STD 9: SS Study Notes
സാമൂഹ്യശാസ്ത്രം I
അധ്യായം 1: ശിലായുഗത്തിൽ നിന്ന് മുന്നോട്ട്
• ലക്ഷ്യം: ശിലായുഗം മുതൽ ലോഹയുഗം വരെയുള്ള മനുഷ്യജീവിതത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന
സവിശേഷതകൾ മനസ്സിലാക്കുക, മനുഷ്യന്റെ പുരോഗതിയും ആദിമ സാമൂഹിക ഘടനകളുടെ
രൂപീകരണവും എടുത്തു കാണിക്കുക.
• പ്രധാന ആശയങ്ങൾ:
◦ ശിലായുഗം: മനുഷ്യൻ പ്രധാനമായും കല്ലുപകരണങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന കാലഘട്ടം.
▪ പാലിയോലിത്തിക് യുഗം (പഴയ ശിലായുഗം):
• ഉപകരണങ്ങൾ: പരുക്കൻ (മിനുക്കാത്ത) കല്ലുപകരണങ്ങൾ ഈ കാലഘട്ടത്തിന്റെ
സവിശേഷതയായിരുന്നു. അവസാന കാലഘട്ടത്തിൽ എല്ലുകൾ കൊണ്ടുള്ള ഉപകരണങ്ങളും
ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. ലഭ്യമായ കല്ലുകൾ വെറുതെ ഉപയോഗിക്കുന്നതിൽ നിന്ന്
പ്രത്യേക ആവശ്യങ്ങൾക്കായി ഉപകരണങ്ങൾ രൂപകൽപ്പന ചെയ്യുകയും
മാനകരൂപത്തിലാക്കുകയും ചെയ്യുന്നതിലേക്ക് ഉപകരണങ്ങൾ വികസിച്ചു.
• ജീവിതം: പ്രാചീന മനുഷ്യർ ഗുഹകളിലും തുറന്ന സ്ഥലങ്ങളിലും താമസിച്ചു.
വേട്ടയാടലും ഭക്ഷണം ശേഖരിക്കലുമായിരുന്നു അവരുടെ പ്രധാന ഉപജീവന മാർഗ്ഗങ്ങൾ.
അവർ നാടോടി ജീവിതം നയിച്ചു, ഭക്ഷണം ശേഖരിച്ച് സൂക്ഷിച്ചിരുന്നില്ല.
• സമൂഹം: രക്തബന്ധത്താൽ ബന്ധിതരായ നൂറിൽ താഴെ അംഗങ്ങളുള്ള ചെറിയ
സംഘങ്ങളായിരുന്നു സമൂഹത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന യൂണിറ്റുകൾ. പുരുഷന്മാർ
വേട്ടയാടലിലും സ്ത്രീകൾ ഭക്ഷണം ശേഖരിക്കുന്നതിലും ഏർപ്പെട്ടിരുന്നു.
• കലയും ആശയവിനിമയവും: ഗുഹാ ചിത്രങ്ങളും ശിൽപങ്ങളും പോലെയുള്ള കലാസൃഷ്ടികൾ
പാലിയോലിത്തിക് കാലഘട്ടത്തിന്റെ അവസാനത്തിൽ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു, ഇത്
ബൗദ്ധികവും സാങ്കേതികവുമായ കഴിവുകൾ കാണിക്കുന്നു. സസ്യങ്ങൾ, മരത്തിന്റെ
തൊലി, പഴങ്ങൾ, ചുവന്ന കല്ലുപൊടി എന്നിവയിൽ നിന്നാണ് നിറങ്ങൾ
ഉണ്ടാക്കിയിരുന്നത്.
▪ മെസോലിത്തിക് യുഗം (മധ്യ ശിലായുഗം):
• മാറ്റം: ഇത് പാലിയോലിത്തിക് കാലഘട്ടത്തിൽ നിന്ന് നിയോലിത്തിക് കാലഘട്ടത്തിലേക്കുള്ള ഒരു പരിവർത്തന ഘട്ടമായിരുന്നു.
• ഉപകരണങ്ങൾ: മൈക്രോലിത്തുകളുടെ (വളരെ ചെറിയ ഉപകരണങ്ങൾ), അതായത്
പാലിയോലിത്തിക് ഉപകരണങ്ങളേക്കാൾ ചെറുതായവയുടെ ഉപയോഗം ഈ കാലഘട്ടത്തെ
അടയാളപ്പെടുത്തുന്നു.
• ജീവിതം: മൃഗങ്ങളെ ഇണക്കി വളർത്തുന്നതിന്റെ സൂചനകൾ ഈ കാലഘട്ടത്തിൽ
ഉയർന്നുവരുന്നു. വേട്ടയാടലും ഭക്ഷണം ശേഖരിക്കലും പ്രധാന ഉപജീവന
മാർഗ്ഗങ്ങളായി തുടർന്നു.
• ആശയവിനിമയം: മനുഷ്യന്റെ ആശയവിനിമയത്തിന്റെ വികാസം പ്രധാനമായും ഇന്ത്യയിൽ ഈ
കാലഘട്ടത്തിലാണ് കാണപ്പെടുന്നത്. മധ്യപ്രദേശിലെ ഭീംബേട്ക, ലഖാജോർ,
കത്തോത്തിയ എന്നിവിടങ്ങളിലെ ഗുഹാ കേന്ദ്രങ്ങളിലെ കലാസൃഷ്ടികൾ ഈ
കാലഘട്ടത്തിലെ ജീവിതത്തെക്കുറിച്ച് ഉൾക്കാഴ്ച നൽകുന്നു.
▪ നിയോലിത്തിക് യുഗം (പുതിയ ശിലായുഗം):
• സമൂലമായ മാറ്റം: ഗോർഡൻ ചൈൽഡിന്റെ 'മാൻ മേക്ക്സ് ഹിംസെൽഫ്' എന്ന കൃതി ഈ
കാലഘട്ടത്തിൽ മനുഷ്യജീവിതത്തെ മാറ്റിമറിച്ച രണ്ട് പ്രധാന മാറ്റങ്ങളെ
എടുത്തു കാണിക്കുന്നു.
• കൃഷിയും മൃഗപരിപാലനവും: മനുഷ്യർ കൃഷിയും മൃഗപരിപാലനവും ആരംഭിച്ചു, ഇത് സ്ഥിരമായ ഭക്ഷ്യലഭ്യത ഉറപ്പാക്കി.
• ഉപകരണങ്ങൾ: ഭൂമി കൃഷി ചെയ്യുന്നതിനും മണ്ണ് ഉഴുതുമറിക്കുന്നതിനും മരങ്ങൾ
മുറിക്കുന്നതിനും സഹായിച്ച മിനുസപ്പെടുത്തിയ ഉപകരണങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചു.
• വാസസ്ഥലങ്ങൾ: ഇത് സ്ഥിരമായ വാസസ്ഥലങ്ങളിലേക്കും കാർഷിക ഗ്രാമങ്ങളിലേക്കും നയിച്ചു.
• വികസനം: മൺപാത്ര നിർമ്മാണവും കളിമൺ ഇഷ്ടികകളുടെ ഉപയോഗവും ധാന്യങ്ങൾ
സൂക്ഷിക്കാൻ സഹായിച്ചു. മിച്ചോത്പാദനം തൊഴിൽ വൈദഗ്ധ്യത്തിന് വഴിയൊരുക്കി,
ചിലർ മൺപാത്ര നിർമ്മാണം, നെയ്ത്ത് തുടങ്ങിയ മറ്റ് തൊഴിലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടു,
ഇത് പുതിയ സാമൂഹിക രൂപീകരണങ്ങളിലേക്ക് നയിച്ചു. ഈ കാലഘട്ടം മനുഷ്യന്റെ
പുരോഗതിക്ക് അടിത്തറയിട്ടു.
• ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ പ്രാധാന്യം: 'ഫെർട്ടൈൽ ക്രസന്റ്' പ്രദേശത്താണ് കൃഷി ആരംഭിച്ചത്.
◦ ലോഹയുഗം: മനുഷ്യൻ ഉപകരണങ്ങൾക്കും ആയുധങ്ങൾക്കും ലോഹങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കാൻ തുടങ്ങിയതോടെ ശിലായുഗത്തിന് ശേഷം ലോഹയുഗം വന്നു.
▪ ചെമ്പ്, വെങ്കല യുഗങ്ങൾ (ചാൽക്കോലിത്തിക് യുഗം):
• ചാൽക്കോലിത്തിക്: കല്ലുപകരണങ്ങളോടൊപ്പം ചെമ്പ് ഉപകരണങ്ങളും ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന കാലഘട്ടം.
• വെങ്കലം: ചെമ്പായിരുന്നു ആദ്യം ഉപയോഗിച്ച ലോഹം, പിന്നീട് അതിന്റെ
ശക്തിയും ഈടുനിൽപ്പും കാരണം വെങ്കലം (ചെമ്പിന്റെയും ടിന്നിന്റെയും സങ്കരം)
പ്രധാനമായി.
• നഗരവൽക്കരണം: വെങ്കലയുഗത്തിലാണ് നഗരജീവിതം ആരംഭിച്ചത്. നഗരങ്ങൾ, പൊതു
കെട്ടിടങ്ങൾ, ഡ്രെയിനേജ് സംവിധാനങ്ങൾ, വിവിധ കരകൗശലങ്ങൾ എന്നിവ ഈ
കാലഘട്ടത്തിന്റെ സവിശേഷതകളായിരുന്നു.
• ഹാരപ്പൻ സംസ്കാരം: ഹാരപ്പ, മോഹൻജോദാറോ, ലോഥൽ തുടങ്ങിയ നഗരങ്ങളുള്ള ഇന്ത്യയിലെ വെങ്കലയുഗത്തിലെ ഒരു നഗരസംസ്കാരത്തിന് ഉദാഹരണം.
▪ ഇരുമ്പ് യുഗം (വേദകാലം):
• ആര്യന്മാരുടെ വരവ്: ഹാരപ്പൻ സംസ്കാരത്തിന്റെ തകർച്ചയ്ക്ക് ശേഷം,
ആര്യന്മാർ (മധ്യേഷ്യയിൽ നിന്നുള്ളവരാണെന്നും ഇന്തോ-യൂറോപ്യൻ ഭാഷകൾ
സംസാരിച്ചിരുന്നവരാണെന്നും വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു) സപ്ത സിന്ധു
പ്രദേശത്തേക്ക് പ്രവേശിച്ചു.
• വേദങ്ങൾ: ഈ കാലഘട്ടത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ വേദങ്ങളിൽ നിന്ന്
ലഭിക്കുന്നതുകൊണ്ട് ഇതിനെ വേദകാലം (ബി.സി.ഇ. 1500 - ബി.സി.ഇ. 600) എന്ന്
വിളിക്കുന്നു.
• ആദ്യകാല വേദകാലഘട്ടം:
◦ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ: കന്നുകാലി വളർത്തൽ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ.
◦ ജീവിതം: സപ്ത സിന്ധു പ്രദേശത്ത് അർദ്ധ-നാടോടി ജീവിതം നയിച്ചു.
◦ സമൂഹം: സ്ത്രീകൾക്ക് താരതമ്യേന ഉയർന്ന സാമൂഹിക പദവി ഉണ്ടായിരുന്നു.
ആചാരങ്ങൾ ലളിതമായിരുന്നു, കുടുംബനാഥൻ അവ നിർവ്വഹിച്ചു. പ്രകൃതി ശക്തികളെ
ആരാധിച്ചു.
• പിൽക്കാല വേദകാലഘട്ടം:
◦ വികാസം: ഗംഗാ സമതലം വരെ വ്യാപിച്ചു, കൃഷിക്ക് പ്രാധാന്യം വർദ്ധിച്ചു.
◦ ജീവിതം: സ്ഥിരമായ ജീവിതശൈലിയിലേക്ക് മാറി.
◦ സമൂഹം: സ്ത്രീകളുടെ സാമൂഹിക പദവി കുറഞ്ഞു. ഇരുമ്പിന്റെ ഉപയോഗം
സാധാരണമായി. വർണ്ണ വ്യവസ്ഥ കൂടുതൽ ശക്തവും സങ്കീർണ്ണവുമായി. ആചാരങ്ങൾ
സങ്കീർണ്ണവും ചെലവേറിയതുമായി, ഒരു പ്രത്യേക വിഭാഗത്തിന് പ്രത്യേകാവകാശങ്ങൾ
ഉയർന്നുവന്നു, പുതിയ ദേവതകളെ ആരാധിച്ചു. വിവിധ കരകൗശലങ്ങൾ ആരംഭിച്ചു.
◦ വർണ്ണ വ്യവസ്ഥ: നാല് വർണ്ണങ്ങളുള്ള ഒരു സാമൂഹിക ശ്രേണീകരണ സമ്പ്രദായം:
ബ്രാഹ്മണർ (പുരോഹിത കർമ്മങ്ങൾ), ക്ഷത്രിയർ (ഭരണം, സംരക്ഷണം), വൈശ്യർ (കൃഷി,
വ്യാപാരം), ശൂദ്രർ (മറ്റുമൂന്നു വിഭാഗങ്ങളെയും സേവിച്ചിരുന്നവർ).
അധ്യായം 2: ആശയങ്ങളും ആദ്യകാല രാഷ്ട്രങ്ങളും
• ലക്ഷ്യം: ബി.സി.ഇ. ആറാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഇന്ത്യയിൽ ഉയർന്നുവന്ന ആശയങ്ങളിലും
രാഷ്ട്രീയ സംവിധാനങ്ങളിലുമുണ്ടായ പ്രധാന മാറ്റങ്ങളെക്കുറിച്ച്,
പ്രത്യേകിച്ച് പുതിയ പ്രത്യയശാസ്ത്രങ്ങളുടെയും ആദ്യകാല രാജ്യങ്ങളുടെയും
ഉയർച്ചയെക്കുറിച്ച് ചർച്ച ചെയ്യുക.
• പ്രധാന ആശയങ്ങൾ:
◦ ആശയപരമായ വിപ്ലവം (ബി.സി.ഇ. 6-ാം നൂറ്റാണ്ട്):
▪ പശ്ചാത്തലം: വർദ്ധമാന മഹാവീരൻ, ഗൗതമ ബുദ്ധൻ (ഇന്ത്യ), സരത്തുഷ്ട്ര
(ഇറാൻ), കൺഫ്യൂഷ്യസ് (ചൈന), ഹെരാക്ലിറ്റസ് (ഗ്രീസ്) തുടങ്ങിയ വ്യക്തികൾ
പുതിയ ആശയങ്ങൾ പ്രചരിപ്പിച്ച ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ഒരു ശ്രദ്ധേയമായ
കാലഘട്ടമായിരുന്നു ഇത്.
▪ കാരണങ്ങൾ: മാറിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന ഭൗതിക സാഹചര്യങ്ങൾ കാരണം ഇത് പ്രധാനമായും ഗംഗാ തടത്തിലാണ് ഉയർന്നുവന്നത്.
• ഇരുമ്പ് ഉപകരണങ്ങളുടെ വ്യാപകമായ ഉപയോഗം: കാർഷിക ഉത്പാദനം വർദ്ധിക്കാൻ ഇത് കാരണമായി.
• വ്യാപാരത്തിന്റെയും നഗരങ്ങളുടെയും വളർച്ച: കാർഷിക മിച്ചോത്പാദനത്തിൽ നിന്ന് ഇത് ഉണ്ടായി.
• വൈദിക ആചാരങ്ങളുമായുള്ള സംഘർഷം: കൃഷിയെയും കന്നുകാലികളെയും
അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ഉയർന്നുവരുന്ന സാമൂഹിക-സാമ്പത്തിക വ്യവസ്ഥ,
ആചാരങ്ങൾക്കും കന്നുകാലി ബലിക്കും മുൻഗണന നൽകിയിരുന്ന വൈദിക ആചാരങ്ങളുമായി
യോജിച്ചില്ല, ഇത് കൃഷിയെ പ്രതികൂലമായി ബാധിക്കുകയും ഈ ആചാരങ്ങൾക്കെതിരെ
ചിന്തിക്കാൻ ആളുകളെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.
• പുതിയ വിഭാഗങ്ങളുടെ ഉദയം: വ്യാപാരത്തിലൂടെയുള്ള ഭൗതിക പുരോഗതി കാരണം
വൈശ്യർ ഉയർന്ന സാമൂഹിക പദവി ആഗ്രഹിച്ചു, വ്യാപാരത്തിൽ ഏർപ്പെട്ടിരുന്നവരും
ഭൂമിയുടമകളുമായിരുന്ന ധനികരായ ഗൃഹപതിമാർക്ക് വർണ്ണ വ്യവസ്ഥയ്ക്ക് പുറത്ത്
ഒരു പദവി ലഭിച്ചു. ഈ വിഭാഗങ്ങൾ ജൈനമതം, ബുദ്ധമതം തുടങ്ങിയ പുതിയ ആശയങ്ങളെ
പിന്തുണച്ചു.
◦ ജൈനമതം:
▪ സ്ഥാപകൻ: വർദ്ധമാന മഹാവീരനാണ് പ്രചരിപ്പിച്ചത്, അദ്ദേഹം 24-ാമത്തെ
(അവസാനത്തെ) തീർത്ഥങ്കരനായിരുന്നു. പാർശ്വനാഥന്റെ (23-ാമത്തെ തീർത്ഥങ്കരൻ)
തത്വങ്ങളോടൊപ്പം സ്വന്തം തത്വങ്ങളും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു. ബിഹാറിലെ
വൈശാലിക്ക് സമീപമുള്ള കുണ്ടഗ്രാമത്തിൽ ജനിച്ചു. പാവയിൽ നിർവ്വാണം
പ്രാപിച്ചു.
▪ തത്വങ്ങൾ:
• വേദങ്ങളെ നിഷേധിച്ചു.
• ത്രിരത്നങ്ങൾ (മൂന്ന് രത്നങ്ങൾ): 'മോക്ഷം' (രക്ഷ) നേടുന്നതിന് ശരിയായ വിശ്വാസം, ശരിയായ അറിവ്, ശരിയായ പ്രവൃത്തി എന്നിവ.
• അഹിംസ: എല്ലാ ജീവജാലങ്ങൾക്കും ജീവനുണ്ടെന്നും ഒരു ജീവിയെയും
ഉപദ്രവിക്കരുതെന്നും ഊന്നിപ്പറഞ്ഞു. ഈ തത്വം ഇന്ത്യൻ സമൂഹത്തെ ഗണ്യമായി
സ്വാധീനിച്ചു.
• കർമ്മം: ജനനവും പുനർജന്മവും കർമ്മം അനുസരിച്ച് നിർണ്ണയിക്കപ്പെടുന്നു.
• സന്യാസ അച്ചടക്കം: കള്ളം പറയരുതെന്നും സ്വത്ത് കൈവശം വെക്കരുതെന്നും
ബ്രഹ്മചര്യം അനുഷ്ഠിക്കണമെന്നും സന്യാസിമാരോടും സന്യാസിനിമാരോടും
ഉപദേശിച്ചു.
▪ വിഭാഗങ്ങൾ: പിന്നീട് ശ്വേതാംബരരും ദിഗംബരരും എന്നിങ്ങനെ രണ്ടായി പിരിഞ്ഞു.
◦ ബുദ്ധമതം:
▪ സ്ഥാപകൻ: നേപ്പാളിലെ ലുംബിനിയിൽ ജനിച്ച ഗൗതമ ബുദ്ധൻ (സിദ്ധാർത്ഥൻ).
ബിഹാറിലെ ബോധഗയയിൽ വെച്ച് ബോധോദയം ലഭിച്ചു. സാരാനാഥിൽ വെച്ച് ആദ്യത്തെ
പ്രഭാഷണം നടത്തി. കുശിനാരയിൽ നിർവ്വാണം പ്രാപിച്ചു.
▪ തത്വങ്ങൾ:
• നാല് ആര്യസത്യങ്ങൾ: ജീവിതം ദുരിതപൂർണ്ണമാണ്; ആഗ്രഹമാണ് ദുരിതത്തിന്
കാരണം; ആഗ്രഹം നശിപ്പിച്ചാൽ ദുരിതം അപ്രത്യക്ഷമാകും; ഇത് നേടുന്നതിന്
അഷ്ടാംഗമാർഗ്ഗം പിന്തുടരണം.
