, lakes, rivers, wildlife) and have compassion for living creatures.
◦ Develop scientific temper, humanism, and the spirit of inquiry and reform.
◦ Safeguard public property and abjure violence.
◦ Strive towards excellence in all spheres of activity for national achievement.
◦ A parent or guardian must provide opportunities for education to their child/ward between 6 and 14 years.
--------------------------------------------------------------------------------
മലയാളം (Malayalam)
സംക്ഷിപ്ത പഠനക്കുറിപ്പുകൾ
1. കാലാവസ്ഥയും ദിനാന്തരീക്ഷസ്ഥിതിയും (Weather and Climate)
• ഒരു ചെറിയ കാലയളവിലെ അന്തരീക്ഷത്തിലെ അവസ്ഥകളെയാണ് ദിനാന്തരീക്ഷസ്ഥിതി (Weather) എന്ന് പറയുന്നത് (താപനില, മർദ്ദം, കാറ്റ്, ആർദ്രത, മഴ എന്നിവ).
• ഒരു വലിയ പ്രദേശത്ത് 35-40 വർഷത്തെ ശരാശരി ദിനാന്തരീക്ഷസ്ഥിതിയാണ് കാലാവസ്ഥ (Climate).
• ഭൂമിയുടെ ഉപരിതലത്തിൽ എത്തുന്ന സൂര്യരശ്മികളുടെ അളവിനെ സൗരവികിരണം (Insolation) എന്ന് പറയുന്നു.
• താപം അന്തരീക്ഷത്തിലേക്ക് കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെടുന്നത് ചാലനം (Conduction), സംവഹനം (Convection), അഭിവഹനം (Advection), വികിരണം (Radiation) എന്നീ പ്രക്രിയകളിലൂടെയാണ്.
• ഭൂമിയുടെ ഉപരിതലത്തിൽ നിന്ന് ദീർഘതരംഗങ്ങളായി ഊർജ്ജം തിരികെ വികിരണം ചെയ്യപ്പെടുന്നതിനെ ഭൗമവികിരണം (Terrestrial radiation) എന്ന് പറയുന്നു. കാർബൺ ഡൈ ഓക്സൈഡ് പോലുള്ള അന്തരീക്ഷ വാതകങ്ങൾ ഈ ഭൗമവികിരണത്തെ ആഗിരണം ചെയ്ത് അന്തരീക്ഷത്തെ ചൂടാക്കുന്ന പ്രതിഭാസമാണ് ഹരിതഗൃഹ പ്രഭാവം (Greenhouse Effect). താപസന്തുലനം (Heat Budget) എന്നാൽ ഭൂമിക്ക് ലഭിക്കുന്ന ഊർജ്ജവും ഭൂമിയിൽ നിന്ന് പുറത്തേക്ക് പോകുന്ന ഊർജ്ജവും തമ്മിലുള്ള സന്തുലിതാവസ്ഥയാണ്.
• താപനില അളക്കാൻ തെർമോമീറ്റർ ഉപയോഗിക്കുന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് മാക്സിമം-മിനിമം തെർമോമീറ്റർ.
• അക്ഷാംശം (Latitude), ഉയരം (Altitude) (ഓരോ കിലോമീറ്റർ ഉയരത്തിലും 6.4°C എന്ന നിരക്കിൽ താപനില കുറയുന്ന നോർമൽ ലാപ്സ് റേറ്റ്), കരയും കടലും തമ്മിലുള്ള താപനം, കടലിൽ നിന്നുള്ള ദൂരം, സമുദ്രജലപ്രവാഹങ്ങൾ, ഭൂപ്രകൃതി എന്നിവ താപനിലയുടെ വിതരണത്തെ സ്വാധീനിക്കുന്നു.
• ഭൂമിയുടെ ഉപരിതലത്തിൽ അന്തരീക്ഷവായു ചെലുത്തുന്ന ഭാരമാണ് അന്തരീക്ഷമർദ്ദം (Atmospheric Pressure), ഇത് ബാരോമീറ്റർ ഉപയോഗിച്ച് അളക്കുന്നു. താപനില (വിപരീതാനുപാതികമായി), ഉയരം (ഉയരം കൂടുന്നതിനനുസരിച്ച് കുറയുന്നു), ആർദ്രത (ആർദ്രത കൂടിയ വായുവിന് ഭാരം കുറവായതിനാൽ മർദ്ദം കുറയുന്നു) എന്നിവ അന്തരീക്ഷമർദ്ദത്തെ സ്വാധീനിക്കുന്നു. തുല്യ മർദ്ദമുള്ള സ്ഥലങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന സാങ്കൽപ്പിക രേഖകളാണ് ഐസോബാറുകൾ (Isobars).
• ഭൂമിയിൽ ചില അക്ഷാംശ മേഖലകളിൽ ആഗോള മർദ്ദമേഖലകൾ (Global Pressure Belts) രൂപപ്പെടുന്നു. ഇവയിൽ മധ്യരേഖാ ന്യൂനമർദ്ദമേഖല (ഡോൾഡ്രം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു), ഉപോഷ്ണമേഖലാ ഉച്ചമർദ്ദമേഖലകൾ, ഉപധ്രുവീയ ന്യൂനമർദ്ദമേഖലകൾ, ധ്രുവീയ ഉച്ചമർദ്ദമേഖലകൾ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഇവയ്ക്ക് ഋതുക്കൾക്കനുസരിച്ച് സ്ഥാനചലനം സംഭവിക്കാം.
• ഉയർന്ന മർദ്ദമേഖലകളിൽ നിന്ന് താഴ്ന്ന മർദ്ദമേഖലകളിലേക്ക് തിരശ്ചീനമായി ചലിക്കുന്ന വായുവാണ് കാറ്റുകൾ (Winds). കൊറിയോലിസ് ബലം (Coriolis Force) കാറ്റുകളുടെ ദിശയെ വ്യതിചലിപ്പിക്കുന്നു (ഉത്തരാർദ്ധഗോളത്തിൽ വലത്തോട്ടും ദക്ഷിണാർദ്ധഗോളത്തിൽ ഇടത്തോട്ടും). കാറ്റിന്റെ വേഗതയും തീവ്രതയും മർദ്ദച്ചരിവ് (Pressure gradient force), ഘർഷണബലം (Frictional force) എന്നിവയെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു.