• അഷ്ടാംഗമാർഗ്ഗം: ശരിയായ കാഴ്ചപ്പാട്, ശരിയായ ഉദ്ദേശ്യം, ശരിയായ സംസാരം,
ശരിയായ പ്രവൃത്തി, ശരിയായ ഉപജീവനം, ശരിയായ പരിശ്രമം, ശരിയായ ഓർമ്മ, ശരിയായ
ധ്യാനം. തീവ്രമായ തപസ്യയും ആഡംബര ജീവിതവും നിഷേധിച്ചുകൊണ്ട് മധ്യമാർഗ്ഗം
എന്നും ഇത് അറിയപ്പെടുന്നു.
• അഹിംസ: കന്നുകാലികളെ കൃഷിക്കും ഗതാഗതത്തിനും ആവശ്യമായിരുന്നതിനാൽ ഗംഗാ
തടത്തിലെ പുതിയ കാർഷിക സാഹചര്യങ്ങൾക്ക് ഇത് അനുയോജ്യമായിരുന്നു.
• സമത്വം: വർണ്ണ വ്യവസ്ഥയെയും ജാതി വ്യവസ്ഥയെയും എതിർത്തു.
• ഭാഷ: സാധാരണക്കാരുടെ ഭാഷയായ പാലിയിൽ ആശയങ്ങൾ പ്രചരിപ്പിച്ചു.
▪ സംഘങ്ങൾ: ബുദ്ധമതം പ്രചരിപ്പിക്കുന്നതിനായി സന്യാസ സമൂഹങ്ങൾ രൂപീകരിച്ചു,
ജാതി-ലിംഗ ഭേദമന്യേ എല്ലാവർക്കും (പുരുഷന്മാർക്ക് ഭിക്ഷുക്കൾ,
സ്ത്രീകൾക്ക് ഭിക്ഷുണികൾ) പ്രവേശനം നൽകി. ചർച്ചകളിലൂടെയും
ഭൂരിപക്ഷാഭിപ്രായത്തിലൂടെയുമാണ് തീരുമാനങ്ങൾ എടുത്തിരുന്നത്. സമൂഹത്തിൽ
ജനാധിപത്യവും മൂല്യങ്ങളും വളർത്താൻ ഇത് സഹായിച്ചു.
▪ സ്തൂപങ്ങൾ: ബുദ്ധന്റെ ഭൗതികാവശിഷ്ടങ്ങളോ വസ്തുക്കളോ അടക്കം ചെയ്തിരുന്ന
സ്ഥലങ്ങളിൽ നിർമ്മിച്ച അർദ്ധവൃത്താകൃതിയിലുള്ള കെട്ടിടങ്ങൾ (ഉദാഹരണം:
സാഞ്ചി, സാരാനാഥ്).
▪ സ്വാധീനം: ശ്രീലങ്ക, ചൈന, ജപ്പാൻ, ബർമ്മ, മ്യാൻമർ, ടിബറ്റ്,
അഫ്ഗാനിസ്ഥാൻ, തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ എന്നിവിടങ്ങളിലേക്ക് ഇത് വ്യാപിച്ചു.
പിന്നീട് മഹായാനം (ബുദ്ധനെ ദൈവമായി ആരാധിച്ചിരുന്നു) എന്നും ഹീനയാനം എന്നും
രണ്ടായി പിരിഞ്ഞു.
◦ ഭൗതികവാദം:
▪ പ്രചാരകൻ: ബുദ്ധന്റെ സമകാലികനായിരുന്ന അജിത കേശകമ്പിളിൻ.
▪ ആശയങ്ങൾ: എല്ലാ മതപരമായ ആചാരങ്ങളും അർത്ഥരഹിതമാണെന്നും ഇഹലോകമോ പരലോകമോ
ഇല്ലെന്നും അഭിപ്രായപ്പെട്ടു. എല്ലാം മരണത്തിൽ ലയിക്കുന്ന നാല് മൂലകങ്ങളാൽ
നിർമ്മിതമാണെന്ന് വിശ്വസിച്ചു.
◦ ആദ്യകാല രാജ്യങ്ങൾ: ജനപദങ്ങളും മഹാജനപദങ്ങളും:
▪ ജനപദങ്ങൾ: 'ജനപദം' എന്നാൽ ആളുകൾ സ്ഥിരമായി താമസിച്ച ഒരു സ്ഥലം എന്നാണ്
അർത്ഥം. വ്യാപകമായ കൃഷി കാരണം ഗോത്രവർഗ്ഗ സമൂഹങ്ങൾ ('ജന') സ്ഥിരമായി
താമസിച്ചപ്പോൾ ഇത് രൂപപ്പെട്ടു.
▪ വളർച്ച: കാർഷിക മിച്ചോത്പാദനം വ്യാപാരത്തിന്റെയും പട്ടണങ്ങളുടെയും
വളർച്ചയ്ക്ക് കാരണമായി. പട്ടണങ്ങൾ ഉത്പാദന കേന്ദ്രങ്ങളായി. വൈവിധ്യമാർന്ന
സാമ്പത്തിക പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് നിയന്ത്രണങ്ങൾ ആവശ്യമായി, ഇത് ഗോത്രവർഗ്ഗ
ഭരണത്തിന്റെ അപ്രത്യക്ഷമാകലിന് കാരണമായി.
▪ രാജ്യ രൂപീകരണം: കൃഷിയുമായും ഭൂമിയുമായുമുള്ള അടുത്ത ബന്ധം 'സ്വന്തം
ഭൂമി' എന്ന ആശയത്തിന് ജന്മം നൽകി, ഇത് രാജ്യ രൂപീകരണം യാഥാർത്ഥ്യമാക്കി.
▪ മഹാജനപദങ്ങൾ: ബുദ്ധമത ഗ്രന്ഥമായ അംഗുത്തരനികായ പതിനാറ് രാഷ്ട്രീയ
സ്ഥാപനങ്ങളെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു, അവ ഈ രീതിയിലാണ് രൂപപ്പെട്ടത്.
ചരിത്രകാരന്മാർ ഈ മാറ്റങ്ങളെ 'രണ്ടാം നഗരവൽക്കരണം' എന്ന്
വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു.
▪ ഭരണസംവിധാനം: രാജത്വവും സ്ഥിരം സൈന്യവും വികസിപ്പിച്ചു. 'ബലി', 'ഭാഗ'
(ധാന്യങ്ങൾ, കന്നുകാലികൾ, വനവിഭവങ്ങൾ) എന്നിവ നികുതികളിൽ ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നു.
കരകൗശല വിദഗ്ദ്ധരും നികുതി അടച്ചു. സേനാനി, പുരോഹിതൻ, ഗ്രാമണി എന്നിവർ
രാജാക്കന്മാരെ സഹായിച്ചു. മഹാജനപദങ്ങൾക്ക് കോട്ടകളും തലസ്ഥാന നഗരങ്ങളും
ഉണ്ടായിരുന്നു.
◦ മഗധയുടെ ഉയർച്ച:
▪ ആധിപത്യം: പതിനാറ് മഹാജനപദങ്ങളിൽ ഒന്നായിരുന്ന മഗധ, ആധിപത്യത്തിനായുള്ള നിരന്തരമായ യുദ്ധങ്ങൾ കാരണം ആത്യന്തിക വിജയിയായി മാറി.
▪ വളർച്ചയുടെ കാരണങ്ങൾ:
• ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ മേന്മകൾ: നല്ല മഴ ലഭിക്കുന്ന ഫലഭൂയിഷ്ഠമായ പ്രദേശം.
ഇരുമ്പയിരിന്റെ വലിയ നിക്ഷേപം (ഉപകരണങ്ങൾക്കും ആയുധങ്ങൾക്കും). വനങ്ങളിൽ
ആനകളുടെ സമൃദ്ധി (യുദ്ധത്തിൽ പ്രധാനം).
• ഗതാഗതം: ഗംഗയും അതിന്റെ പോഷകനദികളും സാധനങ്ങളുടെ എളുപ്പത്തിലുള്ള ഗതാഗതം നൽകി.
• ശക്തരായ ഭരണാധികാരികൾ: ബിംബിസാരൻ, അജാതശത്രു (ഹര്യങ്ക രാജവംശം) തുടങ്ങിയ ശക്തരായ രാജാക്കന്മാർ ഭരിച്ചു.
◦ മഗധയിൽ നിന്ന് മൗര്യസാമ്രാജ്യത്തിലേക്ക്:
▪ സ്ഥാപനം: ചന്ദ്രഗുപ്ത മൗര്യൻ ധനനന്ദനെ (അവസാന നന്ദ ഭരണാധികാരി) ബി.സി.ഇ. 321-ൽ പരാജയപ്പെടുത്തി മൗര്യസാമ്രാജ്യം സ്ഥാപിച്ചു.
▪ വിവര സ്രോതസ്സുകൾ: കൗടില്യന്റെ അർത്ഥശാസ്ത്രം, അശോക ചക്രവർത്തിയുടെ
ശിലാലിഖിതങ്ങൾ, സമകാലിക നാണയങ്ങൾ എന്നിവയിൽ നിന്നാണ്
മൗര്യസാമ്രാജ്യത്തിന്റെ ചരിത്രം അറിയപ്പെടുന്നത്.
പാടലിപുത്രയെക്കുറിച്ചുള്ള മെഗസ്തനീസിന്റെ വർണ്ണനയും ഒരു സ്രോതസ്സാണ്.
▪ അർത്ഥശാസ്ത്രവും സപ്താംഗ സിദ്ധാന്തവും: ഒരു രാജ്യത്തെ നിലനിർത്തുന്ന ഏഴ്
ഘടകങ്ങളെ (സപ്താംഗങ്ങൾ) കുറിച്ച് കൗടില്യന്റെ അർത്ഥശാസ്ത്രം
വിശദീകരിക്കുന്നു.
▪ അശോക ചക്രവർത്തി: ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട മൗര്യ ഭരണാധികാരി. കലിംഗ കീഴടക്കിയ ശേഷം അദ്ദേഹം യുദ്ധം ഉപേക്ഷിച്ചു.
▪ അശോക ധമ്മം (ധർമ്മം): സമാധാനത്തിനും സഹവർത്തിത്വത്തിനും വേണ്ടി അശോകൻ
പ്രചരിപ്പിച്ച ആശയങ്ങൾ. പ്രധാന ആശയങ്ങൾ: മറ്റ് മതങ്ങളോടുള്ള സഹിഷ്ണുത,
മുതിർന്നവരോടും അധ്യാപകരോടുമുള്ള ആദരം, അടിമകളോടും രോഗികളോടുമുള്ള ദയ.
റോമില ഥാപ്പർ പറയുന്നത്, ഇത് വിശാലവും വൈവിധ്യപൂർണ്ണവുമായ ഒരു രാജ്യത്ത്
ഐക്യം നിലനിർത്താനുള്ള ഒരു സംവിധാനമായിരുന്നു എന്നാണ്.
▪ മൗര്യൻ ഭരണം: വിശാലമായ സാമ്രാജ്യം ഗവർണ്ണർമാരുടെ കീഴിൽ പ്രവിശ്യകളായി
വിഭജിക്കപ്പെട്ടു. പാടലിപുത്രം ചക്രവർത്തിയുടെ നേരിട്ടുള്ള
നിയന്ത്രണത്തിലായിരുന്നു. 30 അംഗങ്ങളുള്ള ഒരു സമിതിയാണ് സൈനിക ഭരണം
നടത്തിയത് (കുതിരപ്പട, രഥങ്ങൾ, ആനകൾ, നാവികസേന). അശോകൻ ശിലാലിഖിതങ്ങൾ
(ബ്രാഹ്മി, ഖരോഷ്ടി, അരാമിക് ലിപികൾ) പ്രധാന സ്രോതസ്സുകളാണ്, രാജാവിനെ
'ദേവനാംപ്രിയ' എന്ന് പരാമർശിക്കുന്നു.
◦ വ്യാപാരത്തിന്റെ വളർച്ച:
▪ നാണയങ്ങൾ: പഞ്ച് മാർക്ക്ഡ് നാണയങ്ങൾ (വെള്ളി, ചെമ്പ്) വ്യാപാരത്തിൽ കറൻസിയുടെ ഉപയോഗത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.
▪ ഉത്പന്നങ്ങൾ: ധാന്യങ്ങൾ, തുണിത്തരങ്ങൾ, ലോഹങ്ങൾ എന്നിവയായിരുന്നു പ്രധാന സാധനങ്ങൾ.
▪ വ്യാപാരികൾ: സേത്തികളും സത്തവാഹകരും.
▪ ഗതാഗതം: സാധനങ്ങൾ കരമാർഗ്ഗം, കടൽമാർഗ്ഗം, നദികളിലൂടെ എന്നിവയിലൂടെ കൊണ്ടുപോയിരുന്നു.
◦ ഗ്രീസിലെ രാജ്യ രൂപീകരണം:
▪ നഗര-സംസ്ഥാനങ്ങൾ: സുരക്ഷയ്ക്കും ഭരണത്തിനും വേണ്ടി ഗ്രാമങ്ങൾ ഒരുമിച്ച്
ചേർന്ന് നഗര-സംസ്ഥാനങ്ങൾ (നഗരം + ചുറ്റുമുള്ള കാർഷിക ഗ്രാമങ്ങൾ)
രൂപീകരിച്ചു. കുന്നുകളും പർവ്വതങ്ങളും സ്വാഭാവിക അതിരുകൾ നൽകി. ഉദാഹരണങ്ങൾ:
ഏതൻസ്, സ്പാർട്ട, കൊരിന്ത്, തീബ്സ്.
▪ ഏതൻസിലെ ജനാധിപത്യം: 2500 വർഷം മുൻപ് ആധുനിക ജനാധിപത്യത്തെ
അനുസ്മരിപ്പിക്കുന്നതായിരുന്നു ഇത്. 30 വയസ്സിനു മുകളിലുള്ള എല്ലാ
പുരുഷന്മാരും (അടിമകളൊഴികെ) പൗരന്മാരായിരുന്നു, അവർ തീരുമാനങ്ങൾ
എടുത്തിരുന്നു. സ്ത്രീകൾ, കരകൗശല വിദഗ്ദ്ധർ, വിദേശികൾ എന്നിവർക്ക് പൗരത്വം
ഉണ്ടായിരുന്നില്ല.
▪ സമൃദ്ധി: ഏതൻസ് മെഡിറ്ററേനിയനിലെ ഒരു സമ്പന്ന വ്യാപാര കേന്ദ്രമായിരുന്നു.
കപ്പൽ നിർമ്മാണത്തിലും കടൽ യാത്രയിലും അവർക്ക് വൈദഗ്ധ്യമുണ്ടായിരുന്നു.
സോഫിസ്റ്റുകൾ, ഹെറോഡോട്ടസ് (ചരിത്രത്തിന്റെ പിതാവ്) തുടങ്ങിയ ചിന്തകരെ ഇത്
ആകർഷിച്ചു.
• കാരണവും ഫലവും: ഗംഗാ തടത്തിൽ പുതിയ ഭൗതിക സാഹചര്യങ്ങൾ (ഇരുമ്പിന്റെ
ഉപയോഗം, കൃഷി, വ്യാപാരം) ഉയർന്നുവന്നത് ആശയപരമായ വിപ്ലവത്തിന് (ജൈനമതം,
ബുദ്ധമതം) കാരണമായി, ഇത് സാമൂഹിക ഘടനയിലും രാജ്യങ്ങളുടെ വളർച്ചയിലും
മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തി. ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ സവിശേഷതകൾ (ഫലഭൂയിഷ്ഠത, വിഭവങ്ങൾ,
ഗതാഗതം) മഗധയുടെ ആധിപത്യത്തിന് കാരണമായി, ഇത് വിശാലമായ
മൗര്യസാമ്രാജ്യത്തിന് വഴിയൊരുക്കി.
അധ്യായം 3: ഭൂമി ദാനങ്ങളും ഇന്ത്യൻ സമൂഹവും
• ലക്ഷ്യം: ഇന്ത്യയിൽ ഫ്യൂഡൽ വ്യവസ്ഥയുടെ രൂപീകരണത്തിന്റെ ചരിത്രത്തെ, ഭൂമി
ദാനങ്ങളിലൂടെയും അതിന്റെ ഇന്ത്യൻ സമൂഹത്തിലും സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയിലും
സംസ്കാരത്തിലുമുണ്ടായ ദൂരവ്യാപകമായ പ്രത്യാഘാതങ്ങളിലൂടെയും അനാവരണം
ചെയ്യുക.
• പ്രധാന ആശയങ്ങൾ:
◦ ഭൂമി ദാനങ്ങൾ: രാജാക്കന്മാർ വ്യക്തികൾക്കോ സ്ഥാപനങ്ങൾക്കോ, പലപ്പോഴും
ബ്രാഹ്മണർക്ക്, ഭൂമിയോടൊപ്പം പ്രത്യേക അവകാശങ്ങളും കൈമാറുന്ന സമ്പ്രദായം.
◦ ഉത്ഭവവും വ്യാപനവും: ബുദ്ധമത ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ പരാമർശിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും,
മൗര്യാനന്തര കാലഘട്ടത്തിലാണ് ഇത് വ്യാപകമായത്. ശതവാഹനർ (ഡെക്കാൻ പ്രദേശം) ഈ
സമ്പ്രദായം ആരംഭിച്ചു, ഗുപ്തന്മാരുടെ കീഴിൽ ഇത് വ്യാപകമായി.
◦ ഭൂമി ദാനങ്ങളുടെ പരിണാമം:
▪ ശതവാഹനർ: തുടക്കത്തിൽ, ഭൂമിയിലെ വിഭവങ്ങൾക്കുള്ള അവകാശം മാത്രമേ നൽകിയിരുന്നുള്ളൂ.
▪ ഗുപ്തർ: ദാനങ്ങൾ കൂടുതൽ വ്യാപകമായി. വിഭവങ്ങളോടൊപ്പം അവിടെ താമസിക്കുന്ന
ആളുകളുടെ മേലുള്ള അവകാശങ്ങളും കൈമാറ്റം ചെയ്തു. നികുതി പിരിക്കാനും നീതി
നടപ്പാക്കാനുമുള്ള അവകാശവും കൈമാറി. ഭൂമി ദാനം ലഭിച്ചവർക്ക് അത് വീണ്ടും
ദാനം ചെയ്യാനുള്ള അവകാശം ലഭിച്ചു. പണത്തിന് പകരം സേവനങ്ങൾക്കുള്ള
പ്രതിഫലമായും ഭൂമി ദാനങ്ങൾ നൽകി.
◦ ഇന്ത്യൻ ഫ്യൂഡലിസം:
▪ രൂപീകരണം: വ്യാപകമായ ഭൂമി ദാനങ്ങൾ സമൂഹത്തിൽ ശക്തരായ ഒരു ജന്മിക
വിഭാഗത്തിന്റെ ഉയർച്ചയ്ക്ക് കാരണമായി, പ്രത്യേകിച്ചും ഏറ്റവും കൂടുതൽ ഭൂമി
ദാനം ലഭിച്ചത് ബ്രാഹ്മണർക്കായിരുന്നു.
▪ ആശ്രിതത്വം: ഭൂമിയിൽ പണിയെടുത്തവർ (കർഷകർ, കാർഷിക തൊഴിലാളികൾ, അടിമകൾ)
ഭൂവുടമകളുടെ അവകാശമില്ലാത്ത ആശ്രിതരായി മാറി. അവർ ഭൂമിയുമായി
ബന്ധപ്പെട്ടിരുന്നു, അതിൽ ജീവിച്ചു മരിച്ചു, യജമാനന്മാർക്ക് വേണ്ടി
അധ്വാനിച്ചു.
▪ ചൂഷണം: നികുതി കൂടാതെ, താഴ്ന്ന strata-ക്കാർക്ക് ഉയർന്ന strata-ക്കാർക്ക്
സൗജന്യ സേവനങ്ങൾ നൽകേണ്ടിവന്നു. ഈ സമ്പ്രദായത്തെ 'ഇന്ത്യൻ ഫ്യൂഡലിസം'
എന്ന് വിളിക്കുന്നു.