• കാറ്റുകളെ സ്ഥിരവാതങ്ങൾ (വ്യാപാരവാതങ്ങൾ, പശ്ചിമവാതങ്ങൾ, ധ്രുവീയവാതങ്ങൾ), കാലികവാതങ്ങൾ (കടൽക്കാറ്റ്/കരക്കാറ്റ്, താഴ്വരക്കാറ്റ്/പർവ്വതക്കാറ്റ്, മൺസൂൺ കാറ്റുകൾ), പ്രാദേശിക കാറ്റുകൾ (ഉദാ: ലൂ, ചിനൂക്, ഫോൻ, ഹർമാറ്റൻ), അസ്ഥിരവാതങ്ങൾ (ചുഴലിക്കാറ്റുകൾ, പ്രതിചുഴലിക്കാറ്റുകൾ) എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിക്കുന്നു.
• അന്തരീക്ഷത്തിലെ അദൃശ്യമായ ജലാംശമാണ് ആർദ്രത (Humidity). അന്തരീക്ഷത്തിലെ യൂണിറ്റ് വ്യാപ്തത്തിലെ യഥാർത്ഥ ജലബാഷ്പത്തിന്റെ അളവാണ് കേവല ആർദ്രത (Absolute humidity). ഒരു നിശ്ചിത താപനിലയിൽ അന്തരീക്ഷത്തിന് ഉൾക്കൊള്ളാൻ കഴിയുന്ന ആകെ ജലബാഷ്പത്തിന്റെ അളവുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ അന്തരീക്ഷത്തിലെ യഥാർത്ഥ ജലബാഷ്പത്തിന്റെ അനുപാതമാണ് ആപേക്ഷിക ആർദ്രത (Relative Humidity), ഇത് ശതമാനത്തിൽ പ്രകടിപ്പിക്കുന്നു. ഇത് ഹൈഗ്രോമീറ്റർ അല്ലെങ്കിൽ വെറ്റ് ആൻഡ് ഡ്രൈ ബൾബ് തെർമോമീറ്റർ ഉപയോഗിച്ച് അളക്കുന്നു.
• അന്തരീക്ഷം പൂർണ്ണമായി ജലബാഷ്പത്താൽ പൂരിതമാകുന്ന അവസ്ഥയാണ് പൂരിതാവസ്ഥ (Saturation level), ഈ അവസ്ഥയിൽ ഘനീഭവിക്കൽ (Condensation) ആരംഭിക്കുന്നു. ഇത് മഞ്ഞ് (Dew), ഹിമം (Frost), മൂടൽമഞ്ഞ് (Mist and Fog), വിവിധതരം മേഘങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്ക് രൂപം നൽകുന്നു. മേഘങ്ങൾ പ്രധാനമായും സിറസ്, സ്ട്രാറ്റസ്, ക്യുമുലസ്, നിംബസ് എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു.
• മേഘങ്ങളിൽ നിന്ന് ജലത്തുള്ളികളോ മഞ്ഞുകട്ടകളോ ഭൂമിയിലേക്ക് പതിക്കുന്ന പ്രക്രിയയാണ് വർഷണം (Precipitation). മഴ, മഞ്ഞുവീഴ്ച, ആലിപ്പഴം എന്നിവ വർഷണത്തിന്റെ രൂപങ്ങളാണ്. മഴയുടെ തരങ്ങളിൽ ഓറോഗ്രാഫിക്/ശൈലവൃഷ്ടി (മഴനിഴൽ പ്രദേശങ്ങൾ രൂപീകരിക്കുന്നു), സംവഹനമഴ (ഉച്ചയ്ക്ക് ശേഷം ലഭിക്കുന്ന മഴ), ചുഴലിക്കാറ്റ്/ഫ്രണ്ടൽ മഴ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു.
2. കാലാവസ്ഥാ മേഖലകളും കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനവും (Climatic Regions and Climate Change)
• സമാനമായ കാലാവസ്ഥാ സവിശേഷതകളുള്ള വലിയ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ പ്രദേശമാണ് കാലാവസ്ഥാ മേഖല.
• പ്രധാന കാലാവസ്ഥാ മേഖലകൾ:
◦ മധ്യരേഖാ കാലാവസ്ഥാ മേഖല (0-10° വടക്ക്/തെക്ക്): വർഷം മുഴുവൻ ഉയർന്ന താപനിലയും മഴയും, നിത്യഹരിത വനങ്ങൾ ("ലോകത്തിന്റെ ശ്വാസകോശങ്ങൾ"). ജനവാസം കുറവാണ്.
◦ മൺസൂൺ കാലാവസ്ഥാ മേഖല: കാറ്റിന്റെ ദിശയിലുണ്ടാകുന്ന കാലാനുസൃതമായ മാറ്റങ്ങളാണ് ഇതിന്റെ സവിശേഷത. നീണ്ട ആർദ്രമായ വേനൽക്കാലവും ചെറിയ വരണ്ട ശൈത്യകാലവും, നിത്യഹരിതവും ഇലപൊഴിയും വനങ്ങളും, ഉയർന്ന ജനസാന്ദ്രത, കൃഷിക്ക് പ്രാധാന്യം.
◦ സാവന്ന കാലാവസ്ഥാ മേഖല (ഉഷ്ണമേഖലാ പുൽമേടുകൾ, 10-30° അക്ഷാംശങ്ങൾ): ചൂടേറിയ ആർദ്രമായ വേനൽക്കാലവും തണുത്ത വരണ്ട ശൈത്യകാലവും. ഉയരം കൂടിയ പുല്ലുകളും ഇലപൊഴിയും മരങ്ങളും, സമ്പന്നമായ വന്യജീവികൾ. ജനസാന്ദ്രത കുറവ്, വരണ്ട കൃഷിയും കന്നുകാലി വളർത്തലും പ്രധാന ഉപജീവനമാർഗ്ഗങ്ങൾ.
◦ ഉഷ്ണ മരുഭൂമികൾ: ഭൂമിയിലെ ഏറ്റവും ചൂടേറിയ പ്രദേശങ്ങൾ, ഉയർന്ന ദിനാന്തരീക്ഷ താപനില വ്യതിയാനം, വളരെ കുറഞ്ഞ മഴ (<25 cm). കള്ളിച്ചെടികൾ, കുറ്റിച്ചെടികൾ, ഈന്തപ്പനകൾ എന്നിവ കാണപ്പെടുന്നു. ജനവാസം കുറവ്, ഒയാസിസുകൾ കേന്ദ്രീകരിച്ച് ജീവിതം. കൃഷി, കന്നുകാലി വളർത്തൽ, ഖനനം എന്നിവ പ്രധാനമാണ്.
◦ മെഡിറ്ററേനിയൻ കാലാവസ്ഥാ മേഖല (30-45° അക്ഷാംശങ്ങൾ): വരണ്ട വേനൽക്കാലവും ആർദ്രമായ ശൈത്യകാലവും (30-75cm മഴ). നിത്യഹരിത മരങ്ങളും, പഴം-പച്ചക്കറി കൃഷിയും, വീഞ്ഞ് ഉൽപാദനവും പ്രധാനം.
◦ മിതോഷ്ണമേഖലാ പുൽമേടുകൾ (40-50° അക്ഷാംശങ്ങൾ): ചെറിയ വേനൽക്കാലവും നീണ്ട ശൈത്യകാലവും, മിതമായ മഴ (25-60 cm). പുൽവർഗ്ഗങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്നു. വ്യാവസായിക അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള ധാന്യകൃഷിക്കും കന്നുകാലി വളർത്തലിനും പ്രശസ്തം (ഉദാ: പ്രയറീസ് - "ലോകത്തിന്റെ ധാന്യപ്പുര").
◦ തൈഗ മേഖല (55-70° വടക്ക്): തണുപ്പേറിയ പ്രദേശം, ചെറിയ വേനൽക്കാലം (15-20°C) നീണ്ട കഠിനമായ ശൈത്യകാലം (-13 മുതൽ -25°C വരെ), പ്രധാനമായും മഞ്ഞുവീഴ്ച. ഉപ-ആർട്ടിക് കോണിഫറസ് നിത്യഹരിത വൃക്ഷങ്ങൾ (പൈൻ, ഫിർ, സ്പ്രൂസ്) ധാരാളം. മരംമുറിയാണ് പ്രധാന സാമ്പത്തിക പ്രവർത്തനം.
◦ ടുംഗ്രാ മേഖല (ആർട്ടിക് സർക്കിളിന്റെ വടക്ക്): അതിശൈത്യമുള്ള പ്രദേശം, ശൈത്യകാലത്ത് താപനില -25°C മുതൽ -40°C വരെയും വേനൽക്കാലത്ത് 10°C വരെയും. പ്രധാനമായും മഞ്ഞുവീഴ്ച. സസ്യങ്ങൾ കുറവ് (പായലുകൾ, ലൈക്കനുകൾ, കുറ്റിച്ചെടികൾ). ധ്രുവക്കരടികൾ, ആർട്ടിക് കുറുക്കൻ തുടങ്ങിയ മൃഗങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്നു. നാടോടി ഗോത്രവർഗ്ഗക്കാർ (എസ്കിമോ, ലാപ്പാസ്) വേട്ടയാടിയും മീൻപിടിച്ചും ജീവിക്കുന്നു.
• കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം എന്നത് കാലാവസ്ഥാ പാറ്റേണുകളിലും താപനിലയിലുമുണ്ടാകുന്ന ദീർഘകാല മാറ്റങ്ങളാണ്, ഇത് മനുഷ്യന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങളോ പ്രകൃതിപരമായ കാരണങ്ങളോ ആകാം.
• പ്രകൃതിപരമായ കാരണങ്ങൾ അഗ്നിപർവ്വത സ്ഫോടനങ്ങൾ, സമുദ്രജലപ്രവാഹങ്ങൾ എന്നിവയാണ്. മനുഷ്യനിർമ്മിത കാരണങ്ങൾ വനനശീകരണം, എണ്ണഖനനം, വ്യാവസായികവൽക്കരണം, ഹരിതഗൃഹ വാതകങ്ങളുടെ അമിത ഉൽപ്പാദനം എന്നിവയാണ്.
• കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തിന്റെ ആഘാതങ്ങൾ: സമുദ്രനിരപ്പ് ഉയരുന്നത്, മഞ്ഞുമലകൾ ഉരുകുന്നത്, മരുഭൂമിവൽക്കരണം, ആഗോള താപനില വർദ്ധനവ്, മൺസൂൺ മഴയുടെ രീതികളിലെ മാറ്റങ്ങൾ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു.
• ഹരിതഗൃഹ വാതകങ്ങൾ (കാർബൺ ഡൈ ഓക്സൈഡ്, നൈട്രസ് ഓക്സൈഡ്) അന്തരീക്ഷത്തിൽ സൗരോർജ്ജം കുടുക്കി അന്തരീക്ഷത്തെ ചൂടാക്കുന്നു, ഇത് ഹരിതഗൃഹ പ്രഭാവം. ഈ വാതകങ്ങളുടെ അമിത ഉൽപ്പാദനം അന്തരീക്ഷ താപനില വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതിന് കാരണമാകുന്നു, ഇതിനെ ആഗോളതാപനം (Global Warming) എന്ന് പറയുന്നു, ഇത് കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനത്തെ ത്വരിതപ്പെടുത്തുന്നു.
• കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം നേരിടാനുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര സംരംഭങ്ങളിൽ സ്റ്റോക്ക്ഹോം കോൺഫറൻസ് (1972), ഭൗമ ഉച്ചകോടി (1992), ക്യോട്ടോ പ്രോട്ടോക്കോൾ (1997), മോൺട്രിയൽ പ്രോട്ടോക്കോൾ (1987), പാരീസ് ഉടമ്പടി (2015), G20 ഉച്ചകോടി (2023) എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു.
• കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം മൂലമുണ്ടാകുന്ന ദുരന്തങ്ങളാൽ നിർബന്ധിതമായി കുടിയൊഴിപ്പിക്കപ്പെടുന്നവരെ കാലാവസ്ഥാ അഭയാർത്ഥികൾ (Climate Refugees) എന്ന് വിളിക്കുന്നു.