• സാമ്പത്തിക മാറ്റങ്ങളും കൃഷിയും:
◦ കാർഷിക പുരോഗതി: ഫ്യൂഡലിസമുണ്ടായിരുന്നിട്ടും കൃഷിയിൽ ശ്രദ്ധേയമായ പുരോഗതി ഉണ്ടായി.
◦ വികാസം: കൃഷി ചെയ്യാത്ത പ്രദേശങ്ങൾ പോലും കൃഷിക്ക് അനുയോജ്യമാക്കി.
കാർഷിക സാങ്കേതികവിദ്യയെയും കാലാവസ്ഥയെയും കുറിച്ചുള്ള ബ്രാഹ്മണരുടെ അറിവ് ഈ
വ്യാപനത്തിന് സഹായിച്ചു.
◦ ജലസേചന സൗകര്യങ്ങൾ (ഗുപ്ത കാലഘട്ടം): കനാലുകൾ, കിണറുകളിൽ നിന്ന് വെള്ളം
ഉയർത്തൽ, മഴവെള്ള സംഭരണം, അണക്കെട്ടുകൾ (സ്കന്ദഗുപ്തൻ സുദർശന തടാകം
പുനർനിർമ്മിച്ചു), ഘടിയന്ത്രം (അരഘട്ട) (വെള്ളം ഉയർത്താൻ പാത്രങ്ങളുള്ള
ചക്രം).
• കരകൗശല വസ്തുക്കളും വ്യാപാരവും:
◦ വളർച്ച: കൃഷിയുടെ വികാസം കാർഷികേതര പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ വളർച്ചയ്ക്ക് കാരണമായി.
◦ കരകൗശല വസ്തുക്കൾ: സ്വർണ്ണം/വെള്ളി/വിലയേറിയ കല്ലുകൾ കൊണ്ടുള്ള ആഭരണങ്ങൾ,
ഗ്ലാസ് പാത്രങ്ങൾ, പട്ടു/പരുത്തി തുണിത്തരങ്ങൾ, ആനക്കൊമ്പ് ശിൽപങ്ങൾ
തുടങ്ങിയ പുരാവസ്തുക്കളിൽ നിന്ന് ഇത് വ്യക്തമാണ്.
◦ ഗിൽഡുകൾ (ശ്രേണികൾ): അസംസ്കൃത വസ്തുക്കൾ ശേഖരിക്കുന്നതിനും ഉത്പാദനം
നിയന്ത്രിക്കുന്നതിനും സാധനങ്ങൾ വിപണനം ചെയ്യുന്നതിനും വേണ്ടി കരകൗശല
വിദഗ്ധരും വ്യാപാരികളും 'ഗിൽഡുകൾ' അഥവാ 'ശ്രേണികൾ' എന്ന് വിളിക്കുന്ന
സംഘടനകൾ രൂപീകരിച്ചു.
◦ വ്യാപാര ഉത്പന്നങ്ങൾ: വിദഗ്ദ്ധരായ കരകൗശല വിദഗ്ദ്ധരുടെ ഉത്പന്നങ്ങൾ,
പ്രത്യേകിച്ച് വിവിധതരം തുണിത്തരങ്ങൾ (മസ്ലിൻ, കാലിക്കോ, ലിനൻ)
എന്നിവയായിരുന്നു പ്രധാന വ്യാപാര ഉത്പന്നങ്ങൾ.
◦ വ്യാപാര വഴികൾ: പുതിയ വഴികൾ വികസിച്ചു. പശ്ചിമേഷ്യ, മധ്യേഷ്യ,
തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യ, റോം എന്നിവയുമായി ബാഹ്യ വ്യാപാര ബന്ധങ്ങൾ സ്ഥാപിച്ചു.
◦ വ്യാപാരികൾ: ധനികരായ വ്യാപാരികൾ 'നഗരശ്രേഷ്ഠിൻ', 'സാരഥ്വാഹ' എന്നിങ്ങനെ അറിയപ്പെട്ടു.
◦ വ്യാപാര കേന്ദ്രങ്ങൾ: കനൗജ്, ശ്രാവസ്തി, കൗശാമ്പി, ഉജ്ജയിനി, മഥുര.
• വ്യാപാരത്തിന്റെ തകർച്ചയും നഗരങ്ങളുടെ ക്ഷയവും:
◦ കാരണങ്ങൾ: വിദേശ വ്യാപാരത്തിന്റെ തകർച്ച (ഉദാഹരണം: 6-ാം നൂറ്റാണ്ടോടെ
റോമൻ സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ തകർച്ച) പാശ്ചാത്യർ ചൈനക്കാരിൽ നിന്ന് പട്ടുനൂൽ
നിർമ്മാണ വിദ്യ പഠിച്ചത്.
◦ ഫലങ്ങൾ: ഇത് ആഭ്യന്തര വ്യാപാരത്തെയും കരകൗശല വിദഗ്ദ്ധരുടെ സഞ്ചാരത്തെയും
പ്രതികൂലമായി ബാധിച്ചു. കലാരംഗത്തും കരകൗശല രംഗത്തും മാന്ദ്യം,
ഗ്രാമീണവൽക്കരണം, പ്രധാന നഗരങ്ങളുടെ ക്ഷയം എന്നിവയിലേക്ക് ഇത് നയിച്ചു.
മുമ്പ് വലിയ നഗരങ്ങളായിരുന്ന പലതും (ഉദാഹരണം: കൗശാമ്പി, തക്ഷശില) 7-ാം
നൂറ്റാണ്ടിലെ സഞ്ചാരിയായ ഹ്യൂയാൻ സാങ് ഗ്രാമങ്ങളായിട്ടാണ് വിശേഷിപ്പിച്ചത്.
• സാമൂഹിക ജീവിതം:
◦ ജാതി വ്യവസ്ഥയുടെ സങ്കീർണ്ണത: പുതിയ തൊഴിൽ വിഭാഗങ്ങളുടെയും
ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിന് പുറത്തുനിന്നുള്ളവരുടെയും വനവാസികളുടെയും (നിഷാദന്മാർ)
അന്തർജാതി വിവാഹങ്ങളിലൂടെയുള്ള കുട്ടികളുടെയും വരവ് നിരവധി പുതിയ 'ജാതികൾ'
അല്ലെങ്കിൽ 'ഉപജാതികൾ' രൂപീകരിക്കുന്നതിന് കാരണമായി, ഇത് ജാതി വ്യവസ്ഥയെ
കൂടുതൽ സങ്കീർണ്ണമാക്കി.
◦ വർണ്ണ പദവി: ബ്രാഹ്മണർ, ക്ഷത്രിയർ, വൈശ്യർ എന്നിവർക്ക് അവരുടെ പ്രത്യേകാവകാശങ്ങൾ നിലനിർത്തി. ശൂദ്രന്മാരെ കർഷകരായി വിശേഷിപ്പിച്ചു.
◦ അയിത്തം: 'അന്ത്യജർ' ചാതുർവർണ്ണ്യ വ്യവസ്ഥയ്ക്ക് പുറത്തായിരുന്നു,
'അയിത്തക്കാർ' ആയി കണക്കാക്കപ്പെട്ടു (ഉദാഹരണം: ചണ്ഡാലന്മാർ, ചർമ്മകാരർ).
ഫാഹിയാൻ ചണ്ഡാലന്മാരെക്കുറിച്ച് പറയുന്നത്, ഉയർന്ന ജാതിക്കാർക്ക് തങ്ങളുടെ
സാന്നിധ്യം അറിയിക്കാൻ ശബ്ദമുണ്ടാക്കേണ്ടിയിരുന്നു എന്നാണ്.
◦ സ്ത്രീകളുടെ സ്ഥാനം: പൊതുവെ താഴ്ന്ന നിലയിലായിരുന്നു.
കീഴ്വഴങ്ങുന്നവരായിരിക്കാൻ അവരോട് പ്രതീക്ഷിച്ചിരുന്നു. ഉയർന്ന വർഗ്ഗത്തിലെ
സ്ത്രീകൾക്കുപോലും ഉയർന്ന പരിഗണന ലഭിച്ചിരുന്നില്ല. ബ്രാഹ്മണ സ്ത്രീകൾക്ക്
ഭൂമി ദാനം ലഭിച്ചതിന് തെളിവുകളൊന്നുമില്ല.
◦ വിവാഹങ്ങൾ: അനുലോമ (ഉയർന്ന ജാതിയിലെ വരൻ, താഴ്ന്ന ജാതിയിലെ വധു),
പ്രതിലോമ (ഉയർന്ന ജാതിയിലെ വധു, താഴ്ന്ന ജാതിയിലെ വരൻ) വിവാഹങ്ങൾ
നിലനിന്നിരുന്നു.
• ഭരണസംവിധാനം (ഗുപ്ത കാലഘട്ടം):
◦ രാജാവിന്റെ അധികാരങ്ങൾ: രാജാക്കന്മാർക്ക് വിപുലമായ അധികാരങ്ങൾ
ഉണ്ടായിരുന്നു, ദൈവത്തിന് തുല്യരായി കണക്കാക്കപ്പെട്ടു (ഉദാഹരണം: പ്രയാഗ
പ്രശസ്തിയിലെ സമുദ്രഗുപ്തൻ). പ്രജകളെയും ദുർബലരെയും സംരക്ഷിക്കുക, നീതി
നടപ്പാക്കുക എന്നിവ അവരുടെ ഉത്തരവാദിത്തങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നു.
◦ സാമന്ത വ്യവസ്ഥ: ഗുപ്ത രാജാക്കന്മാർ കീഴടക്കിയ ഭരണാധികാരികളെ 'സാമന്തർ'
ആയി അവരുടെ പ്രദേശങ്ങളിൽ സ്വയംഭരണാധികാരത്തോടെ തുടരാൻ അനുവദിച്ചു.
ഗുപ്തന്മാർ അവരുടെ ഭരണത്തിലോ പിന്തുടർച്ചയിലോ ഇടപെട്ടില്ല.
◦ ഗ്രാമഭരണം: നേരിട്ട് ഭരിച്ചിരുന്ന പ്രദേശങ്ങൾക്ക് വിപുലമായ ഭരണസംവിധാനം
ഉണ്ടായിരുന്നു. ഗ്രാമത്തലവൻ: 'ഗ്രാമപതി' അല്ലെങ്കിൽ 'ഗ്രാമാധ്യക്ഷൻ'.
'ഗ്രാമവൃദ്ധർ' (മുതിർന്നവർ) തർക്കങ്ങൾ പരിഹരിച്ചു. മരപ്പണിക്കാർ,
നെയ്ത്തുകാർ, കന്നുകാലി വളർത്തുന്നവർ തുടങ്ങിയ സമൂഹങ്ങൾക്ക്
പ്രാതിനിധ്യമുണ്ടായിരുന്നു.
• കലയും സാഹിത്യവും (ഗുപ്ത കാലഘട്ടം):
◦ വാസ്തുവിദ്യ: കല്ലും ഇഷ്ടികയും ഉപയോഗിച്ച് ക്ഷേത്രങ്ങൾ നിർമ്മിച്ചു,
ശ്രദ്ധേയമായ ശിൽപങ്ങളുമുണ്ടായിരുന്നു. ഉദാഹരണങ്ങൾ: ദശാവതാര ക്ഷേത്രം,
തിഗവയിലെ വിഷ്ണു ക്ഷേത്രം.
◦ പ്രശസ്തികൾ: ഒരു ഭരണാധികാരിയുടെ നേട്ടങ്ങളെയും പ്രശംസയെയും
പ്രകീർത്തിക്കുന്ന ശിലാശാസനങ്ങൾ. ഉദാഹരണങ്ങൾ: സമുദ്രഗുപ്തന്റെ
വിജയങ്ങളെക്കുറിച്ച് ഹരിസേനൻ എഴുതിയ പ്രയാഗ പ്രശസ്തി.
◦ സംസ്കൃത സാഹിത്യം: രാജകീയ പ്രോത്സാഹനം ലഭിച്ചു; സംസ്കൃതം
ഭരണഭാഷയായിരുന്നു. രാമായണം, മഹാഭാരതം തുടങ്ങിയ മഹാകാവ്യങ്ങളും മിക്ക
പുരാണങ്ങളും ഈ കാലഘട്ടത്തിലാണ് അവയുടെ ഇപ്പോഴത്തെ രൂപം സ്വീകരിച്ചത്.
◦ നാടകങ്ങൾ, കവിതകൾ, വ്യാകരണം, നിഘണ്ടുക്കൾ: അഭിജ്ഞാന ശാകുന്തളം
(കാളിദാസൻ), മൃച്ഛകടികം (ശൂദ്രകൻ), ത്രികാണ്ഡി (ഭർത്തൃഹരി), അമരകോശം
(അമരസിംഹൻ) എന്നിവ ശ്രദ്ധേയമായ കൃതികളാണ്.
◦ ചിത്രങ്ങൾ: അജന്താ ഗുഹകളിലെ ലോകപ്രശസ്തമായ ചിത്രങ്ങൾ രാജകീയ ജീവിതം,
കൊട്ടാരം, സ്വർഗ്ഗീയ ജീവികൾ, ഇതിഹാസ രംഗങ്ങൾ എന്നിവ സ്വാഭാവിക നിറങ്ങൾ
ഉപയോഗിച്ച് ചിത്രീകരിക്കുന്നു.
◦ ദാർശനിക ചിന്തകൾ: സംവാദങ്ങളിലൂടെ വിവിധ ചിന്താധാരകൾ രൂപീകരിച്ചു.
▪ സാംഖ്യ (കപിലൻ), യോഗ (പ്രധാനമായും പതഞ്ജലി), ന്യായം (ഗൗതമൻ), വൈശേഷികം (കണാദൻ), വേദാന്തം (ബാദരായണൻ), മീമാംസ (ജൈമിനി).
◦ ലോഹനിർമ്മാണം: മെഹ്റൗളിയിലെ ഇരുമ്പ് സ്തംഭത്തിൽ (4-ാം നൂറ്റാണ്ട്)
നൂറ്റാണ്ടുകളായി തുരുമ്പെടുക്കാത്തത് അവരുടെ നൂതന വൈദഗ്ധ്യത്തിന് തെളിവാണ്.
◦ ശാസ്ത്രം: ജ്യോതിശാസ്ത്രം, ഗണിതശാസ്ത്രം, വൈദ്യശാസ്ത്രം
എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള പുസ്തകങ്ങൾ. ശ്രദ്ധേയമായ കൃതികൾ: ബൃഹത്സamhita
(വരാഹമിഹിരൻ), ആര്യഭടീയം (ആര്യഭടൻ), അമരകോശം (അമരസിംഹൻ).
• ദക്ഷിണേന്ത്യ (ഗുപ്താനന്തര കാലഘട്ടം):
◦ ഭൂമി ദാനങ്ങൾ വ്യാപിച്ചു: ബ്രാഹ്മണരുടെ കുടിയേറ്റം കാരണം 6-ാം
നൂറ്റാണ്ടോടെ ഈ സമ്പ്രദായം വ്യാപകമായി. പല്ലവന്മാർ, ചോളന്മാർ, പാണ്ഡ്യന്മാർ
തുടങ്ങിയ രാജവംശങ്ങൾ ബ്രാഹ്മണർക്കും ക്ഷേത്രങ്ങൾക്കും ഭൂമി ദാനം നൽകി.
◦ സാമ്പത്തിക സ്വാധീനം: ബ്രാഹ്മണർക്ക് ഉയർന്ന പദവി ലഭിച്ചു. ഭൂമി ദാനങ്ങൾ
കാർഷിക വികസനത്തിന് കാരണമായി (സാങ്കേതികവിദ്യയെയും കാലാവസ്ഥയെയും
കുറിച്ചുള്ള ബ്രാഹ്മണരുടെ അറിവ്, രാജാക്കന്മാരും പ്രാദേശിക സ്ഥാപനങ്ങളും
ജലസംഭരണികളും ജലസേചന സൗകര്യങ്ങളും നിർമ്മിച്ചു). കാർഷിക മിച്ചോത്പാദനം
ആഭ്യന്തര വ്യാപാരത്തിന്റെ വളർച്ചയ്ക്ക് കാരണമായി.
◦ വ്യാപാരം: മാമല്ലപുരം, കൊർക്കൈ, കാവേരിപട്ടണം, മുസിരിസ്, തൊണ്ടി തുടങ്ങിയ
തിരക്കേറിയ തുറമുഖങ്ങൾ ചൈനീസ്, അറബ് വ്യാപാരികളുമായുള്ള വ്യാപാരം
സുഗമമാക്കി. 'വണിക' സമൂഹങ്ങൾ എന്നറിയപ്പെടുന്ന വ്യാപാരി ഗിൽഡുകൾ
ഉണ്ടായിരുന്നു.
◦ സാമൂഹികവും സാംസ്കാരികവുമായ ജീവിതം:
▪ ബ്രാഹ്മണർ സമ്പന്നരും ആധിപത്യമുള്ളവരുമായിരുന്നു. താഴ്ന്ന ജാതിക്കാർ കഷ്ടപ്പെട്ടു.
▪ ഗ്രാമ കോടതികൾ കൂട്ടായ അഭിപ്രായത്തിലൂടെ തർക്കങ്ങൾ പരിഹരിച്ചു; രാജാക്കന്മാർ ആചാരങ്ങളിലോ ആരാധനയിലോ ജാതി നിയമങ്ങളിലോ ഇടപെട്ടില്ല.
▪ ഭക്തി പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ ഉയർച്ച.
▪ കലയും വാസ്തുവിദ്യയും: ക്ഷേത്രങ്ങളായിരുന്നു പ്രധാന കലാസൃഷ്ടികൾ. ദ്രാവിഡ
ശൈലിയിലുള്ള ക്ഷേത്രനിർമ്മാണം മൂന്ന് ഘട്ടങ്ങളിലൂടെ വികസിച്ചു: പാറയിൽ
കൊത്തിയെടുത്ത ക്ഷേത്രങ്ങൾ, ഏകശിലാ രഥക്ഷേത്രങ്ങൾ, ഘടനാപരമായ ക്ഷേത്രങ്ങൾ.
ശ്രീകോവിൽ (ഗർഭഗൃഹം), വിമാനം, ശിഖരം, വലിയ ഗോപുരങ്ങൾ എന്നിവ
സവിശേഷതകളായിരുന്നു. ഉദാഹരണങ്ങൾ: കാഞ്ചിപുരം, മാമല്ലപുരം (ഷോർ ടെമ്പിൾ,
രഥക്ഷേത്രങ്ങൾ), മധുര (മീനാക്ഷി ക്ഷേത്രം), ശ്രീരംഗം.
അധ്യായം 4: ഇന്ത്യൻ ഭരണഘടനയിൽ അധികാര വിതരണം
• ലക്ഷ്യം: സ്വതന്ത്ര ഇന്ത്യയിൽ ജനാധിപത്യ ഭരണത്തിന്റെയും ക്ഷേമരാഷ്ട്ര
നിർമ്മാണത്തിന്റെയും ചട്ടക്കൂട് മനസ്സിലാക്കുക, പ്രത്യേകിച്ച് ഇന്ത്യൻ
ഭരണഘടനയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ള അധികാര വിതരണത്തിലും വിഭജനത്തിലും ശ്രദ്ധ
കേന്ദ്രീകരിക്കുക.
• പ്രധാന ആശയങ്ങൾ:
◦ സ്വാതന്ത്ര്യാനന്തര പശ്ചാത്തലം: 1947-ൽ ഇന്ത്യക്ക് സ്വാതന്ത്ര്യം
ലഭിച്ചതോടെ ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണത്തിൻ കീഴിലെ വിവേചനം, സാമൂഹിക തിന്മകൾ,
മനുഷ്യാവകാശ ലംഘനങ്ങൾ തുടങ്ങിയ ചരിത്രപരമായ പ്രശ്നങ്ങൾ പരിഹരിക്കുന്നതിനായി
ഒരു ജനാധിപത്യ ഗവൺമെന്റും ക്ഷേമവ്യവസ്ഥയും സ്ഥാപിക്കേണ്ട ഉത്തരവാദിത്തം
വന്നു.
◦ ലക്ഷ്യപ്രമേയം (1946 ഡിസംബർ 13): ജവഹർലാൽ നെഹ്റു ഭരണഘടനാ നിർമ്മാണ സമിതിയിൽ അവതരിപ്പിച്ചു.
▪ പ്രധാന ആശയങ്ങൾ: ഇന്ത്യ ഒരു സ്വതന്ത്ര പരമാധികാര റിപ്പബ്ലിക്, സ്വയംഭരണ
പ്രദേശങ്ങളുടെ (മുൻ ബ്രിട്ടീഷ് ഇന്ത്യ, ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനങ്ങൾ, ചേരാൻ
തയ്യാറുള്ള മറ്റുള്ളവ) ഒരു യൂണിയൻ. എല്ലാ അധികാരങ്ങളും ജനങ്ങളിൽ നിന്ന്
ഉത്ഭവിക്കണം. സാമൂഹികവും സാമ്പത്തികവും രാഷ്ട്രീയവുമായ നീതി; പദവിയിലും
അവസരത്തിലുമുള്ള സമത്വം, നിയമത്തിനു മുന്നിൽ തുല്യത; അടിസ്ഥാന
സ്വാതന്ത്ര്യങ്ങൾ (സംസാരം, അഭിപ്രായ പ്രകടനം, വിശ്വാസം, ആരാധന, തൊഴിൽ,
കൂട്ടായ്മ, സമ്മേളനം) എന്നിവ ഉറപ്പാക്കി.
◦ ഇന്ത്യൻ ഭരണഘടന:
▪ കരട് തയ്യാറാക്കൽ: ഭരണഘടനാ നിർമ്മാണ സമിതിയുടെ ഡ്രാഫ്റ്റിംഗ് കമ്മിറ്റി
(1946 ഡിസംബർ 6-ന് രൂപീകരിച്ചു) തയ്യാറാക്കി. 2 വർഷം, 11 മാസം, 17 ദിവസം
എടുത്തു.
▪ അംഗീകാരവും നടപ്പാക്കലും: 1949 നവംബർ 26-ന് അംഗീകരിച്ചു (395
അനുച്ഛേദങ്ങൾ, 8 പട്ടികകൾ, 22 ഭാഗങ്ങൾ). 1950 ജനുവരി 26-ന് പ്രാബല്യത്തിൽ
വന്നു. കാലക്രമേണ മാറ്റങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഒരു "ജീവനുള്ള രേഖ".
▪ സവിശേഷതകൾ:
• ഏറ്റവും വലിയ ലിഖിത ഭരണഘടന: സമഗ്രവും വിപുലവും.
• പാർലമെന്ററി ജനാധിപത്യം: കാര്യനിർവ്വഹണ വിഭാഗത്തിലെ അംഗങ്ങളെ
നിയമനിർമ്മാണ സഭയിൽ നിന്ന് തിരഞ്ഞെടുക്കുകയും നിയമനിർമ്മാണ സഭ
നിയന്ത്രിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
• ജനങ്ങളിലേക്ക് പരമാധികാരം.
• ദൃഢവും അയഞ്ഞതുമായ ഘടന: പ്രത്യേക നടപടിക്രമങ്ങളിലൂടെ (ദൃഢം) അല്ലെങ്കിൽ
സാധാരണ നിയമനിർമ്മാണ രീതികളിലൂടെ (അയഞ്ഞത്) വ്യവസ്ഥകൾ ഭേദഗതി ചെയ്യാം.
• മൗലികാവകാശങ്ങളും മൗലിക കടമകളും.
• നിർദ്ദേശക തത്വങ്ങൾ: സാമൂഹിക-സാമ്പത്തിക വികസനത്തിനുള്ള മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ.
• ദ്വിസഭാനിയമനിർമ്മാണ സഭ: ജനങ്ങളെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന ലോക്സഭ (താഴത്തെ
സഭ), സംസ്ഥാനങ്ങളെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന രാജ്യസഭ (മുകളിലെ സഭ)
ചർച്ചകൾക്കായി.
• ശക്തമായ കേന്ദ്ര ഗവൺമെന്റോടുകൂടിയ ഫെഡറലിസം: കേന്ദ്രത്തിനും
സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കുമിടയിൽ അധികാര വിഭജനം, എന്നാൽ കേന്ദ്രത്തിന് പ്രത്യേക
മേൽക്കോയ്മയുണ്ട്.
• സ്വതന്ത്രവും നിഷ്പക്ഷവുമായ നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥ.
• സ്വതന്ത്ര ഭരണഘടനാ സ്ഥാപനങ്ങൾ: ജനാധിപത്യ സംവിധാനം വികസിപ്പിക്കുന്നതിന്.
◦ ഇന്ത്യൻ ഫെഡറലിസം:
▪ നിർവ്വചനം: ഭരണഘടനയെ അടിസ്ഥാനമാക്കി രണ്ട് തലങ്ങളിലുള്ള സർക്കാരുകൾക്കിടയിൽ (കേന്ദ്രവും സംസ്ഥാനങ്ങളും) അധികാരം വിഭജിക്കുന്നത്.
▪ അംഗീകരിച്ചതിന്റെ യുക്തി: അധികാര പങ്കാളിത്തത്തിലൂടെ ജനാധിപത്യം
ശക്തിപ്പെടുത്തുക, വൈവിധ്യവും ഐക്യവും നിലനിർത്തുക, പ്രാദേശിക പ്രാതിനിധ്യം
ഉറപ്പാക്കുന്നതിലൂടെ വേർതിരിയൽ പ്രവണതകളെ ഫലപ്രദമായി ചെറുക്കുക,
സാമ്പത്തിക പുരോഗതിയും ക്ഷേമവും നേടുക.
▪ സവിശേഷതകൾ: ലിഖിതവും ദൃഢവുമായ ഭരണഘടന, അധികാര വിഭജനം, സ്വതന്ത്ര
നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥ. ഇന്ത്യ ഒരു "സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ യൂണിയൻ" ആണ് (ആർട്ടിക്കിൾ
I), പക്ഷേ ഫെഡറൽ എന്ന് വ്യക്തമായി പറയുന്നില്ല. അർദ്ധ-ഫെഡറൽ സംവിധാനം.
കേന്ദ്രത്തിനും സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കും പൊതുവായ ഭരണഘടന, ഒറ്റ പൗരത്വം. ഭരണഘടന
ഭേദഗതി ചെയ്യുന്നതിലും പ്രധാന വിഷയങ്ങളിലും കേന്ദ്രത്തിന്
മേൽക്കോയ്മയുണ്ട്. ദ്വിസഭാനിയമനിർമ്മാണ സഭ.
▪ അധികാര വിഭജനം (ഏഴാം പട്ടിക):
• യൂണിയൻ ലിസ്റ്റ്: കേന്ദ്ര ഗവൺമെന്റിന് മാത്രമായി നിയമനിർമ്മാണ അധികാരങ്ങൾ
(ഉദാഹരണം: വിദേശകാര്യം, പ്രതിരോധം, റെയിൽവേ, ബാങ്കിംഗ്, പൗരത്വം).
(തുടക്കത്തിൽ 97 വിഷയങ്ങൾ).
• സ്റ്റേറ്റ് ലിസ്റ്റ്: സാധാരണ സാഹചര്യങ്ങളിൽ സംസ്ഥാന സർക്കാരുകൾക്ക്
നിയമനിർമ്മാണ അധികാരങ്ങൾ (ഉദാഹരണം: കൃഷി, ജയിലുകൾ, പോലീസ്, തദ്ദേശ
സ്വയംഭരണം). (തുടക്കത്തിൽ 66 വിഷയങ്ങൾ).
• കൺകറന്റ് ലിസ്റ്റ്: കേന്ദ്ര സർക്കാരിനും സംസ്ഥാന സർക്കാരിനും
നിയമനിർമ്മാണ അധികാരങ്ങൾ (ഉദാഹരണം: വിദ്യാഭ്യാസം, വനം, ട്രേഡ് യൂണിയനുകൾ,
വിവാഹം, ജനന-മരണ രജിസ്ട്രേഷൻ). (തുടക്കത്തിൽ 47 വിഷയങ്ങൾ).
• അവശിഷ്ട അധികാരങ്ങൾ: ഒരു ലിസ്റ്റിലും ഇല്ലാത്ത വിഷയങ്ങൾ, കേന്ദ്ര ഗവൺമെന്റിൽ നിക്ഷിപ്തം (ഉദാഹരണം: സൈബർ നിയമങ്ങൾ).
◦ അധികാര വിഭജനം:
▪ ലക്ഷ്യം: അധികാര കേന്ദ്രീകരണം തടയുന്നതിനും ഏകാധിപത്യത്തിൽ നിന്ന്
ജനാധിപത്യത്തെ സംരക്ഷിക്കുന്നതിനും. മൂന്ന് ശാഖകൾക്കിടയിൽ പരിശോധനയും
സന്തുലനവും ഉറപ്പാക്കുന്നു.
▪ ഗവൺമെന്റിന്റെ ശാഖകൾ:
• നിയമനിർമ്മാണ വിഭാഗം (പാർലമെന്റ്):
◦ പങ്ക്: നിയമനിർമ്മ്മാണം ആണ് പ്രധാന ഉത്തരവാദിത്തം. പൊതുജനാഭിപ്രായത്തോടും അഭിലാഷങ്ങളോടും പ്രതികരിക്കുന്നു.
◦ ഘടന: വൈവിധ്യത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നതിനായി ദ്വിസഭാനിയമനിർമ്മാണ സഭ (ലോക്സഭയും രാജ്യസഭയും).
◦ ലോക്സഭ (താഴത്തെ സഭ): ജനങ്ങളാൽ നേരിട്ട് തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെടുന്നു
(അംഗങ്ങൾക്ക് 25 വയസ്സിൽ കൂടുതൽ). കാലാവധി 5 വർഷം. പരമാവധി അംഗസംഖ്യ 550
(നിലവിൽ 543). ഗവൺമെന്റ് രൂപീകരണം അതിന്റെ ഭൂരിപക്ഷത്തെ
ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു. സ്പീക്കർ അധ്യക്ഷത വഹിക്കുന്നു. രാജ്യസഭയെക്കാൾ
കൂടുതൽ അധികാരങ്ങളുണ്ട്; ധനബില്ലുകൾ ഇവിടെയാണ് ഉത്ഭവിക്കുന്നത്.
◦ രാജ്യസഭ (മുകളിലെ സഭ): സംസ്ഥാന നിയമസഭകളിലെ അംഗങ്ങളാൽ
തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെടുന്നു (അംഗങ്ങൾക്ക് 30 വയസ്സിൽ കൂടുതൽ). ഒരു സ്ഥിരം
സഭയാണ്, മൂന്നിലൊന്ന് അംഗങ്ങൾ ഓരോ രണ്ട് വർഷത്തിലും വിരമിക്കുന്നു, കാലാവധി
6 വർഷം. ഉപരാഷ്ട്രപതി അധ്യക്ഷത വഹിക്കുന്നു. പരമാവധി അംഗസംഖ്യ 250 (238
തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടവർ, 12 നോമിനേറ്റ് ചെയ്തവർ). ഉപരാഷ്ട്രപതിയെ നീക്കം
ചെയ്യാനുള്ള നടപടികൾ ഇവിടെയാണ് ആരംഭിക്കുന്നത്. പാർലമെന്റിന് പുതിയ
അഖിലേന്ത്യാ സർവ്വീസുകൾ രൂപീകരിക്കാൻ നിർദ്ദേശം നൽകാൻ കഴിയും.
◦ നിയമനിർമ്മാണ പ്രക്രിയ: ബിൽ (ഗവൺമെന്റ് ബിൽ, സ്വകാര്യ അംഗത്തിന്റെ ബിൽ,
ധനബിൽ, ധനബിൽ അല്ലാത്തത്) ഇരുസഭകളിലും ഒന്നാം വായന, രണ്ടാം വായന, മൂന്നാം
വായന എന്നിവ കടന്നുപോയ ശേഷം, നിയമമാകാൻ രാഷ്ട്രപതിയുടെ അനുമതി
ആവശ്യമാണ്....
• കാര്യനിർവ്വഹണ വിഭാഗം:
◦ പങ്ക്: നിയമങ്ങളും നയങ്ങളും നടപ്പിലാക്കുന്നതിനും ഭരിക്കുന്നതിനും ഉത്തരവാദിത്തമുള്ളവർ.
◦ ഘടകങ്ങൾ: രാഷ്ട്രപതി, ഉപരാഷ്ട്രപതി, പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള കാബിനറ്റ്.
◦ തരങ്ങൾ: നാമമാത്ര കാര്യനിർവ്വഹണ വിഭാഗം (രാഷ്ട്രപതി), യഥാർത്ഥ
കാര്യനിർവ്വഹണ വിഭാഗം (പ്രധാനമന്ത്രിയും മന്ത്രിസഭയും). സ്ഥിരം
കാര്യനിർവ്വഹണ വിഭാഗം (ബ്യൂറോക്രസി) ദൈനംദിന പ്രവർത്തനങ്ങൾ കൈകാര്യം
ചെയ്യുകയും രാഷ്ട്രീയ കാര്യനിർവ്വഹണ വിഭാഗത്തെ സഹായിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
◦ രാഷ്ട്രപതി: രാജ്യത്തിന്റെ കാര്യനിർവ്വഹണ തലവൻ. ഒരു ഇലക്ടറൽ കോളേജ്
(പാർലമെന്റിലെയും സംസ്ഥാന നിയമസഭകളിലെയും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അംഗങ്ങൾ) 5
വർഷത്തേക്ക് തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നു. പാർലമെന്റ് വിളിച്ചുചേർക്കുക, ലോക്സഭ
പിരിച്ചുവിടുക, പ്രധാനമന്ത്രിയെയും മന്ത്രിമാരെയും ജഡ്ജിമാരെയും
ഗവർണ്ണർമാരെയും നിയമിക്കുക, അടിയന്തരാവസ്ഥ പ്രഖ്യാപിക്കുക, സർവ്വ
സൈന്യാധിപൻ എന്നിങ്ങനെയുള്ള അധികാരങ്ങൾ. മന്ത്രിസഭയുടെ ഉപദേശം അനുസരിച്ച്
പ്രവർത്തിക്കുന്നു, എന്നാൽ വിവേചനാധികാരവുമുണ്ട്.
◦ പ്രധാനമന്ത്രി: കാര്യനിർവ്വഹണ തലവനും ലോക്സഭയിലെ ഭൂരിപക്ഷ പാർട്ടിയുടെ
നേതാവും. മന്ത്രിസഭ രൂപീകരിക്കുകയും കൈകാര്യം ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്നു.
രാഷ്ട്രപതി, കാബിനറ്റ്, പാർലമെന്റ് എന്നിവയെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു.
◦ മന്ത്രിസഭ: പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ, രാഷ്ട്രപതിയെ സഹായിക്കുന്നു.
ചുമതലകൾ: ദേശീയ/വിദേശ നയങ്ങൾ രൂപീകരിക്കുക, നിയമനിർമ്മാണ പ്രക്രിയ
നയിക്കുക, രാജ്യം ഭരിക്കുക, ബില്ലുകൾ തയ്യാറാക്കുക, വകുപ്പുകൾ
ഏകോപിപ്പിക്കുക.
• നീതിന്യായ വിഭാഗം:
◦ പങ്ക്: നിയമനിർമ്മാണ, കാര്യനിർവ്വഹണ പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഭരണഘടനയ്ക്ക്
അനുസൃതമാണെന്ന് ഉറപ്പാക്കുന്നു. പൗരന്മാരുടെ അവകാശങ്ങളെയും ഭരണഘടനാ
മൂല്യങ്ങളെയും സംരക്ഷിക്കുന്നു, അതിനാൽ "ഭരണഘടനയുടെ സംരക്ഷകൻ" എന്ന്
അറിയപ്പെടുന്നു.
◦ ഘടന: സുപ്രീം കോടതിയുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള ഒറ്റപ്പെട്ട സംയോജിത സംവിധാനം.
◦ സുപ്രീം കോടതി: 1950 ജനുവരി 28-ന് ന്യൂഡൽഹിയിൽ സ്ഥാപിച്ചു. ജഡ്ജിമാർ 65
വയസ്സിൽ വിരമിക്കുന്നു. പാർലമെന്റിന് ജഡ്ജിമാരെ നീക്കം ചെയ്യാൻ കഴിയും.
ചീഫ് ജസ്റ്റിസും ജഡ്ജിമാരും രാഷ്ട്രപതിക്ക് സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്യുകയും രാജി
സമർപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഭരണഘടനയുടെ പരമോന്നത വ്യാഖ്യാതാവും
മൗലികാവകാശങ്ങളുടെ സംരക്ഷകനും.
◦ സുപ്രീം കോടതിയുടെ അധികാരങ്ങൾ:
▪ പ്രാരംഭ അധികാരപരിധി: സുപ്രീം കോടതിക്ക് മാത്രമായി പരിഹരിക്കാവുന്ന വിഷയങ്ങൾ (ഉദാഹരണം: കേന്ദ്ര-സംസ്ഥാന തർക്കങ്ങൾ).
▪ അപ്പീൽ അധികാരപരിധി: ഏറ്റവും ഉയർന്ന അപ്പീൽ കോടതി, കീഴ്ക്കോടതി വിധിന്യായങ്ങൾക്കെതിരായ അപ്പീലുകൾ കേൾക്കുന്നു.
▪ ഉപദേശക അധികാരപരിധി: രാഷ്ട്രപതിയുടെ അഭ്യർത്ഥന പ്രകാരം നിയമപരമായ ഉപദേശം നൽകുന്നു.
▪ റിട്ട് അധികാരപരിധി: മൗലികാവകാശങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുന്നതിന് പ്രത്യേക ഉത്തരവുകൾ (റിട്ടുകൾ) പുറപ്പെടുവിക്കുന്നു.
▪ നീതിന്യായപരമായ പുനരവലോകനം: ഏതെങ്കിലും നിയമത്തിന്റെയോ കാര്യനിർവ്വഹണ
ഉത്തരവിന്റെയോ ഭരണഘടനാപരമായ സാധുത പരിശോധിക്കാനുള്ള അധികാരം, ഭരണഘടനയ്ക്ക്
വിരുദ്ധമാണെങ്കിൽ അത് അസാധുവാക്കുന്നു.
• പരിമിതികൾ: ഭരണഘടന ശക്തമായ ഒരു സംവിധാനം ഒരുക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, അതിന്റെ
ഫലപ്രാപ്തി അതിന്റെ വ്യവസ്ഥകളുടെ നടപ്പാക്കൽ ഉൾപ്പെടെ വിവിധ ഘടകങ്ങളെ
ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു. "അർദ്ധ-ഫെഡറൽ" സ്വഭാവം ഒരു ശക്തമായ കേന്ദ്രത്തെ
സൂചിപ്പിക്കുന്നു, ഇത് ചില കാഴ്ചപ്പാടുകളിൽ സംസ്ഥാന സ്വയംഭരണത്തിനുള്ള
പരിമിതിയായി കണക്കാക്കാം. ഭരണഘടനാ ഭേദഗതി പ്രക്രിയ സങ്കീർണ്ണമായേക്കാം.
• കാരണവും ഫലവും: ബ്രിട്ടീഷ് ഭരണത്തിലെ ജനാധിപത്യവിരുദ്ധവും നീതിരഹിതവുമായ
നടപടികളെ അതിജീവിക്കാനുള്ള ആഗ്രഹം ജനാധിപത്യത്തിന്റെയും ക്ഷേമത്തിന്റെയും
തത്വങ്ങളിൽ അധിഷ്ഠിതമായ ഒരു ഭരണഘടനയുടെ കരട് തയ്യാറാക്കാൻ കാരണമായി.
ഇന്ത്യയുടെ വിശാലമായ വൈവിധ്യത്തെ ഉൾക്കൊള്ളുന്നതിനും ഐക്യം
നിലനിർത്തുന്നതിനുമുള്ള ആവശ്യം ഒരു ഫെഡറൽ സംവിധാനം സ്വീകരിക്കുന്നതിന്
കാരണമായി. അധികാര കേന്ദ്രീകരണം തടയുന്നതിനുള്ള ആശങ്ക സർക്കാരിന്റെ
ശാഖകൾക്കിടയിൽ അധികാര വിഭജനം സ്ഥാപിക്കുന്നതിന് കാരണമായി.