3. മഴക്കാടുകൾ മുതൽ നിത്യഹിമഭൂമി വരെ (From The Rainy Forests to The Land of Permafrost) (വിശദമായ താരതമ്യം)
• മധ്യരേഖാ കാലാവസ്ഥാ മേഖല (വിശദമായ സവിശേഷതകൾ):
◦ സ്ഥാനം: ഭൂമധ്യരേഖയുടെ 10° വടക്കും തെക്കും വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്നു. ആമസോൺ തടം, മധ്യ ആഫ്രിക്ക, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ എന്നിവിടങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്നു.
◦ കാലാവസ്ഥ: വർഷം മുഴുവൻ സ്ഥിരമായി ഉയർന്ന താപനില (ശരാശരി 27°C) അനുഭവപ്പെടുന്നു, വേനൽക്കാലമില്ല. ദിവസവും ഉച്ചയ്ക്ക് ശേഷം സംവഹനമഴ (വർഷത്തിൽ 175-250 cm) ലഭിക്കുന്നു, വരണ്ട കാലാവസ്ഥയില്ല. ഡോൾഡ്രംസ് (മധ്യരേഖാ ന്യൂനമർദ്ദമേഖല) എന്നത് കാറ്റില്ലാത്ത മേഖലയാണ്.
◦ സ്വാഭാവിക സസ്യം: ആമസോൺ തടത്തിലെ സെൽവാസ് പോലുള്ള നിത്യഹരിത ഉഷ്ണമേഖലാ മഴക്കാടുകൾ. എബണി, മഹാഗണി പോലുള്ള വിവിധതരം നിത്യഹരിത മരങ്ങളും വള്ളിച്ചെടികളും ഇവിടെ ധാരാളമായി കാണപ്പെടുന്നു. ഇവയ്ക്ക് വ്യത്യസ്ത തലങ്ങളിൽ മേലാപ്പ് രൂപീകരിക്കുന്നു. ഉയർന്ന ഓക്സിജൻ ഉത്പാദനം കാരണം ഇവ "ലോകത്തിന്റെ ശ്വാസകോശങ്ങൾ" എന്നറിയപ്പെടുന്നു.
◦ ജന്തുജാലം: സമ്പന്നമായ വന്യജീവി വൈവിധ്യം, മിക്ക മൃഗങ്ങളും മരങ്ങളിൽ വസിക്കുന്നവയാണ് (arboreal) (ഉദാ: ലെമൂർ, ചിമ്പാൻസി, ഒറാങ്ങുട്ടാൻ, മരങ്ങളിൽ വസിക്കുന്ന ഉരഗങ്ങൾ, പക്ഷികൾ).
◦ മനുഷ്യജീവിതം: പൊതുവെ ജനസാന്ദ്രത കുറവാണ്. ആഫ്രിക്കയിലെ പിഗ്മികൾ, ആമസോണിലെ ഇന്ത്യൻ ഗോത്രവർഗ്ഗക്കാർ, മലേഷ്യയിലെ ഒറാങ് അസ്ലി എന്നിവർ വേട്ടയാടിയും ശേഖരിച്ചും മീൻപിടിച്ചും ജീവിക്കുന്നു. സ്ഥലംമാറ്റി കൃഷി (slash-and-burn agriculture) പ്രധാനമാണ്. റബ്ബർ, കൊക്കോ, എണ്ണപ്പന പോലുള്ള തോട്ടവിളകളും കൃഷി ചെയ്യുന്നു. സിംഗപ്പൂർ, മനാസ് പോലുള്ള ആധുനിക നഗരങ്ങളും ഇവിടെയുണ്ട്.
◦ വെല്ലുവിളികൾ: രോഗങ്ങൾ (ഉദാ: ഉറക്കരോഗം, മഞ്ഞപ്പനി), കീടങ്ങളുടെ വ്യാപനം, അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങളുടെ അഭാവം, ഇടതൂർന്ന വനങ്ങൾ കാരണം അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസനത്തിലെ തടസ്സങ്ങൾ, വ്യാവസായിക മരംമുറിയിലെ ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ, വനനശീകരണം, കാട്ടുതീ.
• ടുംഗ്രാ മേഖല (വിശദമായ സവിശേഷതകൾ):
◦ സ്ഥാനം: ആർട്ടിക് സർക്കിളിന്റെ വടക്ക് അലാസ്ക, കാനഡ, ഗ്രീൻലാൻഡ്, യൂറോപ്പ്, ഏഷ്യ എന്നിവിടങ്ങളിലെ ആർട്ടിക് തീരങ്ങളിൽ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന അതിശൈത്യ മേഖല. ആർട്ടിക് ടുംഗ്രാ, ആൽപൈൻ ടുംഗ്രാ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിക്കാം.
◦ കാലാവസ്ഥ: വളരെ താഴ്ന്ന വാർഷിക താപനില (ശൈത്യകാലത്ത് -25°C മുതൽ -40°C വരെ, വേനൽക്കാലത്ത് 10°C വരെ), ചെറിയ വേനൽക്കാലം. നീണ്ട ധ്രുവരാത്രികളും ധ്രുവപകലും അനുഭവപ്പെടുന്നു. പ്രധാനമായും മഞ്ഞുവീഴ്ച, ശക്തമായ ബ്ലിസാർഡുകൾ സാധാരണമാണ്.
◦ സ്വാഭാവിക സസ്യം: സസ്യങ്ങൾ കുറവാണ്, മരങ്ങൾ കാണുന്നില്ല. പായലുകൾ, ലൈക്കനുകൾ, കുറ്റിച്ചെടികൾ, കുള്ളൻ വില്ലോകൾ എന്നിവ പ്രധാനമാണ്.
◦ ജന്തുജാലം: തണുപ്പിനെ അതിജീവിക്കുന്ന മൃഗങ്ങളായ റെയിൻഡിയർ, ആർട്ടിക് കുറുക്കൻ, ചെന്നായ, ധ്രുവക്കരടി, കസ്തൂരിമാൻ, ആർട്ടിക് മുയൽ എന്നിവ കാണപ്പെടുന്നു. വേനൽക്കാലത്ത് ദേശാന്തര പക്ഷികളും വരുന്നു.