അധ്യായം 5: ഇന്ത്യയിലെ ജനസംഖ്യാപരമായ പ്രവണതകൾ
• ലക്ഷ്യം: ഇന്ത്യയിലെ ജനസംഖ്യാ പ്രവണതകളും ഘടനകളും മനസ്സിലാക്കുക,
ജനസംഖ്യാപരമായ ഘടകങ്ങൾ സാമൂഹിക-സാമ്പത്തിക പുരോഗതിയെയും സുസ്ഥിര
വികസനത്തെയും എങ്ങനെ സ്വാധീനിക്കുന്നു എന്ന് മനസ്സിലാക്കുക.
• പ്രധാന ആശയങ്ങൾ:
◦ ജനസംഖ്യ: ഒരു പ്രദേശത്ത് താമസിക്കുന്ന ആളുകളുടെ ആകെ എണ്ണം.
ദ്രുതഗതിയിലുള്ള വളർച്ച ദാരിദ്ര്യം, തൊഴിലില്ലായ്മ, പോഷകാഹാരക്കുറവ്
തുടങ്ങിയ പ്രശ്നങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കും. ഇന്ത്യയാണ് ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും
ജനസംഖ്യയുള്ള രാജ്യം (2023-ൽ 142.86 കോടി, UNFPA).
◦ ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രം: ജനന-മരണ നിരക്കുകൾ, കുടിയേറ്റം, ജനസാന്ദ്രത എന്നിവ
ഉൾപ്പെടെ ജനസംഖ്യാ ഘടന, ചലനാത്മകത, വികസനം എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള ശാസ്ത്രീയ
പഠനം.
▪ ശാഖകൾ: സാമൂഹിക ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രം (ജനസംഖ്യാ ഘടനയും മാറ്റങ്ങളും,
കാരണങ്ങളും പ്രത്യാഘാതങ്ങളും, സാമൂഹിക-സാമ്പത്തിക-രാഷ്ട്രീയ മാതൃകകൾക്ക്
ഊന്നൽ നൽകി അന്വേഷിക്കുന്നു); ഔദ്യോഗിക ജനസംഖ്യാശാസ്ത്രം (ജനസംഖ്യാ
മാറ്റത്തിന്റെ ഘടകങ്ങൾ അളക്കുകയും വിശകലനം ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്നു, ഉദാഹരണം:
സെൻസസ്).
◦ സെൻസസ്: ആളുകളുടെ വിവരങ്ങൾ ചിട്ടയായി ശേഖരിക്കുന്നത്, സാധാരണയായി
ഇന്ത്യയിൽ പത്ത് വർഷത്തിലൊരിക്കൽ നടത്തുന്നു, രജിസ്ട്രാർ ജനറലും സെൻസസ്
കമ്മീഷണറുമാണ് നേതൃത്വം നൽകുന്നത്.
◦ ജനസംഖ്യാപരമായ സൂചകങ്ങൾ:
▪ കുടിയേറ്റം: ആളുകൾ ഒരു പ്രദേശത്തുനിന്ന് മറ്റൊരു പ്രദേശത്തേക്ക് സ്ഥിരമായോ താൽക്കാലികമായോ താമസം മാറുന്നത്.
• തരങ്ങൾ: അന്താരാഷ്ട്ര കുടിയേറ്റം (രാജ്യ അതിർത്തികൾ കടന്ന്, ഉദാഹരണം:
ഇന്ത്യയിൽ നിന്ന് ഗൾഫ് രാജ്യങ്ങളിലേക്ക്); ആഭ്യന്തര കുടിയേറ്റം (ഒരു
രാജ്യത്തിനുള്ളിൽ, ഉദാഹരണം: ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കിടയിൽ ആളുകൾക്ക് മാറ്റം
വരുന്നത്).
• കാരണങ്ങൾ: മെച്ചപ്പെട്ട വരുമാനം, ഉയർന്ന സാമൂഹിക പദവി, തൊഴിൽ, വിദ്യാഭ്യാസം, ഉയർന്ന ജീവിതനിലവാരം.
• ഫലങ്ങൾ: ജനസംഖ്യാ ഘടനയിൽ മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തുകയും സാമൂഹിക-സാമ്പത്തിക-സാംസ്കാരിക മാറ്റങ്ങൾക്ക് ഇടയാക്കുകയും ചെയ്യും.
▪ ജനന നിരക്ക്: ഒരു വർഷത്തിൽ ആയിരം ജനസംഖ്യയിൽ ഉണ്ടാകുന്ന ജീവനുള്ള ജനനങ്ങളുടെ എണ്ണം.
▪ മരണ നിരക്ക്: ഒരു വർഷത്തിൽ ആയിരം ജനസംഖ്യയിൽ ഉണ്ടാകുന്ന മരണങ്ങളുടെ എണ്ണം.
▪ ശിശുമരണ നിരക്ക്: ആയിരം ജീവനുള്ള ജനനങ്ങളിൽ ഒരു വയസ്സിനുള്ളിൽ മരിക്കുന്ന ശിശുക്കളുടെ എണ്ണം.
▪ മാതൃമരണ നിരക്ക്: ആയിരം ജനനങ്ങളിൽ പ്രസവസമയത്ത് മരിക്കുന്ന സ്ത്രീകളുടെ
എണ്ണം. ഉയർന്ന ശിശുമരണ നിരക്കും മാതൃമരണ നിരക്കും പിന്നോക്കാവസ്ഥയെയും
ദാരിദ്ര്യത്തെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു.
▪ ജനസംഖ്യാ വളർച്ച: ജനന നിരക്കും മരണ നിരക്കും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസമായി ഇത്
കണക്കാക്കുന്നു. ജനന നിരക്ക് കുറയുകയും മരണ നിരക്ക് കൂടുകയും ചെയ്യുമ്പോൾ
വളർച്ച മന്ദഗതിയിലാകുന്നു; ജനന നിരക്ക് മരണ നിരക്കിനെക്കാൾ കൂടുമ്പോൾ
വർദ്ധിക്കുന്നു.
▪ ജനസാന്ദ്രത: ഒരു ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററിൽ താമസിക്കുന്ന ആളുകളുടെ ആകെ എണ്ണം.
ഡൽഹിക്ക് ഏറ്റവും കൂടുതൽ സാന്ദ്രതയുണ്ട്, അരുണാചൽ പ്രദേശിനാണ് ഏറ്റവും
കുറഞ്ഞ സാന്ദ്രത (2011 സെൻസസ്).
• ഉയർന്ന ജനസാന്ദ്രതയുള്ള പ്രദേശങ്ങളിലെ പ്രശ്നങ്ങൾ: തുറന്ന സ്ഥലങ്ങളുടെ കുറവ്, മലിനീകരണം, ജലക്ഷാമം, തിരക്ക്.
▪ ലിംഗാനുപാതം: ജനസംഖ്യയിലെ ആയിരം പുരുഷന്മാർക്ക് എത്ര സ്ത്രീകൾ ഉണ്ട് എന്നതിന്റെ എണ്ണം.
▪ ശിശു ലിംഗാനുപാതം: 0-6 വയസ്സ് പ്രായത്തിലുള്ള ആയിരം പുരുഷന്മാർക്ക് എത്ര സ്ത്രീകൾ ഉണ്ട് എന്നതിന്റെ എണ്ണം.
• കുറയുന്നതിന്റെ കാരണം: പെൺഭ്രൂണഹത്യ, ആൺകുട്ടികളോടുള്ള മുൻഗണനാ മനോഭാവം,
പെൺകുട്ടികൾക്ക് മതിയായ ആരോഗ്യ സംരക്ഷണം ലഭിക്കാത്തത് തുടങ്ങിയ ഘടകങ്ങൾ
കാരണമാകാം.
• അനുപാതം കുറയുന്നതിലുള്ള സാമൂഹിക പ്രശ്നങ്ങൾ: ഇത് സാമൂഹിക അസന്തുലിതാവസ്ഥയിലേക്ക് നയിക്കുന്നു.
• പരിഹാരങ്ങൾ: പെൺകുട്ടികളുടെ അവകാശങ്ങളെക്കുറിച്ച് അവബോധം വളർത്തുക,
പെൺകുട്ടികൾക്ക് മെച്ചപ്പെട്ട ആരോഗ്യ സംരക്ഷണവും വിദ്യാഭ്യാസവും നൽകുക,
സ്ത്രീകളെ ശാക്തീകരിക്കുക എന്നിവ NITI ആയോഗ് ശുപാർശ ചെയ്യുന്നു.
▪ ആയുർദൈർഘ്യം: ഓരോ പ്രായ വിഭാഗത്തിലെയും മരണ നിരക്കുകൾ അനുസരിച്ച് ഒരു വ്യക്തി ശരാശരി എത്ര കാലം ജീവിക്കും എന്നതിന്റെ ഒരു കണക്ക്.
• കേരളത്തിലെ ഉയർന്ന ആയുർദൈർഘ്യം: ഉയർന്ന സാക്ഷരതാ നിരക്ക്, ഉയർന്ന
വിദ്യാഭ്യാസം, വികേന്ദ്രീകൃത പൊതുജനാരോഗ്യ നയം, ശുചിത്വം, ഭക്ഷണ ലഭ്യത,
പൊതു വിതരണം എന്നിവയാണ് ഇതിന് കാരണം. വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന വയോജന ജനസംഖ്യ കാരണം
കേരളം 2013-ൽ 'സംസ്ഥാന വയോജന നയം' രൂപീകരിച്ചു.
▪ പ്രായഘടന: വിവിധ പ്രായ വിഭാഗങ്ങളിലെ ആളുകളുടെ അനുപാതം (കുട്ടികൾ 0-14, യുവജനങ്ങൾ 15-59, വയോജനങ്ങൾ 60-ന് മുകളിൽ).
• സ്വാധീനിക്കുന്ന ഘടകങ്ങൾ: ജനന/മരണ നിരക്കുകൾ, ആരോഗ്യ സംരക്ഷണം, രോഗങ്ങൾ, ആയുർദൈർഘ്യം.
• വാർദ്ധക്യം വന്ന ജനസംഖ്യ: ചെറുപ്പക്കാരെ അപേക്ഷിച്ച് പ്രായമായവരുടെ അനുപാതം കൂടുമ്പോൾ.
• ഇന്ത്യയുടെ ഘടന (2011): യുവജനങ്ങളുടെ ഉയർന്ന അനുപാതം, കുറഞ്ഞ വയോജനങ്ങൾ.
ഇത് സാമ്പത്തിക വളർച്ചയ്ക്ക് ഒരു സാധ്യതയുള്ള തൊഴിൽ ശക്തി നൽകുന്നു,
യുവജനങ്ങൾക്കുള്ള വിദ്യാഭ്യാസത്തിനും ആരോഗ്യ സംരക്ഷണത്തിനും,
വയോജനങ്ങൾക്കുള്ള സാമൂഹിക സുരക്ഷയ്ക്കും ഊന്നൽ നൽകേണ്ടത് ആവശ്യമാണ്.
▪ ആശ്രിതത്വ അനുപാതം: ആശ്രിത ജനസംഖ്യയെ (15 വയസ്സിൽ താഴെയും 64 വയസ്സിൽ
കൂടുതലും) തൊഴിൽ ചെയ്യുന്ന ജനസംഖ്യയുമായി (15-64) താരതമ്യം ചെയ്യുന്നത്.
• ഉയർന്ന ആശ്രിതത്വ അനുപാതം: തൊഴിലെടുക്കാൻ കഴിയുന്ന ജനസംഖ്യയ്ക്ക് വലിയ ഭാരം എന്നാണ് അർത്ഥമാക്കുന്നത്.
• കുറഞ്ഞ ആശ്രിതത്വ അനുപാതം (ജനസംഖ്യാപരമായ സമ്മാനം/ലാഭവിഹിതം): തൊഴിൽ
ചെയ്യുന്ന പ്രായത്തിലുള്ളവരിൽ തൊഴിലുള്ളവരുടെ എണ്ണം തൊഴിലില്ലാത്തവരെക്കാൾ
കൂടുമ്പോൾ സംഭവിക്കുന്നു, ഇത് സാമ്പത്തിക പുരോഗതിയിലേക്ക് നയിക്കുന്നു.
തൊഴിലുള്ള ജനസംഖ്യയുടെ പ്രായം കൂടുന്നതിനനുസരിച്ച് ഇത് സ്ഥിരമായിരിക്കില്ല.
text◦ ദേശീയ ജനസംഖ്യാ നയം 2000: സുസ്ഥിരമായ സാമ്പത്തിക വളർച്ചയും സാമൂഹിക പുരോഗതിയും പരിസ്ഥിതി സംരക്ഷണവും ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനായി 2045-ഓടെ ജനസംഖ്യയെ ക്രമപ്പെടുത്താൻ ലക്ഷ്യമിടുന്നു. 1952-ൽ സർക്കാർ പിന്തുണയോടെയുള്ള കുടുംബാസൂത്രണ പരിപാടി അവതരിപ്പിച്ച ആദ്യ വികസ്വര രാജ്യമായിരുന്നു ഇന്ത്യ.
സാമൂഹ്യശാസ്ത്രം II
അധ്യായം 1: ലോകത്തിന്റെ മേൽക്കൂരയിൽ (വടക്കൻ പർവ്വത മേഖല)
• ലക്ഷ്യം: ഇന്ത്യയുടെ ഭൗമശാസ്ത്രപരമായ വിഭാഗങ്ങളിൽ ഒന്നായ വടക്കൻ പർവ്വത
മേഖലയുടെ തനതായ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ സവിശേഷതകളും അവിടെ
കെട്ടുപിണഞ്ഞുകിടക്കുന്ന മനുഷ്യജീവിതവും മനസ്സിലാക്കുക.
• പ്രധാന ആശയങ്ങൾ:
◦ വടക്കൻ പർവ്വതങ്ങളുടെ രൂപീകരണം:
▪ മടക്കു പർവ്വതങ്ങൾ: മർദ്ദം കാരണം പാറകളുടെ പാളികൾ മടങ്ങി രൂപപ്പെട്ട താരതമ്യേന യുവത്വവും ഉയരവുമുള്ള പർവ്വതങ്ങൾ.
▪ പ്ലേറ്റ് ടെക്റ്റോണിക്സ്: ഇന്ത്യൻ പ്ലേറ്റ് (വടക്കോട്ട് നീങ്ങിയത്)
യൂറേഷ്യൻ പ്ലേറ്റുമായി സംയോജിത അതിർത്തിയിൽ ഇടപെട്ടതിന്റെ ഫലമായി ടെഥിസ്
കടൽത്തട്ട് ഉയർത്തപ്പെട്ടാണ് ഇത് രൂപപ്പെട്ടത്. ഈ പ്രക്രിയ
തുടരുന്നതുകൊണ്ട് ഹിമാലയം ഇപ്പോഴും വളർന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു.
◦ വ്യാപ്തി: സിന്ധു നദി (പടിഞ്ഞാറ്) മുതൽ ബ്രഹ്മപുത്ര നദി (കിഴക്ക്) വരെ
ഏകദേശം 2400 കിലോമീറ്റർ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്നു, വീതി 150 മുതൽ 400
കിലോമീറ്റർ വരെ. ഉയർന്ന കൊടുമുടികൾ, ഹിമാനികൾ, താഴ്വരകൾ എന്നിവ
ഉൾപ്പെടുന്നു. പാമിർ കെട്ടിൽ നിന്ന് ('ലോകത്തിന്റെ മേൽക്കൂര')
ഉത്ഭവിക്കുന്നു.
◦ ഭൂപ്രകൃതിയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള വർഗ്ഗീകരണം:
▪ ട്രാൻസ് ഹിമാലയം (ടിബറ്റൻ ഹിമാലയം): ഏറ്റവും വടക്കുള്ള വിഭാഗം, ശരാശരി
ഉയരം 3000 മീറ്റർ. പാമിർ കെട്ടുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന കാരക്കോറം നിര ഇതിൽ
ഉൾപ്പെടുന്നു.
▪ ഹിമാലയം: മൂന്ന് സമാന്തര നിരകൾ:
• ഹിമാദ്രി (വലിയ ഹിമാലയം / അകത്തെ ഹിമാലയം): ഏറ്റവും ഉയർന്ന നിര, ശരാശരി
ഉയരം 6100 മീറ്റർ, മഞ്ഞുമൂടിയത്, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ
കൊടുമുടികളിൽ ഭൂരിഭാഗവും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
• ഹിമാചൽ (ചെറിയ ഹിമാലയം): മധ്യ നിര, ശരാശരി ഉയരം 3500-4500 മീറ്റർ.
• സിവാലിക്സ് (പുറത്തെ ഹിമാലയം): ഏറ്റവും തെക്കുള്ളത്, ഗംഗാ സമതലങ്ങളുമായി അതിർത്തി പങ്കിടുന്നു.
▪ കിഴക്കൻ കുന്നുകൾ (പൂർവാഞ്ചൽ കുന്നുകൾ): അരുണാചൽ പ്രദേശ് മുതൽ മിസോറാം
വരെ വടക്ക്-തെക്ക് ദിശയിൽ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന ഉയരം കുറഞ്ഞ കുന്നുകൾ
(500-3000 മീറ്റർ). പട്കായ്ബും, നാഗാ കുന്നുകൾ, മിസോ കുന്നുകൾ, മണിപ്പൂർ
കുന്നുകൾ എന്നിവ പ്രധാനപ്പെട്ടവയാണ്. ഈ പ്രദേശം, ചിറാപുഞ്ചിയും മൗസിൻറാമും
ഉൾപ്പെടെ, ലോകത്ത് ഏറ്റവും കൂടുതൽ മഴ ലഭിക്കുന്ന സ്ഥലമാണ്.
◦ ഹിമാലയത്തിന്റെ പ്രാദേശിക വിഭാഗങ്ങൾ (നദികളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി):
▪ പശ്ചിമ ഹിമാലയം (സിന്ധു മുതൽ കാളി നദി വരെ): കാശ്മീർ, ഹിമാചൽ, ഉത്തരാഖണ്ഡ് ഹിമാലയം എന്നിങ്ങനെ ഉപവിഭാഗങ്ങളായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു.
• കാശ്മീർ ഹിമാലയം: മഞ്ഞുമൂടിയ കൊടുമുടികൾ (ഉദാഹരണം: കെ2 പർവ്വതം - ഗോഡ്വിൻ
ഓസ്റ്റിൻ), ഹിമാനികൾ (സിയാച്ചിൻ, ബോൾട്ടോറോ), തടാകങ്ങൾ (ദാൽ തടാകം),
ശൈത്യകാല കായിക വിനോദങ്ങൾക്ക് ഉപയോഗിക്കുന്ന 'മാർഗുകൾ' (സോൻമാർഗ്, ഗുൽമാർഗ്
പോലുള്ള ആൽപൈൻ പുൽമേടുകൾ) എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്. സിന്ധു, രവി, ഝലം,
ചീനാബ് തുടങ്ങിയ നദികൾ ഹിമാനികൾ കാരണം വർഷം മുഴുവൻ ഒഴുകുന്നവയാണ്.
• ഹിമാചൽ ഹിമാലയം: ചീനാബ്, രവി, ബിയാസ് തുടങ്ങിയ നദികൾ; തടാകങ്ങൾ
(ചന്ദ്രതാൾ); പ്രശസ്തമായ താഴ്വരകൾ (കുളു, കാൻഗ്ര), വിനോദസഞ്ചാര
കേന്ദ്രങ്ങൾ (സിംല, മണാലി). ചൂടുനീരുറവകളും ഇവിടെയുണ്ട്.
• ഉത്തരാഖണ്ഡ് ഹിമാലയം: ഉയർന്ന കൊടുമുടികൾ (നന്ദാദേവി, ബദ്രിനാഥ്),
ഹിമാനികൾ (ഗംഗോത്രി, യമുനോത്രി), തടാകങ്ങൾ (നൈനിറ്റാൾ), 'ബുഗ്യാൽസ്' (ആൽപൈൻ
വേനൽക്കാല പുൽമേടുകൾ) എന്നിവ ഇവിടെയുണ്ട്, ഇവിടെ ട്രാൻഷുമൻസ് (ഇടയന്മാരുടെ
ഋതുഭേദങ്ങൾക്കനുസരിച്ചുള്ള പലായനം) നടക്കുന്നു. ചെറിയ ഹിമാലയത്തിനും
സിവാലിക്സിനും ഇടയിൽ 'ഡൂണുകൾ' (ഉദാഹരണം: ഡെറാഡൂൺ) എന്ന പരന്ന താഴ്വരകൾ
കാണപ്പെടുന്നു.
▪ മധ്യ ഹിമാലയം (കാളി മുതൽ ടീസ്റ്റ നദി വരെ): കൂടുതലും നേപ്പാളിലാണ്
(നേപ്പാൾ ഹിമാലയം). ഇന്ത്യയിൽ പശ്ചിമ സിക്കിമും ഡാർജിലിംഗ് പ്രദേശവും
ഉൾപ്പെടുന്നു. കാഞ്ചൻജംഗ പർവ്വതവും നാഥുല ചുരവും ഇവിടെയാണ് സ്ഥിതി
ചെയ്യുന്നത്. ഡാർജിലിംഗ് ചായ കൃഷിക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്.
▪ കിഴക്കൻ ഹിമാലയം (ടീസ്റ്റ മുതൽ ബ്രഹ്മപുത്ര നദി വരെ): അസം ഹിമാലയം എന്നും
അറിയപ്പെടുന്നു. ബ്രഹ്മപുത്ര, ലോഹിത് തുടങ്ങിയ നദികൾ; ബോംഡില, ദിഫു
തുടങ്ങിയ ചുരങ്ങൾ.
◦ കാലാവസ്ഥ: ഹിമാലയം ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിനും മധ്യേഷ്യയ്ക്കും ഇടയിൽ ഒരു
കാലാവസ്ഥാ വിഭജനം സൃഷ്ടിക്കുന്നു. ഉയരം അനുസരിച്ച് കാലാവസ്ഥ
വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു: താഴ്ന്ന ചരിവുകളിൽ മിതശീതോഷ്ണം, ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ
(ലഡാക്ക്) അതിശൈത്യം. തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ മൺസൂൺ മഴ ലഭിക്കുന്നു,
പ്രത്യേകിച്ചും വടക്കുകിഴക്കൻ ഇന്ത്യയിൽ (മേഘാലയ പീഠഭൂമി) കുടുങ്ങിയ
കാറ്റുകൾ കാരണം കനത്ത മഴ ലഭിക്കുന്നു.
◦ നീർത്തട വ്യവസ്ഥ: സിന്ധു, ഗംഗ, ബ്രഹ്മപുത്ര നദികളും അവയുടെ പോഷകനദികളും
ചേർന്നാണ് ഇത് രൂപപ്പെടുന്നത്. മഴയും മഞ്ഞുവീഴ്ചയും കാരണം അവ വർഷം മുഴുവൻ
ഒഴുകുന്നവയാണ് (ജലസമൃദ്ധം). V-ആകൃതിയിലുള്ള താഴ്വരകൾ, ഗിരിഗർത്തങ്ങൾ,
വെള്ളച്ചാട്ടങ്ങൾ തുടങ്ങിയ ഭൂരൂപങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നു.
◦ മണ്ണ്: പ്രധാനമായും പർവ്വത മണ്ണും വനമണ്ണും. താഴ്വരകളിൽ നല്ല പൊടിഞ്ഞ,
ഹ്യൂമസ് സമ്പുഷ്ടമായ മണ്ണുണ്ട് (ഉദാഹരണം: കാശ്മീർ താഴ്വരയിലെ കരേവാസ്,
കുങ്കുമപ്പൂവിന് അനുയോജ്യം). ഉയർന്ന ചരിവുകളിൽ പരുക്കൻ മണ്ണുണ്ട്.
◦ സ്വാഭാവിക സസ്യമണ്ഡലം: ഉയരം അനുസരിച്ച് മഴയും സസ്യമണ്ഡലവും വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു.
▪ കിഴക്കൻ ഹിമാലയത്തിൽ ഉഷ്ണമേഖലാ നിത്യഹരിത വനങ്ങൾ (ഉയർന്ന മഴ >200 സെ.മീ).
▪ താഴ്വരകളിലും താഴ്ന്ന ചരിവുകളിലും അർദ്ധ നിത്യഹരിത, ഇലപൊഴിയും വനങ്ങൾ.
▪ ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ ഈർപ്പമുള്ള ഇലപൊഴിയും (1000-2000 മീറ്റർ), കോണിഫെറസ് (പൈൻ, ദേവദാരു).
▪ ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ കുറ്റിക്കാടുകൾ (ജുനിപ്പർ, റോഡോഡെൻഡ്രോൺ), ഏറ്റവും ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ ആൽപൈൻ പുൽമേടുകൾ.
◦ വന്യജീവികൾ: യാക്ക്, കസ്തൂരിമാൻ, ഒറ്റക്കൊമ്പൻ കാണ്ടാമൃഗം, ഹിമപ്പുലി
തുടങ്ങിയ വൈവിധ്യമാർന്ന മൃഗങ്ങളുടെ ആവാസ കേന്ദ്രം. ദേശീയോദ്യാനങ്ങളും
ബയോസ്ഫിയർ റിസർവ്വുകളും സംരക്ഷണ ശ്രമങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.
◦ മനുഷ്യജീവിതവും സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയും:
▪ കൃഷി: ഭൂപ്രകൃതി കാരണം വിരളം. കർഷകർ നെല്ല്, പയർവർഗ്ഗങ്ങൾ, ഉരുളക്കിഴങ്ങ്
തുടങ്ങിയ വിളകൾക്ക് തട്ടു കൃഷി ഉപയോഗിക്കുന്നു. തേയില കിഴക്കൻ
ഹിമാലയത്തിലെ ഒരു പ്രധാന വിളയാണ്. വടക്കുകിഴക്കൻ കുന്നുകളിൽ
ഗോത്രവർഗ്ഗക്കാർ സ്ഥാനം മാറ്റിക്കൊണ്ടുള്ള കൃഷി ചെയ്യുന്നു.
▪ മൃഗങ്ങളെ വളർത്തൽ: പ്രധാന തൊഴിൽ. ഉയരം അനുസരിച്ച് വിവിധ മൃഗങ്ങളെ (ആട്,
കന്നുകാലി, ചെമ്മരിയാട്, കുതിര, യാക്ക്) വളർത്തുന്നു. ഗുജ്ജറുകൾ ഇടയ
ഗോത്രങ്ങളാണ്.
▪ ടൂറിസം: ഉയർന്ന സാമ്പത്തിക സാധ്യത. നൂറ്റാണ്ടുകളായി തീർത്ഥാടനം (കൈലാസ്,
അമർനാഥ്) നടക്കുന്നു. ബ്രിട്ടീഷുകാർ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങൾ (സിംല,
ഡാർജിലിംഗ്) വികസിപ്പിച്ചു. ആധുനിക സാഹസിക ടൂറിസം (പർവ്വതാരോഹണം,
പാരാഗ്ലൈഡിംഗ്, സ്കീയിംഗ്) ഗണ്യമായി വളർന്നു.
അധ്യായം 2: വിസ്തൃതമായ സമതലത്തിൽ (ഉത്തര ഇന്ത്യൻ സമതലം)
• ലക്ഷ്യം: വിശാലമായ സിന്ധു-ഗംഗാ-ബ്രഹ്മപുത്ര സമതലത്തിന്റെ രൂപീകരണം,
ഭൗമശാസ്ത്രപരമായ വിഭാഗങ്ങൾ, കാലാവസ്ഥ, സ്വാഭാവിക സസ്യമണ്ഡലം, മണ്ണു തരങ്ങൾ,
മനുഷ്യജീവിതം എന്നിവ മനസ്സിലാക്കുക, ഇന്ത്യയുടെ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയിലും
സാംസ്കാരിക വൈവിധ്യത്തിലുമുള്ള അതിന്റെ പങ്ക് എടുത്തു കാണിക്കുക.
• പ്രധാന ആശയങ്ങൾ:
◦ രൂപീകരണം: നദികൾ വഹിച്ചുകൊണ്ടുവരുന്ന അവശിഷ്ടങ്ങളുടെ നിരന്തരമായ നിക്ഷേപം
മൂലം രൂപപ്പെട്ട ഒരു വിസ്തൃതമായ എക്കൽ സമതലം. ഹിമാലയം ഉയർന്നതിന് ശേഷം
രൂപപ്പെട്ട ഹിമാലയൻ നദികളിൽ നിന്നും ഉപദ്വീപീയ നദികളിൽ നിന്നും
ദശലക്ഷക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളായി എക്കൽ നിറച്ച ഒരു വലിയ താഴ്ചയാണ് ഹിമാലയത്തിന്
തെക്ക്. എക്കൽ നിക്ഷേപങ്ങളുടെ ശരാശരി ആഴം: 1000-2000 മീറ്റർ.
◦ ഭൗമരൂപീകരണ പ്രക്രിയകൾ: ഭൂമിയുടെ ഉപരിതലത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ബാഹ്യ
ശക്തികൾ (ഒഴുകുന്ന വെള്ളം, കാറ്റ്, ഹിമാനികൾ) പാറകളെ വിഘടിപ്പിക്കുകയും
അവശിഷ്ടങ്ങൾ കൊണ്ടുപോകുകയും താഴ്ന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ നിക്ഷേപിക്കുകയും
ചെയ്യുന്നു.
◦ വ്യാപ്തി: സിന്ധു നദീമുഖം മുതൽ ഗംഗാ നദീമുഖം വരെ ഏകദേശം 3200 കിലോമീറ്റർ
വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്നു, ഇന്ത്യയിൽ 2400 കിലോമീറ്ററിലധികം വ്യാപിക്കുന്നു.
വീതി 150 കിലോമീറ്റർ മുതൽ 300 കിലോമീറ്റർ വരെ വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു.
വിസ്തീർണ്ണം: 7 ലക്ഷം ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ. അതിരുകൾ: സിവാലിക്സ് (വടക്ക്),
ഉപദ്വീപീയ പീഠഭൂമി (തെക്ക്).
◦ കൃഷിക്ക് അനുയോജ്യത: ഫലഭൂയിഷ്ഠമായ മണ്ണ്, മതിയായ ജലലഭ്യത, അനുകൂലമായ കാലാവസ്ഥ, പരന്ന ഭൂപ്രകൃതി എന്നിവ സവിശേഷതയാണ്.
◦ പ്രാദേശിക വിഭാഗങ്ങൾ (നദീവ്യവസ്ഥകൾ, ഒഴുക്ക്, ഭൂപ്രകൃതി എന്നിവയെ അടിസ്ഥാനമാക്കി):
▪ രാജസ്ഥാൻ സമതലം: ഏറ്റവും പടിഞ്ഞാറുള്ളത്, താർ മരുഭൂമി (മരുസ്ഥലി,
രാജസ്ഥാൻ ബാഗർ) ഉൾപ്പെടുന്നു. ആരവല്ലി നിരയുടെ പടിഞ്ഞാറ്. ലൂണി നദി (വർഷം
മുഴുവൻ ഒഴുകാത്തത്), നിരവധി ഉപ്പുതടാകങ്ങൾ (സാംബാർ) എന്നിവ സവിശേഷതയാണ്.
▪ പഞ്ചാബ്-ഹരിയാന സമതലം: രാജസ്ഥാൻ സമതലത്തിന്റെ കിഴക്ക്/വടക്കുകിഴക്ക്,
യമുനാ നദി വരെ വ്യാപിക്കുന്നു. സത്ലജ്, ഝലം, ചീനാബ്, രവി, ബിയാസ് (അഞ്ച്
നദികളുടെ നാട് - പഞ്ചാബ് എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു) എന്നിവയുടെ നിക്ഷേപം മൂലം
രൂപപ്പെട്ടത്. അഞ്ച് പ്രധാന ദോബുകളായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു (രണ്ട്
നദികൾക്കിടയിലുള്ള ഭൂമി).
▪ ഗംഗാ സമതലം: പഞ്ചാബ്-ഹരിയാന സമതലത്തിന്റെ കിഴക്ക്, ബംഗ്ലാദേശ് മുതൽ യമുനാ
നദി വരെ വ്യാപിക്കുന്നു. ഗംഗയും അതിന്റെ പോഷകനദികളും ചേർന്നാണ് ഇത്
രൂപപ്പെടുന്നത്. ശരാശരി ഉയരം 200 മീറ്റർ, കിഴക്ക്/തെക്കുകിഴക്ക്
ദിശയിലേക്ക് ചരിവുണ്ട്. അപ്പർ, മിഡിൽ, ലോവർ ഗംഗാ സമതലം എന്നിങ്ങനെ
ഉപവിഭാഗങ്ങളായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു.
▪ ബ്രഹ്മപുത്ര സമതലം (അസം താഴ്വര): ഏറ്റവും കിഴക്കൻ ഭാഗം, പ്രധാനമായും
അസമിലാണ്. ബ്രഹ്മപുത്രയും അതിന്റെ പോഷകനദികളും ചേർന്നാണ് ഇത്
രൂപപ്പെടുന്നത്. എക്കൽ പർവ്വതഭാഗങ്ങൾ (നദികൾ പർവ്വതങ്ങളിൽ നിന്ന്
സമതലങ്ങളിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നിടത്ത് രൂപപ്പെടുന്ന ഫാൻ ആകൃതിയിലുള്ള അവസാദ
നിക്ഷേപങ്ങൾ) ഇവിടെ സമൃദ്ധമാണ്. ബ്രെയ്ഡഡ് നദികൾ, വളഞ്ഞുപുളഞ്ഞൊഴുകുന്ന
നദികൾ, ഓക്സ്-ബോ തടാകങ്ങൾ (നദീ വളവുകളിൽ നിന്ന് രൂപപ്പെടുന്ന ഒറ്റപ്പെട്ട
വളഞ്ഞ ജലാശയങ്ങൾ) എന്നിവ സവിശേഷതകളാണ്.
◦ ഭൗമരൂപീകരണ മേഖലകൾ (വടക്ക് നിന്ന് തെക്കോട്ട്):
▪ ഭാബർ: സിവാലിക്സ് താഴ്വരകൾക്ക് സമാന്തരമായി, 8-10 കിലോമീറ്റർ വീതിയുള്ള
ഒരു ഇടുങ്ങിയ ബെൽറ്റ്, നദികൾ അടിയിലേക്ക് അപ്രത്യക്ഷമാകുന്ന പാറകളും
പാറകളും ചേർന്ന് രൂപപ്പെട്ടത്.
▪ ടെറായ്: ഭാബറിന് സമാന്തരമായി, 10-20 കിലോമീറ്റർ വീതിയുള്ള ചതുപ്പും
ചതുപ്പും നിറഞ്ഞ പ്രദേശം, ഇവിടെ നദികൾ വീണ്ടും ഉയർന്നുവരുന്നു. സമ്പന്നമായ
സ്വാഭാവിക സസ്യമണ്ഡലവും വന്യജീവികളുമുണ്ട്.
▪ എക്കൽ സമതലങ്ങൾ: ടെറായ്ക്ക് തെക്ക്, താഴെ പറയുന്നവ ഉൾപ്പെടുന്നു:
• ഭാംഗർ: പഴയ എക്കൽ നിക്ഷേപങ്ങൾ.
• ഖാദർ: പുതിയ എക്കൽ നിക്ഷേപങ്ങൾ, കൃഷിക്ക് അനുയോജ്യം.
▪ നിക്ഷേപ രൂപങ്ങൾ: നദീ ദ്വീപുകൾ, മണൽതിട്ടകൾ, വെള്ളപ്പൊക്ക സമതലങ്ങൾ
(വെള്ളപ്പൊക്ക സമയത്ത് എക്കൽ കാരണം രൂപപ്പെടുന്ന ഫലഭൂയിഷ്ഠമായ പ്രദേശങ്ങൾ),
ഡെൽറ്റകൾ (നദീമുഖത്ത് കൈവഴികൾക്കിടയിൽ അവശിഷ്ട നിക്ഷേപം മൂലം രൂപപ്പെടുന്ന
ത്രികോണാകൃതിയിലുള്ള ഭൂരൂപങ്ങൾ, ഉദാഹരണം: സുന്ദർബൻസ്) എന്നിവ
ഉൾപ്പെടുന്നു.
◦ കാലാവസ്ഥ: സമുദ്രങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ദൂരം കാരണം ഭൂഖണ്ഡാന്തര കാലാവസ്ഥയാണ് സവിശേഷത.
▪ തണുപ്പുകാലം (നവംബർ പകുതി മുതൽ ജനുവരി വരെ): സമുദ്രങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള
ദൂരം, ഹിമാലയത്തിലെ മഞ്ഞുവീഴ്ച, പശ്ചിമേഷ്യയിൽ നിന്നുള്ള തണുത്ത കാറ്റുകൾ,
സൂര്യന്റെ പ്രത്യക്ഷമായ തെക്കോട്ടുള്ള ചലനം എന്നിവ കാരണം അമിതമായ തണുപ്പ്.
നേരിയ മഴ ലഭിക്കുന്നു.
▪ ചൂടുകാലം (ഏപ്രിൽ-ജൂൺ): പശ്ചിമ ഭാഗങ്ങളിൽ 48°C വരെ താപനിലയുള്ള
അതികഠിനമായ വേനൽ. 'ലൂ' (രാജസ്ഥാനിൽ നിന്നുള്ള ചൂടുള്ള, വരണ്ട,
അടിച്ചമർത്തുന്ന കാറ്റ്). പൊടിക്കാറ്റുകൾ നേരിയ ആശ്വാസം നൽകുന്നു.
▪ തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ മൺസൂൺ കാലം (ജൂൺ-സെപ്റ്റംബർ): പ്രധാന മഴക്കാലം. ഉത്തര
ഇന്ത്യൻ സമതലത്തിലെ ന്യൂനമർദ്ദം മൺസൂൺ കാറ്റുകളുടെ രണ്ട് ശാഖകളെ
(അറബിക്കടൽ, ബംഗാൾ ഉൾക്കടൽ) ആകർഷിക്കുന്നു. ബംഗാൾ ഉൾക്കടൽ ശാഖ രണ്ടായി
പിരിയുന്നു, ഇത് ബ്രഹ്മപുത്ര സമതലത്തിലും ഗംഗാ സമതലത്തിലും വ്യാപകമായ
മഴയ്ക്ക് കാരണമാകുന്നു. രാജസ്ഥാന് scanty മഴ ലഭിക്കുന്നു.
▪ വടക്കുകിഴക്കൻ മൺസൂൺ കാലം (പിൻവാങ്ങുന്ന മൺസൂൺ): വടക്കുകിഴക്ക് നിന്ന്
കാറ്റുവീശുന്നതിനാൽ ഉത്തര ഇന്ത്യൻ സമതലത്തിൽ പൊതുവെ വരണ്ട കാലാവസ്ഥ. ഉയർന്ന
താപനിലയും അന്തരീക്ഷത്തിലെ ഈർപ്പവും കാരണം 'ഒക്ടോബർ ചൂട്' സവിശേഷതയാണ്.
◦ സ്വാഭാവിക സസ്യമണ്ഡലം: ഭൂപ്രകൃതി, കാലാവസ്ഥ, മണ്ണ് എന്നിവയെ ആശ്രയിച്ച് വൈവിധ്യം.
▪ ഉഷ്ണമേഖലാ ഇലപൊഴിയും വനങ്ങൾ: ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടത്, താഴെ പറയുന്നവയായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു:
• വരണ്ട ഇലപൊഴിയും വനങ്ങൾ: 70-100 സെ.മീ വാർഷിക മഴ ലഭിക്കുന്ന
പ്രദേശങ്ങളിൽ, വരണ്ട കാലത്ത് മരങ്ങൾ ഇല പൊഴിക്കുന്നു (ഉദാഹരണം:
ഉത്തർപ്രദേശ്, ബിഹാർ സമതലങ്ങൾ).
• ഈർപ്പമുള്ള ഇലപൊഴിയും വനങ്ങൾ: 100-200 സെ.മീ മഴ ലഭിക്കുന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ,
സിവാലിക് നിരകളിലും ഒഡിഷയുടെ/പശ്ചിമബംഗാളിന്റെ ഭാഗങ്ങളിലും കാണപ്പെടുന്നു
(ഉദാഹരണം: തേക്ക്, സാൽ).