◦ മനുഷ്യജീവിതം: ജനവാസം കുറവാണ്, പ്രധാനമായും തീരപ്രദേശങ്ങളിൽ. എസ്കിമോകൾ/ഇന്യൂട്ട് (ഗ്രീൻലാൻഡ്, വടക്കൻ കാനഡ, അലാസ്ക), ലാപ്പാസ് (വടക്കൻ ഫിൻലാൻഡ്, സ്കാൻഡിനേവിയ), സമോയ്ഡ്സ് (സൈബീരിയ) തുടങ്ങിയ നാടോടി ഗോത്രവർഗ്ഗക്കാർ വേട്ടയാടിയും മീൻപിടിച്ചും ജീവിക്കുന്നു. ശൈത്യകാലത്ത് ഇഗ്ലൂകളിലും വേനൽക്കാലത്ത് താൽക്കാലിക കൂടാരങ്ങളിലും വസിക്കുന്നു. ആധുനികവൽക്കരണം മാറ്റങ്ങൾ കൊണ്ടുവരുന്നുണ്ട്; രോമമുള്ള മൃഗങ്ങളെ വാണിജ്യാടിസ്ഥാനത്തിൽ വളർത്തുന്ന കൃഷിയും തെക്കൻ പ്രദേശങ്ങളിൽ പരിമിതമായ കൃഷിയും ഉണ്ട്.
◦ വെല്ലുവിളികൾ: കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം കാരണം പെർമാഫ്രോസ്റ്റ് ഉരുകുന്നത് ആവാസവ്യവസ്ഥയെയും പാരിസ്ഥിതിക സന്തുലിതാവസ്ഥയെയും പ്രതികൂലമായി ബാധിക്കുന്നു.
4. ഉപഭോക്താവ്: അവകാശങ്ങളും സംരക്ഷണവും (Consumer: Rights and Protection)
• വില നൽകി സാധനങ്ങളും സേവനങ്ങളും വാങ്ങുകയും ഉപയോഗിക്കുകയും ചെയ്യുന്നയാളാണ് ഉപഭോക്താവ്. എല്ലാ സാമ്പത്തിക പ്രവർത്തനങ്ങളുടെയും പ്രധാന ലക്ഷ്യം ഉപഭോക്തൃ സംതൃപ്തിയാണ്.
• ഒരു ഉൽപ്പന്നത്തിന്റെ ആവശ്യങ്ങളെ തൃപ്തിപ്പെടുത്താനുള്ള കഴിവാണ് ഉപയോഗ്യത (Utility). ഒരു ഉപഭോക്താവ് തുടർച്ചയായി നിരവധി യൂണിറ്റുകൾ ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ ലഭിക്കുന്ന മൊത്തം സംതൃപ്തിയെ മൊത്തം ഉപയോഗ്യത (Total Utility - TU) എന്നും, ഒരു അധിക യൂണിറ്റ് ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ മൊത്തം ഉപയോഗ്യതയിലുണ്ടാകുന്ന മാറ്റത്തെ സീമാന്ത ഉപയോഗ്യത (Marginal Utility - MU) എന്നും പറയുന്നു.
• മറ്റ് ഘടകങ്ങൾ സ്ഥിരമായിരിക്കുമ്പോൾ, ഒരു വസ്തുവിന്റെ ഉപഭോഗം കൂടുമ്പോൾ ഓരോ അധിക യൂണിറ്റിൽ നിന്നുമുള്ള സീമാന്ത ഉപയോഗ്യത കുറയുന്നു എന്നതാണ് സീമാന്ത ഉപയോഗ്യത നിയമം (Law of Diminishing Marginal Utility).
• സാധനങ്ങൾ സൗജന്യ സാധനങ്ങൾ (Free goods), സാമ്പത്തിക സാധനങ്ങൾ (Economic goods), ഉപഭോക്തൃ സാധനങ്ങൾ (Consumer goods), മൂലധന സാധനങ്ങൾ (Capital goods), ദീർഘകാല ഉപഭോക്തൃ സാധനങ്ങൾ (Durable goods), ഹ്രസ്വകാല ഉപഭോക്തൃ സാധനങ്ങൾ (Non-Durable goods) എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു.
• ഉൽപ്പന്നത്തിന്റെ വില, ഗുണമേന്മ, വാറന്റി, സുരക്ഷാ മാനദണ്ഡങ്ങൾ എന്നിവയെക്കുറിച്ച് വ്യക്തമായ ധാരണയില്ലാത്ത ഉപഭോക്താക്കൾക്ക് പലപ്പോഴും ചൂഷണം നേരിടേണ്ടി വരുന്നു, ഇതിനെ ഉപഭോക്തൃ ചൂഷണം എന്ന് പറയുന്നു. സാധനങ്ങളും സേവനങ്ങളും വാങ്ങുമ്പോൾ ജി.എസ്.ടി (ചരക്ക് സേവന നികുതി) നമ്പർ രേഖപ്പെടുത്തിയ ബിൽ ലഭിക്കുക എന്നത് ഉപഭോക്താവിന്റെ അവകാശമാണ്.
• ഉപഭോക്താക്കളുടെ അവകാശങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി ഇന്ത്യയിൽ 1966-ൽ മുംബൈയിൽ കൺസ്യൂമർ ഗൈഡൻസ് സൊസൈറ്റി ഓഫ് ഇന്ത്യ രൂപീകരിച്ചതോടെയാണ് ഉപഭോക്തൃ സംരക്ഷണ പ്രസ്ഥാനം (Consumer Protection Movement) ആരംഭിച്ചത്. ദേശീയ ഉപഭോക്തൃ ദിനമായി ഡിസംബർ 24 ആചരിക്കുന്നു.
• ഉപഭോക്തൃ സംരക്ഷണ നിയമം 1986 ഉപഭോക്തൃ അവകാശങ്ങൾ നിർവചിക്കുകയും ഉപഭോക്തൃ സംരക്ഷണത്തിനായി പ്രത്യേക നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥ സ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇത് മാറ്റി ഉപഭോക്തൃ സംരക്ഷണ നിയമം 2019 (2020 ജൂലൈ 20 മുതൽ പ്രാബല്യത്തിൽ) നിലവിൽ വന്നു. ഇത് ഇ-കൊമേഴ്സ് പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളിലെ ചൂഷണം തടയുന്നു, സെൻട്രൽ കൺസ്യൂമർ പ്രൊട്ടക്ഷൻ അതോറിറ്റി (CCPA) സ്ഥാപിച്ചു, തെറ്റിദ്ധരിപ്പിക്കുന്ന പരസ്യങ്ങൾ നിരോധിച്ചു, ഉപഭോക്തൃ വിദ്യാഭ്യാസം ഉറപ്പാക്കുന്നു.
• പ്രധാന ഉപഭോക്തൃ അവകാശങ്ങൾ ഇവയാണ്: സുരക്ഷയ്ക്കുള്ള അവകാശം, തിരഞ്ഞെടുക്കാനുള്ള അവകാശം, വിവരങ്ങൾ അറിയാനുള്ള അവകാശം, കേൾക്കപ്പെടാനുള്ള അവകാശം, പരാതി പരിഹാരത്തിനുള്ള അവകാശം, ഉപഭോക്തൃ വിദ്യാഭ്യാസത്തിനുള്ള അവകാശം.
• ഉപഭോക്തൃ കോടതികൾ മൂന്ന് തലങ്ങളിലായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു: ജില്ലാ ഉപഭോക്തൃ തർക്ക പരിഹാര കമ്മീഷൻ (1 കോടി രൂപ വരെ), സംസ്ഥാന ഉപഭോക്തൃ തർക്ക പരിഹാര കമ്മീഷൻ (1 കോടി മുതൽ 10 കോടി വരെ), ദേശീയ ഉപഭോക്തൃ തർക്ക പരിഹാര കമ്മീഷൻ (10 കോടിക്ക് മുകളിൽ). ഉപഭോക്തൃ സംരക്ഷണ കൗൺസിലുകൾ പോലുള്ള ഉപദേശക സമിതികളും ഉണ്ട്.
• വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ, ആരോഗ്യരക്ഷ, വിദേശ തൊഴിൽ വാഗ്ദാനങ്ങൾ, ഓൺലൈൻ തട്ടിപ്പുകൾ, ബാങ്കിംഗ് തട്ടിപ്പുകൾ എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പരാതികൾക്ക് പ്രത്യേക പരിഹാര മാർഗ്ഗങ്ങൾ നിലവിലുണ്ട്.
• ഗുണമേന്മ ചിഹ്നങ്ങളായ ISI മാർക്ക് (വ്യാവസായിക ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്ക്), AGMARK (കാർഷിക വന ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്ക്), FSSAI (ഭക്ഷ്യസുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുന്നു) എന്നിവ ഉൽപ്പന്നങ്ങളുടെ ഗുണമേന്മ ഉറപ്പാക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു.
• ഉപഭോക്താക്കളെ അവരുടെ അവകാശങ്ങൾ, ഉത്തരവാദിത്തങ്ങൾ, വിപണിയിലെ തത്ത്വങ്ങൾ, ഉപഭോക്തൃ നിയമങ്ങൾ എന്നിവയെക്കുറിച്ച് ബോധവാന്മാരാക്കുന്നതാണ് ഉപഭോക്തൃ വിദ്യാഭ്യാസം.
5. പണവും സമ്പദ്ഘടനയും (Money and Economy)
• സാധനങ്ങളുടെയും സേവനങ്ങളുടെയും കൈമാറ്റത്തിനായി പൊതുവെ അംഗീകരിക്കപ്പെടുന്ന ഏതൊരു കാര്യത്തെയും പണം എന്ന് വിളിക്കാം.
• പണത്തിന്റെ പൊതുവായ ധർമ്മങ്ങൾ:
◦ വിനിമയ മാധ്യമം: സാധനങ്ങളും സേവനങ്ങളും വാങ്ങാനും വിൽക്കാനും സഹായിക്കുന്നു.
◦ മൂല്യം അളക്കാനുള്ള ഉപകരണം: സാധനങ്ങളുടെ മൂല്യം പണത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ പ്രകടിപ്പിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു. പണത്തിന്റെ മൂല്യം അതിന്റെ വാങ്ങൽ ശേഷിയാണ്.
◦ മൂല്യം സംഭരിക്കാനുള്ള ഉപകരണം: സമ്പത്ത് ഭാവി ആവശ്യങ്ങൾക്കായി സൂക്ഷിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു.
◦ ഭാവിയിലെ പണമിടപാടുകൾക്കുള്ള ഉപകരണം: കടം വാങ്ങുന്നതിനും നൽകുന്നതിനും ഭാവിയിൽ പണം അടയ്ക്കുന്നതിനും സഹായിക്കുന്നു.
• പണത്തിന്റെ പ്രധാന സവിശേഷതകളിൽ പൊതുവെ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടതും സ്ഥായിയായതും (Durable) ആയിരിക്കണം എന്നത് ഉൾപ്പെടുന്നു.
• ഒരു നിശ്ചിത സമയപരിധിക്കുള്ളിൽ ഒരു യൂണിറ്റ് പണം എത്ര തവണ കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെടുന്നു എന്നതിനെ പണത്തിന്റെ പ്രചാരവേഗം (Velocity of Circulation of Money) എന്ന് പറയുന്നു. പ്രചാരവേഗം കൂടുന്നത് സാമ്പത്തിക വളർച്ചയെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.
• ഇന്ത്യയുടെ കേന്ദ്ര ബാങ്കാണ് റിസർവ് ബാങ്ക് ഓഫ് ഇന്ത്യ (RBI). ഇത് 1935-ൽ സ്ഥാപിതമായി (1949-ൽ ദേശസാൽക്കരിച്ചു), ആസ്ഥാനം മുംബൈയാണ്.
• റിസർവ് ബാങ്കിന്റെ ധർമ്മങ്ങൾ:
◦ കറൻസി അച്ചടിക്കുകയും വിതരണം ചെയ്യുകയും ചെയ്യുക: ഒരു രൂപ നോട്ടും നാണയങ്ങളും ഒഴികെയുള്ള എല്ലാ കറൻസികളും അച്ചടിക്കാനും വിതരണം ചെയ്യാനുമുള്ള അധികാരം റിസർവ് ബാങ്കിനാണ് (ഒരു രൂപ നോട്ടും നാണയങ്ങളും ധനമന്ത്രാലയം പുറത്തിറക്കുന്നു). നോട്ട് അസാധുവാക്കൽ (Demonetization) നടപ്പിലാക്കാനും റിസർവ് ബാങ്കിന് അധികാരമുണ്ട്.