▪ ഉഷ്ണമേഖലാ മുൾക്കാടുകൾ: വരണ്ട പ്രദേശങ്ങളിൽ (തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ പഞ്ചാബ്,
ഹരിയാന, രാജസ്ഥാൻ, ഉത്തർപ്രദേശ്) കുറഞ്ഞ മഴയുള്ള, പുല്ലുകളും
കുറ്റിക്കാടുകളും ഉൾക്കൊള്ളുന്നവ.
▪ ചതുപ്പ് വനങ്ങൾ: സുന്ദർബൻസ് ഡെൽറ്റ (പശ്ചിമബംഗാൾ) പോലുള്ള
ലവണാംശമുള്ള/ചതുപ്പ് പ്രദേശങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്നു, കണ്ടൽക്കാടുകൾ (ഉദാഹരണം:
സുന്ദരി മരങ്ങൾ) ഇവിടെ ആധിപത്യം പുലർത്തുന്നു, റോയൽ ബംഗാൾ ടൈഗറിന്റെ ആവാസ
കേന്ദ്രം.
◦ പ്രധാന മണ്ണു തരങ്ങൾ:
▪ എക്കൽ മണ്ണ്: വ്യാപകവും ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ടതും, മണൽ മണ്ണ് മുതൽ
കളിമണ്ണ് വരെ വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു. കൃഷിക്ക് അനുയോജ്യം. ഭാംഗർ (പഴയത്), ഖാദർ
(പുതിയത്) എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു.
▪ ചുവന്ന മണ്ണ്: തെക്കൻ മധ്യ ഗംഗാ സമതലത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നു, ഇരുമ്പ് കാരണം ചുവന്ന നിറം.
▪ ലവണാംശമുള്ള മണ്ണ്: സുന്ദർബൻസ് ഡെൽറ്റയിൽ, കടൽവെള്ളത്തിന്റെ
നുഴഞ്ഞുകയറ്റം കാരണം ഉയർന്ന ഉപ്പുരസം. അമിതമായ ജലസേചനം കാരണം എക്കൽ മണ്ണ്
ലവണാംശമുള്ളതായി മാറും.
▪ പീറ്റ് മണ്ണ്: പശ്ചിമബംഗാളിന്റെ തീരപ്രദേശങ്ങളിൽ.
▪ വരണ്ട മണ്ണ്: പശ്ചിമ ഭാഗങ്ങളിൽ (രാജസ്ഥാൻ) വ്യാപകമായി കാണപ്പെടുന്നു, മണൽ നിറഞ്ഞതും ലവണാംശമുള്ളതും, ജലസേചനം ആവശ്യമാണ്.
◦ മനുഷ്യജീവിതവും സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയും:
▪ ജനസാന്ദ്രത: രാജ്യത്തിന്റെ മൊത്തം വിസ്തീർണ്ണത്തിന്റെ നാലിലൊന്നിൽ താഴെയായിട്ടും ഇന്ത്യയിലെ പകുതിയിലധികം ജനസംഖ്യ ഇവിടെയാണ്.
▪ കൃഷി: ഇന്ത്യയുടെ കാർഷികാധിഷ്ഠിത സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയുടെ നട്ടെല്ല്. ജലസേചനം
പിന്തുണയ്ക്കുന്ന വിപുലമായ കൃഷി കാരണം "ഇന്ത്യയുടെ ധാന്യപ്പുര" എന്ന്
അറിയപ്പെടുന്നു. ഗോതമ്പ്, അരി, ചണം, കരിമ്പ് എന്നിവ പ്രധാന വിളകളിൽ
ഉൾപ്പെടുന്നു.
▪ വിളവെടുപ്പ് സീസണുകൾ: ഖാരിഫ് (ജൂൺ-സെപ്റ്റംബർ, നെല്ല്, പരുത്തി തുടങ്ങിയ
ഉഷ്ണമേഖലാ വിളകൾ), റാബി (ഒക്ടോബർ-മാർച്ച്, ഗോതമ്പ്, കടല തുടങ്ങിയ
മിതശീതോഷ്ണ വിളകൾ), സൈദ് (ഏപ്രിൽ-ജൂൺ, പച്ചക്കറികൾ, പഴങ്ങൾ)....
▪ അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ: നല്ല വികസിതമായ റോഡ്, റെയിൽവേ ശൃംഖല (താർ മരുഭൂമി
ഒഴികെ) വ്യാവസായികവൽക്കരണത്തിനും നഗരവൽക്കരണത്തിനും സഹായിച്ചു.
• പ്രാധാന്യം: ഇന്ത്യയുടെ സാംസ്കാരിക വൈവിധ്യം രൂപപ്പെടുത്തുന്നതിലും
ഭക്ഷ്യസുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുന്നതിലും മികച്ച ഗതാഗത, ആശയവിനിമയ ശൃംഖലകൾ കാരണം
സാംസ്കാരിക വ്യാപനം സുഗമമാക്കുന്നതിലും ഇത് ഒരു പ്രധാന പങ്ക് വഹിക്കുന്നു.
അധ്യായം 3: ഭൂമിയുടെ ചരിത്രം ഉറങ്ങുന്ന പീഠഭൂമി (ഉപദ്വീപീയ പീഠഭൂമി)
• ലക്ഷ്യം: ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഭൗതിക വിഭാഗമായ ഉപദ്വീപീയ
പീഠഭൂമിയെക്കുറിച്ച്, അതിന്റെ ഭൗതിക വൈവിധ്യങ്ങൾ, വിഭവ അടിത്തറ,
മനുഷ്യജീവിതത്തിലുള്ള സ്വാധീനം എന്നിവ ഉൾപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട് വിശദമായ ഒരു
രൂപരേഖ നൽകുക.
• പ്രധാന ആശയങ്ങൾ:
◦ പൊതുവായ സവിശേഷതകൾ: ഏകദേശം ത്രികോണാകൃതിയിലുള്ള ഒരു ഭൗമശാസ്ത്രപരമായ
യൂണിറ്റ്. ശരാശരി ഉയരം 600-900 മീറ്റർ. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കമുള്ള
ഭൂരൂപങ്ങളിൽ ഒന്ന്. വിസ്തൃതമായ മുകൾ പരപ്പുകൾ, അതിർത്തി പങ്കിടുന്ന
പർവ്വതനിരകൾ, ആഴം കുറഞ്ഞ നദീ താഴ്വരകൾ, വൈവിധ്യമാർന്ന സസ്യജന്തുജാലങ്ങൾ
എന്നിവ ഇതിന്റെ സവിശേഷതയാണ്.
◦ സ്ഥാനവും വ്യാപ്തിയും: ഉത്തര ഇന്ത്യൻ സമതലത്തിന് തെക്ക് സ്ഥിതി
ചെയ്യുന്നു. പശ്ചിമഘട്ടം (പടിഞ്ഞാറ്), പൂർവ്വഘട്ടം (കിഴക്ക്) എന്നിവയാൽ
അതിർത്തി പങ്കിടുന്നു. 16 ലക്ഷം ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററിലധികം വിസ്തീർണ്ണം
ഉണ്ട്.
◦ പീഠഭൂമികളുടെ തരങ്ങൾ: അന്തർ പർവ്വത, പീഡ്മോണ്ട്, കോണ്ടിനെന്റൽ പീഠഭൂമികൾ.
◦ സ്ഥാനത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള വർഗ്ഗീകരണം:
▪ ഡെക്കാൻ പീഠഭൂമി:
• വ്യാപ്തി: സത്പുര നിരകൾക്ക് തെക്ക്, പശ്ചിമഘട്ടത്തിനും പൂർവ്വഘട്ടത്തിനും
ഇടയിലുള്ള വിശാലമായ പീഠഭൂമി. സത്പുര, മൈകാല, മഹാദേവ് കുന്നുകൾ എന്നിവ
വടക്കൻ അതിർത്തി രൂപീകരിക്കുന്നു. 'ഡെക്കാൻ' എന്ന വാക്ക് 'ദക്ഷിൺ' (തെക്ക്)
എന്ന സംസ്കൃത വാക്കിൽ നിന്ന്.
• ഭൂഗർഭശാസ്ത്രം: ദശലക്ഷക്കണക്കിന് വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് ലാവ പ്രവാഹങ്ങളിൽ
നിന്ന് രൂപപ്പെട്ട ബസാൾട്ട്, ഗ്രാനൈറ്റ്, നൈസ് പോലുള്ള സ്ഫടികശിലകളാൽ
നിർമ്മിതം. വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഭാഗം ബസാൾട്ട് ലാവ പാറകളാൽ നിർമ്മിതമായ ഡെക്കാൻ
ട്രാപ്പ് ആണ്.
• മണ്ണ്: ബസാൾട്ട് അപക്ഷയം മൂലം രൂപപ്പെടുന്ന കറുത്ത മണ്ണ് (റെഗൂർ മണ്ണ്)
സവിശേഷതയാണ്. ഇത് വളരെ ഫലഭൂയിഷ്ഠമാണ്, ഉയർന്ന ജലം നിലനിർത്താനുള്ള
ശേഷിയുണ്ട്, പരുത്തി കൃഷിക്ക് നല്ലതാണ് (കറുത്ത പരുത്തി മണ്ണ് എന്നും
അറിയപ്പെടുന്നു). ചുണ്ണാമ്പുകല്ല്, ഇരുമ്പ്, മഗ്നീഷ്യം, അലുമിനിയം
എന്നിവയാൽ സമ്പുഷ്ടം.
• പശ്ചിമഘട്ടം (സഹ്യാദ്രി): ഡെക്കാൻ പീഠഭൂമിയുടെ പടിഞ്ഞാറൻ അറ്റത്ത് സ്ഥിതി
ചെയ്യുന്നു. കന്യാകുമാരി മുതൽ ഗുജറാത്ത് വരെ ഏകദേശം 1600 കിലോമീറ്റർ
വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്നു. ഉയരം വടക്കുനിന്ന് തെക്കോട്ട് കൂടുന്നു. ആനമലയിലെ
ആനമുടി (2695 മീറ്റർ) ഉപദ്വീപീയ ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ
കൊടുമുടിയാണ്. മറ്റ് പേരുകൾ: ആനമല, ഏലമല (കേരളം), നീലഗിരി (കർണാടക,
തമിഴ്നാട്), സഹ്യാദ്രി (മഹാരാഷ്ട്ര). മിക്ക ഉപദ്വീപീയ നദികളുടെയും ഉറവിടം.
• പൂർവ്വഘട്ടം: പശ്ചിമഘട്ടത്തേക്കാൾ ഉയരം താരതമ്യേന കുറവാണ്. മഹാനദിയുടെ
തീരം മുതൽ നീലഗിരി വരെ ഏകദേശം 800 കിലോമീറ്റർ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്നു.
കിഴക്കോട്ടൊഴുകുന്ന ഉപദ്വീപീയ നദികളാൽ ഇത് മുറിക്കപ്പെടുന്നു.
പശ്ചിമഘട്ടവും പൂർവ്വഘട്ടവും നീലഗിരി കുന്നുകളിൽ വെച്ച് കൂടിച്ചേരുന്നു.
▪ മധ്യ ഹൈലാൻഡുകൾ:
• വ്യാപ്തി: സത്പുര നിരകൾക്ക് വടക്ക് വിശാലമായ പീഠഭൂമി പ്രദേശം. മാൾവാ പീഠഭൂമി ഉൾപ്പെടുന്നു.
• ആരവല്ലി പർവ്വതങ്ങൾ: മാൾവാ പീഠഭൂമിയുടെ പടിഞ്ഞാറൻ അറ്റത്ത് സ്ഥിതി
ചെയ്യുന്നു, പഴയ മടക്കു പർവ്വതങ്ങൾ അല്ലെങ്കിൽ അവശിഷ്ട പർവ്വതങ്ങൾക്ക്
ഉദാഹരണം. മൗണ്ട് അബു ഒരു പ്രധാന ഹിൽ സ്റ്റേഷനും മാൾവാ പീഠഭൂമിയിലെ ഏറ്റവും
ഉയരം കൂടിയ കൊടുമുടിയുമാണ്.
• ഛോട്ടാ നാഗ്പൂർ പീഠഭൂമി: മധ്യ ഹൈലാൻഡുകളുടെ കിഴക്കൻ ഭാഗം, രാജ്മഹൽ
കുന്നുകൾക്ക് തെക്ക് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. ധാതുക്കളുടെ ഏറ്റവും സമ്പന്നമായ
കലവറ എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു. ലോഹ ധാതുക്കളും (ഇരുമ്പയിര്, ബോക്സൈറ്റ്,
മാംഗനീസ്, ചെമ്പ്) അലോഹ ധാതുക്കളും (ചുണ്ണാമ്പുകല്ല്, കൽക്കരി) ഇവിടെ
സമൃദ്ധമാണ്. ഖനനവും ധാതു അധിഷ്ഠിത വ്യവസായങ്ങളുമാണ് പ്രധാന സാമ്പത്തിക
പ്രവർത്തനങ്ങൾ.
• നീലഗിരി: തമിഴ്നാട്, കർണാടക, കേരളം എന്നിവയുടെ സംഗമസ്ഥാനം. ഹിൽ
സ്റ്റേഷനുകൾക്ക് (ഊട്ടി - മലകളുടെ രാജ്ഞി), തേയിലത്തോട്ടങ്ങൾക്ക്,
സമ്പന്നമായ ജൈവവൈവിധ്യത്തിന് എന്നിവയ്ക്ക് പേരുകേട്ടതാണ്, ഇന്ത്യയിലെ
ആദ്യത്തെ ബയോസ്ഫിയർ റിസർവ്വ് ആണ്.
◦ കാലാവസ്ഥാ വൈവിധ്യം:
▪ പൊതുവായ കാലാവസ്ഥ: ഉഷ്ണമേഖലാ മൺസൂൺ കാലാവസ്ഥ, എന്നാൽ താപനിലയിലും മഴയിലും
ഗണ്യമായ വ്യത്യാസങ്ങളുണ്ട്. ഉഷ്ണമേഖലാ സ്ഥാനം, ഉപദ്വീപീയ രൂപം,
സമുദ്രത്തിൽ നിന്നുള്ള ദൂരം, പർവ്വതങ്ങളുടെ ദിശ, മൺസൂൺ ദിശ എന്നിവ
ഘടകങ്ങളാണ്.
▪ താപനില: വേനൽക്കാലത്തെ ശരാശരി താപനില 30°C-ന് മുകളിൽ. ഡെക്കാൻ പീഠഭൂമിയിൽ
മാർച്ചിൽ 38°C വരെ എത്തുന്നു. പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെ ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ
താപനില കുറവാണ്. ഉൾപ്രദേശങ്ങളിൽ ദൈനംദിന താപനില വ്യതിയാനം (ദിവസത്തെ
പരമാവധി, കുറഞ്ഞ താപനിലകൾ തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം) കൂടുതലാണ്.
▪ മഴ: പശ്ചിമഘട്ടത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറൻ ചരിവുകളിലൊഴികെ എല്ലായിടത്തും മിതമായതോ വിരളമായതോ ആയ മഴ.
• തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ മൺസൂൺ: പശ്ചിമഘട്ടത്തിന്റെ കാറ്റിന് അഭിമുഖമായ
(പടിഞ്ഞാറൻ) ചരിവുകളിൽ കനത്ത മഴയ്ക്ക് (250-400 സെ.മീ) കാരണമാകുന്നു.
കിഴക്കൻ ചരിവുകളും അവയോട് ചേർന്നുള്ള പീഠഭൂമി പ്രദേശങ്ങളും മഴ നിഴൽ
പ്രദേശങ്ങളാണ്, ഇവിടെ വളരെ കുറഞ്ഞ മഴയേ (50 സെ.മീ-ൽ താഴെ) ലഭിക്കൂ, കാരണം
താഴേക്ക് ഇറങ്ങുന്ന കാറ്റ് വരണ്ടതാണ്.
• വടക്കുകിഴക്കൻ മൺസൂൺ: ഉപദ്വീപീയ പീഠഭൂമിയിൽ പൊതുവെ വരണ്ട കാലാവസ്ഥ. ബംഗാൾ
ഉൾക്കടലിലെ ന്യൂനമർദ്ദം കിഴക്കൻ തീരപ്രദേശങ്ങളിൽ (തമിഴ്നാട്,
ആന്ധ്രാപ്രദേശ്) കനത്ത മഴയ്ക്ക് കാരണമാകുമെങ്കിലും, പീഠഭൂമിയെ ഇത്
കാര്യമായി ബാധിക്കാറില്ല.
◦ ഉപദ്വീപീയ നദികൾ:
▪ പൊതുവായ ഒഴുക്ക്: പൊതുവായ ചരിവ് പടിഞ്ഞാറുനിന്ന് കിഴക്കോട്ടാണ്. പശ്ചിമഘട്ടം പ്രധാന ജല വിഭജനമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു.
▪ കിഴക്കോട്ടൊഴുകുന്ന നദികൾ: മിക്കവയും പശ്ചിമഘട്ടത്തിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിച്ച്
ബംഗാൾ ഉൾക്കടലിലേക്ക് ഒഴുകുന്നു. ഉദാഹരണങ്ങൾ: മഹാനദി, ഗോദാവരി, കൃഷ്ണ,
കാവേരി.
• ഗോദാവരി: ഏറ്റവും വലിയ ഉപദ്വീപീയ നദി, ദക്ഷിണഗംഗ എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.
• കാവേരി: തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ, വടക്കുകിഴക്കൻ മൺസൂണുകളിൽ നിന്ന് മഴ
ലഭിക്കുന്നതുകൊണ്ട് വർഷം മുഴുവൻ ഒഴുകുന്ന നദിയായി അറിയപ്പെടുന്നു.
ദീർഘകാലമായുള്ള അന്തർ സംസ്ഥാന ജല തർക്കത്തിന് വിഷയമാണ്.
▪ പടിഞ്ഞാറോട്ടൊഴുകുന്ന നദികൾ: മിക്കവയും അറബിക്കടലിലേക്ക് അതിവേഗം
ഒഴുകുന്നു. അപവാദം: നർമ്മദയും താപ്തിയും, ഇവ മധ്യ ഹൈലാൻഡുകളിൽ നിന്ന്
ഉത്ഭവിച്ച് പടിഞ്ഞാറോട്ട് ഒഴുകുന്നു. സർദാർ സരോവർ ബഹുമുഖ നദീതട പദ്ധതി
നർമ്മദയിലാണ്. നർമ്മദയിലെ വലിയ അണക്കെട്ട് നിർമ്മാണത്തിനെതിരെ നർമ്മദാ
ബച്ചാവോ ആന്ദോളൻ പ്രതിഷേധിച്ചു.
▪ വടക്കോട്ടൊഴുകുന്ന നദികൾ: ചമ്പൽ, ബെത്വാ, സോൺ, കെൻ തുടങ്ങിയ ചില നദികൾ
മാൾവാ പീഠഭൂമിയിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിച്ച് യമുനയിലോ ഗംഗയിലോ ചേരുന്നു.
▪ സവിശേഷതകൾ: ഒഴുക്കിൽ പൊതുവെ ഋതുഭേദങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് മാറ്റമുണ്ടാകുന്നു
(വേനൽക്കാലത്ത് കുറയുന്നു, മൺസൂണിൽ കവിഞ്ഞൊഴുകുന്നു). അസമമായ ഭൂപ്രകൃതി
കാരണം പൊതുവെ ഗതാഗതയോഗ്യമല്ല.
▪ ബഹുമുഖ നദീതട പദ്ധതികൾ: വെള്ളപ്പൊക്കം നിയന്ത്രിക്കുക, ജലസേചനം, വൈദ്യുതി
ഉത്പാദനം, ഉൾനാടൻ ഗതാഗതം, മത്സ്യബന്ധനം, ടൂറിസം എന്നിവയ്ക്കായി നദികളിൽ
അണക്കെട്ടുകൾ നിർമ്മിക്കുന്നു (ഉദാഹരണം: ഹിരാകുഡ്, തുങ്കഭദ്ര).
▪ ചമ്പൽ റാവീൻസ്: ചമ്പൽ നദിയുടെയും അതിന്റെ പോഷകനദികളുടെയും തുടർച്ചയായ
മണ്ണൊലിപ്പ് മൂലം രൂപപ്പെട്ട സവിശേഷമായ വരണ്ട പ്രദേശത്തെ ഭൂപ്രകൃതി.