◦ ബാങ്കുകളുടെ ബാങ്ക്: ബാങ്കുകൾക്ക് അടിയന്തര വായ്പകൾ നൽകുന്നു, ബാങ്കുകളുടെ കരുതൽ ശേഖരം നിലനിർത്തുന്നു, ബാങ്കുകൾ തമ്മിലുള്ള ഇടപാടുകൾ തീർപ്പാക്കുന്നു.
◦ പണത്തിന്റെയും വായ്പയുടെയും വിതരണം നിയന്ത്രിക്കുക: നാണ്യപ്പെരുപ്പം (സാധനങ്ങളുടെയും സേവനങ്ങളുടെയും പൊതുവായ വിലനിലവാരം വർദ്ധിക്കുന്നത്) നിയന്ത്രിക്കുന്നു. വായ്പ നിയന്ത്രിക്കാൻ പരിമാണാത്മക നടപടികൾ (റിപ്പോ നിരക്ക്, റിവേഴ്സ് റിപ്പോ നിരക്ക്, കരുതൽ ധനാനുപാതം - CRR, ഓപ്പൺ മാർക്കറ്റ് ഓപ്പറേഷൻസ്) ഗുണാത്മക നടപടികൾ (മാർജിൻ ആവശ്യം, ധാർമ്മിക പ്രേരിതനം) എന്നിവ ഉപയോഗിക്കുന്നു.
◦ സർക്കാരിന്റെ ബാങ്ക്: സർക്കാർ അക്കൗണ്ടുകൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നു, ബാങ്കിംഗ് സേവനങ്ങൾ നൽകുന്നു, ധനനയം (നികുതിയും സർക്കാർ ചെലവുകളും) നാണയനയം (പണത്തിന്റെ വിതരണവും പലിശനിരക്കും) എന്നിവയിൽ സർക്കാരിനെ ഉപദേശിക്കുന്നു.
◦ വിദേശനാണ്യ കരുതൽ ശേഖരത്തിന്റെ സൂക്ഷിപ്പുകാരൻ: രാജ്യത്തിന്റെ വിദേശ കറൻസികളുടെയും സ്വർണ്ണ ശേഖരത്തിന്റെയും സൂക്ഷിപ്പുകാരനാണ്.
◦ റിപ്പോർട്ടുകൾ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുക: വിവിധ സാമ്പത്തിക, ബാങ്കിംഗ് റിപ്പോർട്ടുകൾ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നു.
• വാണിജ്യ ബാങ്കുകൾ: റിസർവ് ബാങ്കിന്റെ ലൈസൻസോടെ പൊതുജനങ്ങളിൽ നിന്ന് നിക്ഷേപങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുകയും വായ്പകൾ നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു. സേവിംഗ്സ് നിക്ഷേപം, കറന്റ് നിക്ഷേപം (ഓവർഡ്രാഫ്റ്റ് സൗകര്യം), ടേം നിക്ഷേപം/സ്ഥിര നിക്ഷേപം, ആവർത്തന നിക്ഷേപം എന്നിവയാണ് പ്രധാന നിക്ഷേപ അക്കൗണ്ടുകൾ. വായ്പ നൽകുന്ന പലിശയും നിക്ഷേപകർക്ക് നൽകുന്ന പലിശയും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസമായ സ്പ്രെഡ് (Spread) വഴിയാണ് ബാങ്കുകൾ വരുമാനം നേടുന്നത്.
• ബാങ്കിംഗ് സാങ്കേതികവിദ്യയിൽ NEFT (നാഷണൽ ഇലക്ട്രോണിക് ഫണ്ട് ട്രാൻസ്ഫർ), RTGS (റിയൽ ടൈം ഗ്രോസ് സെറ്റിൽമെന്റ്), കോർ ബാങ്കിംഗ്, UPI (യൂണിവേഴ്സൽ പേയ്മെന്റ് ഇന്റർഫേസ്) എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു.
• ബാങ്കിംഗ് ഇതര ധനകാര്യ സ്ഥാപനങ്ങൾ (NBFIs): ബാങ്കിംഗ് മേഖലയിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും ബാങ്കുകളുടെ ചില ധർമ്മങ്ങൾ മാത്രം നിർവഹിക്കുന്നു. പൊതുജനങ്ങളിൽ നിന്ന് നിക്ഷേപങ്ങൾ സ്വീകരിക്കാനോ ചെക്ക് വഴി പണം പിൻവലിക്കാനോ ഇവയ്ക്ക് കഴിയില്ല (ഉദാ: കെ.എസ്.എഫ്.ഇ, ഇൻഷുറൻസ് കമ്പനികൾ, മ്യൂച്വൽ ഫണ്ടുകൾ).
• ഇന്ത്യയിലെ വായ്പയുടെ ഉറവിടങ്ങളെ ഔപചാരികം (ബാങ്കുകൾ, NBFIs, സ്വയം സഹായ സംഘങ്ങൾ, മൈക്രോഫിനാൻസ് സ്ഥാപനങ്ങൾ) എന്നും അനൗപചാരികം (പ്രാദേശിക പണമിടപാടുകാർ, സുഹൃത്തുക്കൾ, ബന്ധുക്കൾ) എന്നും തരംതിരിക്കുന്നു.
• ഒരു ബാങ്കിന്റെ നിക്ഷേപങ്ങളിൽ എത്ര ശതമാനം വായ്പയായി നൽകി എന്ന് അളക്കുന്നതാണ് ക്രെഡിറ്റ് ഡെപ്പോസിറ്റ് അനുപാതം (Credit Deposit Ratio).
• സാമ്പത്തിക ഉൾക്കൊള്ളൽ (Financial Inclusion): ബാങ്കിംഗ് സേവനങ്ങൾ സാധാരണ ജനങ്ങളിലേക്കും ഗ്രാമീണരിലേക്കും പാർശ്വവൽക്കരിക്കപ്പെട്ടവരിലേക്കും എത്തിക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങളാണിവ. ബാങ്കുകളുടെ ദേശസാൽക്കരണം (1969, 1980), സഹകരണ ബാങ്കിംഗ് സംവിധാനങ്ങൾ (ഉദാ: കേരള ബാങ്ക്), മൈക്രോഫിനാൻസ് (ഉദാ: കേരളത്തിലെ കുടുംബശ്രീ, ബംഗ്ലാദേശിലെ ഗ്രാമീൺ ബാങ്ക്), പ്രധാനമന്ത്രി ജൻധൻ അക്കൗണ്ട് പദ്ധതി എന്നിവ ഇതിൽപ്പെടുന്നു. ഡിജിറ്റൽ കറൻസി പ്രോത്സാഹനവും ഒരു പ്രധാന ചുവടുവയ്പ്പാണ്.