◦ സ്വാഭാവിക സസ്യമണ്ഡലം: ഭൂപ്രകൃതിക്കും കാലാവസ്ഥയ്ക്കും അനുസരിച്ച്.
▪ ഉഷ്ണമേഖലാ ഇലപൊഴിയും വനങ്ങൾ: ഏറ്റവും വ്യാപകമായത്, ഈർപ്പമുള്ളത് (100-200
സെ.മീ മഴ, ഉദാഹരണം: തേക്ക്, സാൽ, പശ്ചിമഘട്ടത്തിന്റെ കിഴക്കൻ ചരിവുകൾ,
മധ്യപ്രദേശ്, ഛത്തീസ്ഗഢ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ) എന്നും വരണ്ടത് (70-100 സെ.മീ മഴ,
വരൾച്ചയിൽ ഇല പൊഴിക്കുന്നു, ഉദാഹരണം: തേക്ക്, റോസ്വുഡ്) എന്നും
തിരിച്ചിരിക്കുന്നു.
▪ ഉഷ്ണമേഖലാ മുൾക്കാടുകൾ: ഉയർന്ന താപനിലയും കുറഞ്ഞ മഴയും (<75 സെ.മീ)
ഉള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ (ഉദാഹരണം: അർദ്ധ വരണ്ട മഹാരാഷ്ട്ര, കർണാടക,
ആന്ധ്രാപ്രദേശ്).
▪ തെക്കൻ മോൺടേൻ വനങ്ങൾ: ഉയർന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ (പശ്ചിമഘട്ടം, നീലഗിരി); 1500
മീറ്ററിന് മുകളിൽ മിതശീതോഷ്ണം, താഴെ ഉപോഷ്ണമേഖലാ സസ്യങ്ങൾ. ഷോല വനങ്ങൾ
(നീലഗിരി, പഴനി, ആനമല എന്നിവിടങ്ങളിലെ ഉപോഷ്ണമേഖലാ സസ്യങ്ങൾ) സവിശേഷമാണ്.
◦ മണ്ണു തരങ്ങൾ: കൂടുതലും തനതു മണ്ണുകളാണ് (അവ രൂപപ്പെട്ട സ്ഥലത്ത് തന്നെ കാണപ്പെടുന്നു).
▪ കറുത്ത മണ്ണ്: വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ഡെക്കാൻ ട്രാപ്പിൽ ബസാൾട്ട് അപക്ഷയം മൂലം രൂപപ്പെട്ടത്; ഫലഭൂയിഷ്ഠം, പരുത്തിക്ക് നല്ലത്.
▪ ചുവന്ന മണ്ണ്: പഴയ സ്ഫടിക മെറ്റാമോർഫിക് പാറകളുടെ അപക്ഷയം മൂലം; ഇരുമ്പ് കാരണം ചുവന്ന നിറം.
▪ ലാറ്ററൈറ്റ് മണ്ണ്: കനത്ത മഴയും വരൾച്ചയും മാറിമാറി വരുന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ
ധാതുക്കളുടെ ലീച്ചിംഗ് (രാസപ്രവർത്തനങ്ങളിലൂടെ മണ്ണിൽനിന്ന് ധാതുക്കൾ
ഒലിച്ചുപോകുന്ന പ്രക്രിയ) മൂലം രൂപപ്പെട്ടത്; ഫലഭൂയിഷ്ഠി കുറവാണെങ്കിലും
തോട്ട വിളകൾക്ക് (തേയില, കാപ്പി, റബ്ബർ) ഉപയോഗിക്കുന്നു.
▪ പർവ്വത മണ്ണ്: പശ്ചിമഘട്ടത്തിലും പൂർവ്വഘട്ടത്തിലും കാണപ്പെടുന്നു, തോട്ട വിളകൾക്ക് അനുയോജ്യം.
◦ കൃഷി: അസമമായ ഭൂപ്രകൃതി, നേർത്ത മേൽമണ്ണ്, തുറന്ന പാറകൾ എന്നിവ കാരണം സമതലങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് പൊതുവെ കൃഷിക്ക് അനുയോജ്യത കുറവാണ്.
▪ വിളകൾ: നെല്ല്, ഗോതമ്പ്, പരുത്തി, കരിമ്പ്, പുകയില. പശ്ചിമഘട്ടത്തിൽ
തോട്ട വിളകൾക്ക് (തേയില, കാപ്പി, സുഗന്ധവ്യഞ്ജനങ്ങൾ) പ്രാധാന്യമുണ്ട്.
▪ കാപ്പി: കർണാടകയാണ് പ്രധാന ഉത്പാദകർ, കേരളം തൊട്ടുപിന്നിൽ. 17-ാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ബാബബുദാൻ ആണ് ഇത് പരിചയപ്പെടുത്തിയത്.
▪ തേയില: നീലഗിരി കുന്നുകളിലും പശ്ചിമഘട്ടത്തിലും തോട്ടങ്ങളുണ്ട് (തമിഴ്നാട്, കർണാടക, കേരളം); തൊഴിലാളി-തീവ്രമായ കൃഷി.
▪ കരിമ്പ്: ഡെക്കാൻ പീഠഭൂമിയിൽ അനുകൂല സാഹചര്യങ്ങൾ (കറുത്ത ലാവ മണ്ണ്, ഉഷ്ണമേഖലാ കാലാവസ്ഥ, ഉയർന്ന സൂക്രോസ്).
▪ പരുത്തി: ഡെക്കാൻ-മാൾവാ പീഠഭൂമിയിലെ കറുത്ത മണ്ണിൽ സമൃദ്ധമായി വളരുന്നു; ഗുജറാത്തും മഹാരാഷ്ട്രയും പ്രധാന ഉത്പാദകരാണ്.
◦ ധാതു സമ്പത്ത്: ധാതുക്കളാൽ സമ്പന്നം, കൂടുതലും സ്ഫടിക ശിലാ പാളികളിലും
കുന്നിൻപ്രദേശങ്ങളിലും കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഛോട്ടാ നാഗ്പൂർ പീഠഭൂമി
"ധാതുക്കളുടെ ഹൃദയഭൂമി"യും ഏറ്റവും സമ്പന്നമായ ബെൽറ്റും ആണ്.
വടക്കുകിഴക്കൻ, മധ്യ, തെക്കൻ, തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ധാതു
പ്രദേശങ്ങളായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു.
◦ മനുഷ്യജീവിതം: മിതമായ ജനസംഖ്യ. ആദ്യകാല കുടിയേറ്റങ്ങൾ ഭൂപ്രകൃതിയും
കാലാവസ്ഥയും കാരണം പരിമിതപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. പിന്നീട്, ഖനന പ്രവർത്തനങ്ങൾ,
റോഡ്/റെയിൽ ശൃംഖലകൾ, ധാതു അധിഷ്ഠിത വ്യവസായങ്ങൾ, വാണിജ്യപരമായ കൃഷി എന്നിവ
ജനസംഖ്യാ വർദ്ധനവിനും നഗര കേന്ദ്രങ്ങളുടെ വളർച്ചയ്ക്കും കാരണമായി.
അധ്യായം 4: ദേശീയ വികസനത്തിനായുള്ള മാനുഷിക വിഭവങ്ങൾ
• ലക്ഷ്യം: ധനസമ്പാദനത്തെയും വിതരണത്തെയും, മാനുഷിക വിഭവ വികസനത്തെയും,
അതിന്റെ വെല്ലുവിളികളെയും, സാമ്പത്തിക കാഴ്ചപ്പാടുകളെയും കുറിച്ച് മതിയായ
അറിവ് നൽകുക, ഉത്തരവാദിത്തമുള്ള പൗരത്വത്തിന് ഇത് അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്.
• പ്രധാന ആശയങ്ങൾ:
◦ ഉത്പാദന ഘടകങ്ങൾ (സാമ്പത്തിക വിഭവങ്ങൾ): ഏതൊരു ഉത്പന്നത്തിന്റെയും ഉത്പാദനത്തിന് അത്യന്താപേക്ഷിതം.
▪ ഭൂമി: മണ്ണ്, ജലം തുടങ്ങിയ പ്രകൃതി വിഭവങ്ങൾ. പ്രതിഫലം: വാടക.
▪ തൊഴിലാളി: പ്രതിഫലത്തിനു വേണ്ടിയുള്ള ബൗദ്ധികമോ ശാരീരികമോ ആയ
പ്രയത്നങ്ങൾ. പ്രതിഫലം: കൂലി. മിക്ക ആളുകളുടെയും പ്രധാന വരുമാന മാർഗ്ഗം
നൽകുന്ന ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഘടകമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
▪ മൂലധനം: ഉത്പാദനത്തിന് സഹായിക്കുന്ന മനുഷ്യനിർമ്മിത വിഭവങ്ങൾ (യന്ത്രങ്ങൾ, ഉപകരണങ്ങൾ). പ്രതിഫലം: പലിശ.
▪ സംരംഭകത്വം/സംഘടന: ഉത്പാദനം സാധ്യമാക്കുന്നതിന് മറ്റ് ഘടകങ്ങളെ ഒരുമിപ്പിക്കുന്നത്. പ്രതിഫലം: ലാഭം.
◦ വിനിമയ സംവിധാനങ്ങൾ:
▪ ബാർട്ടർ സമ്പ്രദായം: സാധനങ്ങൾക്ക് പകരം സാധനങ്ങൾ കൈമാറുന്നത്. പരിമിതികൾ:
വില നിർണ്ണയിക്കാനുള്ള പ്രയാസം, ഒരു പൊതു വിനിമയ മാധ്യമത്തിന്റെ അഭാവം.
▪ പണത്തിന്റെ പരിണാമം: മൃഗത്തോലുകൾ, കാർഷിക ഉത്പന്നങ്ങൾ, കന്നുകാലികൾ
എന്നിവയിൽ നിന്ന് ലോഹങ്ങൾ, നാണയങ്ങൾ, കടലാസ് പണം, പ്ലാസ്റ്റിക് കാർഡുകളും
ഇലക്ട്രോണിക് പണവും പോലുള്ള ആധുനിക രൂപങ്ങളിലേക്ക്. ഉത്പന്നങ്ങൾക്കും
ഉത്പാദന ഘടകങ്ങൾക്കും വില നിശ്ചയിക്കുന്നതിനുള്ള അടിസ്ഥാന യൂണിറ്റായി പണം
മാറി.
◦ മാനുഷിക വിഭവങ്ങൾ:
▪ നിർവ്വചനം: ജോലി ചെയ്യാനും ഉത്പാദന പ്രക്രിയയിൽ സംഭാവന നൽകാനും കഴിയുന്ന
ആളുകൾ. അവർ ശാരീരിക ശക്തിയും ബുദ്ധിയും ഉപയോഗിച്ച് പ്രകൃതി വിഭവങ്ങളെ
ഉത്പന്നങ്ങളാക്കി മാറ്റുന്നു.
▪ ഉത്പാദനക്ഷമത: ഓരോ ഉത്പാദന ഘടകത്തിനും ഉത്പന്നങ്ങളും സേവനങ്ങളും
ഉത്പാദിപ്പിക്കാനുള്ള കഴിവ്. ജനസംഖ്യയുടെ വലുപ്പം മാത്രമല്ല, അതിന്റെ
ഗുണനിലവാരമാണ് മാനുഷിക വിഭവങ്ങളെ നിർണ്ണയിക്കുന്നത്.
▪ തൊഴിൽ ശക്തി: 15 വയസ്സും അതിനുമുകളിലുള്ള, ജോലി ചെയ്യാൻ മനസ്സുള്ളവരും
കഴിവുള്ളവരുമായ ജനസംഖ്യ. ഈ പ്രായ വിഭാഗത്തിൽ ഉയർന്ന എണ്ണം വരുമാനത്തെയും
സാമ്പത്തിക വളർച്ചയെയും നല്ല രീതിയിൽ സ്വാധീനിക്കുന്നു.
◦ മാനുഷിക മൂലധനം:
▪ നിർവ്വചനം: മാനുഷിക വിഭവങ്ങളുടെ സാമ്പത്തിക മൂല്യം.
വിദ്യാഭ്യാസത്തിലൂടെയും തൊഴിൽ പരിശീലനത്തിലൂടെയും വ്യക്തികൾ മാനുഷിക
മൂലധനമായി മാറുന്നു.
▪ മാനുഷിക മൂലധന രൂപീകരണം: കാലക്രമേണ മാനുഷിക മൂലധനത്തിന്റെ ശേഖരത്തിൽ
വരുത്തുന്ന കൂട്ടിച്ചേർക്കലുകൾ. ഉയർന്ന വിദ്യാഭ്യാസം, ശരിയായ പരിശീലനം,
ആരോഗ്യ സംരക്ഷണം എന്നിവ ഉറപ്പാക്കുന്നതിലൂടെ ഇത് വർദ്ധിപ്പിക്കാൻ കഴിയും.
▪ മാനുഷിക മൂലധന രൂപീകരണത്തെ സ്വാധീനിക്കുന്ന ഘടകങ്ങൾ:
• വിദ്യാഭ്യാസം: ആധുനിക സാങ്കേതികവിദ്യ ഫലപ്രദമായി ഉപയോഗിക്കാനും മികച്ച
ജോലികൾ നേടാനും ഉയർന്ന വരുമാനം നേടാനും ഉയർന്ന ജീവിതനിലവാരം ഉറപ്പാക്കാനും
ഇത് സഹായിക്കുന്നു. വർദ്ധിച്ച കഴിവ്, സാങ്കേതിക അറിവ്, നൈപുണ്യ വികസനം,
മികച്ച ജോലികൾ, വരുമാനം, ജീവിത നിലവാരം, ദേശീയ വികസനം എന്നിവയിലേക്ക് ഇത്
നയിക്കുന്നു. പൊതു, സഹകരണ, സ്വകാര്യ മേഖലകളിൽ വൻതോതിലുള്ള നിക്ഷേപം
ആവശ്യമാണ്.
• വിജ്ഞാന സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ: സാമ്പത്തിക പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ ബുദ്ധി, നൂതന
സാങ്കേതിക ആശയങ്ങൾ, വിവര സാങ്കേതികവിദ്യ എന്നിവ സമന്വയിപ്പിക്കുന്ന ഒരു
സാമ്പത്തിക സംവിധാനം, ബൗദ്ധിക ഉത്പന്നങ്ങളും മൂലധനവും ലക്ഷ്യമിടുന്നു.
ശാസ്ത്രജ്ഞർ, ഗവേഷകർ, നയരൂപകർത്താക്കൾ, സോഫ്റ്റ്വെയർ ഡെവലപ്പർമാർ എന്നിവർ ഈ
മേഖലയെ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നു.
• ആരോഗ്യം: ലോകാരോഗ്യ സംഘടന നിർവചിക്കുന്നത് ശാരീരികവും മാനസികവും
സാമൂഹികവുമായ ക്ഷേമത്തിന്റെ അവസ്ഥ എന്നാണ്. മോശം ആരോഗ്യം ഉത്പാദനക്ഷമത
കുറയ്ക്കുകയും ഉത്പാദനം മന്ദഗതിയിലാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. വ്യക്തിഗതവും
ദേശീയവുമായ വികസനത്തിന് ഇത് അത്യാവശ്യമാണ്. പ്രതിരോധ മരുന്ന്, പ്രതിരോധ
കുത്തിവയ്പ്പ്, പോഷകസമൃദ്ധമായ ഭക്ഷണം, ശുദ്ധജലം, ശുചിത്വം, വിനോദം എന്നിവ
ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ മേഖലയിലെ സർക്കാർ നിക്ഷേപങ്ങൾ മാനുഷിക
മൂലധനം ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നു. കേരളം ആരോഗ്യ സംരക്ഷണ രംഗത്ത് ഒരു മാതൃകയാണ്.
• തൊഴിൽ പരിശീലനം: തൊഴിൽപരമായ കഴിവുകൾ നൽകുന്നു, ഉത്പാദനക്ഷമത
വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു, മാനുഷിക മൂലധന രൂപീകരണത്തിന് പരമാവധി സംഭാവന നൽകുന്നു.
• കുടിയേറ്റം: ആളുകൾ പ്രദേശങ്ങൾക്കിടയിൽ നടത്തുന്ന സ്ഥിരമായോ
താൽക്കാലികമായോ ഉള്ള മാറ്റം. സാമൂഹികവും സാമ്പത്തികവും സാംസ്കാരികവുമായ
മാറ്റങ്ങൾക്ക് കാരണമാകുന്നു. ബാധിക്കപ്പെട്ട പ്രദേശങ്ങളിൽ മാനുഷിക മൂലധന
രൂപീകരണം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിന് അടിസ്ഥാന ആവശ്യങ്ങൾക്കായി സർക്കാർ
ചെലവ് വഹിക്കുന്നു.
• വിവര ലഭ്യത: വിദ്യാഭ്യാസം, ആരോഗ്യം, തൊഴിൽ എന്നിവയിലെ
സേവനങ്ങളെക്കുറിച്ച് വിവരങ്ങൾ ശേഖരിക്കുന്നതിന് ആളുകൾക്ക് ഇത്
അത്യാവശ്യമാണ്, അതുവഴി മാനുഷിക മൂലധന രൂപീകരണം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു.
◦ മാനുഷിക മൂലധന രൂപീകരണത്തിന് നേരിടുന്ന വെല്ലുവിളികൾ:
▪ ദാരിദ്ര്യം: അടിസ്ഥാന ആവശ്യങ്ങൾ നിറവേറ്റാൻ കഴിയാത്ത അവസ്ഥ. കുറഞ്ഞ
വരുമാനം വിദ്യാഭ്യാസം/ആരോഗ്യം ലഭിക്കാനുള്ള കഴിവില്ലായ്മയിലേക്ക്
നയിക്കുകയും ഉത്പാദനക്ഷമത കുറയ്ക്കുകയും ദാരിദ്ര്യം നിലനിർത്തുകയും
ചെയ്യുന്ന ഒരു ദുഷിച്ച ചക്രം. ദാരിദ്ര്യം കുറയ്ക്കാൻ സർക്കാരുകൾ പദ്ധതികൾ
നടപ്പിലാക്കുന്നു (ഉദാഹരണം: കേരളത്തിന്റെ മാതൃക).
▪ തൊഴിലില്ലായ്മ: ആരോഗ്യവും കഴിവും ഉള്ള ഒരു വ്യക്തിക്ക് നിലവിലുള്ള
കൂലിക്ക് ജോലി ചെയ്യാൻ തയ്യാറായിട്ടും ജോലി കണ്ടെത്താൻ കഴിയാത്ത അവസ്ഥ. ഇത്
മാനുഷിക വിഭവങ്ങളുടെ പരമാവധി ഉപയോഗത്തെ തടസ്സപ്പെടുത്തുന്നു.
• തരങ്ങൾ: തുറന്ന തൊഴിലില്ലായ്മ (ജോലി ചെയ്യാൻ തയ്യാറാണെങ്കിലും
തൊഴിലില്ലാത്തവർ), ഘടനാപരമായ തൊഴിലില്ലായ്മ (പുതിയ സാങ്കേതികവിദ്യ കാരണം
തൊഴിൽ നഷ്ടപ്പെടുന്നത്), കാലിക തൊഴിലില്ലായ്മ (പ്രത്യേക സീസണുകളിൽ മാത്രം
തൊഴിലുള്ളവർ), പ്രച്ഛന്ന തൊഴിലില്ലായ്മ (ഉത്പാദനം വർദ്ധിപ്പിക്കാതെ
ആവശ്യമായതിലും കൂടുതൽ തൊഴിലാളികളെ നിയമിക്കുന്നത്).
• ഉപസംഹാരം: ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക ശക്തിക്ക് മാനുഷിക മൂലധന
രൂപീകരണം നിർണായകമാണ്. മാനുഷിക വിഭവങ്ങളെ ഫലപ്രദമായി ഉപയോഗിക്കുന്നതിനും
ഉചിതമായ പരിപാടികളിലൂടെയും ആസൂത്രണത്തിലൂടെയും ദേശീയ പുരോഗതി നേടുന്നതിനും
സർക്കാരുകൾ വിദ്യാഭ്യാസം, ആരോഗ്യം, കുടിയേറ്റം, തൊഴിൽ പരിശീലനം, വിവര ലഭ്യത
എന്നിവയ്ക്ക് മുൻഗണന നൽകണം.