6. കുട്ടികളുടെ അവകാശങ്ങൾ (Children's Rights)
• കേരള സംസ്ഥാന ബാലാവകാശ സംരക്ഷണ കമ്മീഷൻ കുട്ടികളുടെ അവകാശങ്ങൾക്കായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു.
• പ്രധാന അവകാശങ്ങളിൽ ഇവ ഉൾപ്പെടുന്നു: സംസാരത്തിനും ആവിഷ്കാരത്തിനുമുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യം, ജീവിക്കാനും സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനുമുള്ള അവകാശം, പരമാവധി അതിജീവനത്തിനും വികാസത്തിനുമുള്ള അവകാശം, ജാതി-മത-വർണ്ണ ഭേദമന്യേ അംഗീകരിക്കപ്പെടാനും ആദരിക്കപ്പെടാനുമുള്ള അവകാശം, ശാരീരിക-മാനസിക-ലൈംഗിക ചൂഷണങ്ങളിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കപ്പെടാനുള്ള അവകാശം, പങ്കാളിത്തത്തിനുള്ള അവകാശം, ബാലവേലയിൽ നിന്നും അപകടകരമായ ജോലികളിൽ നിന്നും സംരക്ഷണം, ശൈശവവിവാഹത്തിൽ നിന്നുള്ള സംരക്ഷണം, സ്വന്തം സംസ്കാരം അറിയാനും അതനുസരിച്ച് ജീവിക്കാനുമുള്ള അവകാശം, അവഗണനയിൽ നിന്നുള്ള സംരക്ഷണം, സൗജന്യവും നിർബന്ധിതവുമായ വിദ്യാഭ്യാസം, പഠിക്കാനും വിശ്രമിക്കാനും വിനോദിക്കാനുമുള്ള അവകാശം, മാതാപിതാക്കളുടെയും സമൂഹത്തിന്റെയും പരിചരണവും സംരക്ഷണവും.
• പ്രധാന ഉത്തരവാദിത്തങ്ങളിൽ സ്കൂളും പൊതു സൗകര്യങ്ങളും സംരക്ഷിക്കുക, സമയനിഷ്ഠ പാലിക്കുക, അധികാരികളെയും അധ്യാപകരെയും മാതാപിതാക്കളെയും സഹപാഠികളെയും ബഹുമാനിക്കുക എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു.
7. പൗരന്മാരുടെ മൗലിക കടമകൾ (Fundamental Duties of Citizens) (ആർട്ടിക്കിൾ 51 A)
• ഓരോ ഭാരതീയ പൗരനും താഴെ പറയുന്ന കടമകൾ നിർവഹിക്കാൻ ബാധ്യസ്ഥനാണ്:
◦ ഭരണഘടനയെ അനുസരിക്കുകയും അതിന്റെ ആദർശങ്ങളെയും സ്ഥാപനങ്ങളെയും ദേശീയ പതാകയെയും ദേശീയ ഗാനത്തെയും ബഹുമാനിക്കുകയും ചെയ്യുക.
◦ ദേശീയ സ്വാതന്ത്ര്യസമരത്തിന് പ്രചോദനമായ മഹത്തായ ആദർശങ്ങളെ ആദരിക്കുകയും പിന്തുടരുകയും ചെയ്യുക.
◦ ഇന്ത്യയുടെ പരമാധികാരം, ഐക്യം, അഖണ്ഡത എന്നിവ നിലനിർത്തുകയും സംരക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യുക.
◦ രാജ്യത്തെ സംരക്ഷിക്കുകയും ദേശസേവനം ചെയ്യാനായി ആവശ്യപ്പെടുമ്പോൾ അത് നിർവഹിക്കുകയും ചെയ്യുക.
◦ മതം, ഭാഷ, പ്രദേശം, വിഭാഗം എന്നിവയുടെ അതിർവരമ്പുകൾക്കപ്പുറം എല്ലാ ഇന്ത്യക്കാർക്കിടയിലും സൗഹാർദ്ദവും പൊതുവായ സാഹോദര്യവും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുക; സ്ത്രീകളുടെ അന്തസ്സിന് കളങ്കമുണ്ടാക്കുന്ന ആചാരങ്ങൾ ഉപേക്ഷിക്കുക.
◦ നമ്മുടെ സംയോജിത സംസ്കാരത്തിന്റെ സമ്പന്നമായ പൈതൃകത്തെ മാനിക്കുകയും സംരക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യുക.
◦ വനങ്ങളും തടാകങ്ങളും നദികളും വന്യജീവികളും ഉൾപ്പെടെയുള്ള പ്രകൃതി പരിസ്ഥിതിയെ സംരക്ഷിക്കുകയും മെച്ചപ്പെടുത്തുകയും ജീവികളോട് ദയ കാണിക്കുകയും ചെയ്യുക.
◦ ശാസ്ത്രീയ മനോഭാവം, മാനവികത, അന്വേഷണത്തിന്റെയും പരിഷ്കരണത്തിന്റെയും മനോഭാവം എന്നിവ വികസിപ്പിക്കുക.
◦ പൊതുമുതൽ സംരക്ഷിക്കുകയും അക്രമം ഉപേക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യുക.
◦ വ്യക്തിപരവും കൂട്ടായതുമായ എല്ലാ മേഖലകളിലും ഉൽകൃഷ്ടതയ്ക്കായി പരിശ്രമിക്കുക, അതുവഴി രാജ്യം നിരന്തരം ഉയർന്ന നിലവാരത്തിലേക്ക് ഉയർത്തുക.
◦ ആറ് വയസ്സിനും പതിനാല് വയസ്സിനും ഇടയിലുള്ള തന്റെ കുട്ടിക്കോ ആശ്രിതനോ വിദ്യാഭ്യാസം ചെയ്യാനുള്ള അവസരങ്ങൾ നൽകുക എന്നത് മാതാപിതാക്കളുടെയോ രക്ഷിതാവിന്റെയോ കടമയാണ്.
